Armand Filon is bekend in de circuits van indorockers, pasars, Indische evenementen en nu ook als youtubefilmer.
Hij zou spreker zijn op de komende indiëherdenking te Hilversum. De teksten van zijn speech en gedicht zijn geweigerd. Het zou te weinig gaan over herdenken, minder geschikt als leermoment voor de jongeren over de oorlog en “teveel nadruk leggen op zaken die nog rechtgezet dienen te worden….”
Het gaat om deze speech die eindigt met een gedicht, voorgedragen door vier personen.
!!!
Voel me zeer vereerd dat ik van de organisatie een woord tot u mag richten. Met mijn drie vrienden: Stella Makadoero, Magda Burgersdijk en George Nahumury
Mijn naam is Armand Filon, 72 jaar oud, nog nèt in de oorlog geboren.
Mijn moeder overleed 4 weken na mijn geboorte in een zwakke toestand. Diezelfde dag werd ik door mijn oom en tante nog geadopteerd. Dat bleek een voorschot op de hemel te zijn… zo’n liefdevolle gezin.
Ondanks de soms erbarmelijke levensomstandigheden in de bersiaptijd, weerhield dit mijn pleegouders niet… mij als hun eigen kind op te voeden samen met hun eigen 5 kinderen, waarvan ze niet lang daarna hun oudste zoon verloren hadden bij een hinderlaag van de pemuda’s op Bali, direct nadat hij uit Birma was teruggekeerd.
Op 18 augustus a.s wordt door het ministerie van defensie postuum aan Geert Pasman, mijn broer, het Mobilisatie Oorlogskruis én het ereteken voor orde en vrede alsnog in Bronbeek toegekend.
Nooit hebben mijn pleegouders ooit over deze zware tijden willen praten thuis. In 1951 vertrokken wij naar Nederland . Mijn ouders hadden ons vooraf goed voorbereid op Nederland en zo goed mogelijk de levensgewoontes van ons nieuw land bij te brengen.
Nooit in ons bijzijn over de moeilijkheden geklaagd bij het hier naar toe te komen. Om ons vooral geen vooroordelen over het land van onze toekomst te geven.
Alweer enige jaren geleden zag ik een programma van omroep MAX over de vergeten Indische Nederlander en de armoede die ze ruim 60 jaar hebben moeten ondergaan.
Dit trof mij heel diep en om er meer over te weten te komen, schaft ik enkele boeken aan o.a : het Indisch verdriet van de heer H.T. Bussemaker en Vergeten door het vaderland van Wilma van de Maten. Het boek over het archiefonderzoek van Drs B.R. Rijkschroeff over de toenmalige overheid, betrekking hebbende op Indische Nederlanders, spijtoptanten, en achterblijvers, spreekt boekdelen.
Ben vrijwillige medewerker van de Pelita bij twee masoek sadja’s in het land ( inloop ontmoetingsmiddagen voor ouderen)
Hier hoor ik vaak de grieven. Door welke hel vele mensen hebben moeten gaan in de oorlog, de bersiaptijd èn niet te vergeten voor sommigen om naar Nederland te gaan en hun ervaringen hier..
Wij herdenken met u graag…. de vele mensen die het leven verlieten in het voormalig Nederlands Indië en daarbuiten.
Maar… denk ook aan hen, de nog weinige ouderen van de eerste generatie die nog steeds het kruis meedragen van het verleden. Tot op heden vaak door de nooit voltooide zaken van onze beleidvoerders….
Velen van u kennen deze geschiedenis… enkelen willen het misschien niet eens horen.. mijn volgend “gedichtje” heb ik gebaseerd op o.a de bovengenoemde boeken en de tientallen ouderen die de inhoud van het volgende gedicht hebben meegemaakt en de “soedah laat maar”-tijd eindelijk achter zich willen laten en vierkant achter deze inhoud staan.
!!!
Stella:
“Het Indisch wel en wee”
Mei ’45 De tweede wereldoorlog is voorbij… in oost en west
Maar…. in ons voormalig Nederlands-Indië
begon pas de moeilijkheden, helaas….
Dat was juist de pest…
Voorbij de wrede oorlog…. dacht men… ook in de Indische archipel.
Voor vele Indische Nederlanders echter… begon… nu pas de hel.
Onze trots, het vaderlands rood wit en blauw
Tja,…. daar zat juist het venijn
Als “indo” geboren… bracht veel vernederingen, rancune, tranen,
frustraties, armoede en pijn.
Armand:
De weg naar Nederland ging niet bepaald over rozen, gezien wat de indo heeft moeten beleven.
Zoals de “SOTO”stichting onderzoek terugkeer en opvangrapporten
had aangegeven .
De geheime aanbevelingen van commissie van Mr. P.H.M. Werner door
Tweede Kamerlid en later gouverneur van Nieuw Guinea Dr. J. van Baal
werd bestempeld als…. denigrerend, racistisch, ja… asociaal.
Door spitsvondige juristen werd zorgvuldig uitgeplozen:
Morele en financiële verplichtingen jegens de rijksgenoten zo veel mogelijk te kunnen lozen.
Magda:
Onder meer pas na 70 jaren werd het achterstallige loon uitbetaald.
Het vertrouwen bij velen van ons …. tot het nulpunt gedaald
Ja. wachten tot er bijna niemand meer van die eerste generatie overbleef…
Dat is helaas de strategie waar de Nederlandse regering nu nog naar streef.
Ja, zo is het maar net
Vooraan mete humanitaire Europese .. maar niet afgeronde Indische zaken.
Geruisloos opschuiven naar een volgend kabinet.
Geen excuus, dat hebben de ouderen allang ingecalculeerd
zelfs als het om eer van het verleden gaat….. nog steeds niets geleerd.
George:
Niet vergeten wij Molukkers…
Geroemd in het Koninklijk Nederlands Indisch Leger vanaf het eerste uur
Méér dan in een gemiddeld Nederlands gezin hing de Nederlandse vlag en een foto van het koninklijk huis aan de muur.
Onze liefde en saamhorigheid aan ons Nederlands rood-wit en blauw
Als een kind om de tuin geleid met beloftes
Als dank voor ons vaderlandsliefde…. dapperheid … en trouw.
Tuurlijk, een paar acties, zeker niet goed te keuren.
Maar… stel u zich eens voor….. in onze plaats….
Je eigen goedgelovige ouders…. belazerd… zou u zich dat laten gebeuren ???
Stella:
We zijn zéér dankbaar dat onze ouders zich in Nederland voor onze toekomst zijn gaan vestigen.
Groots en ongeëvenaard in vele opzichten , dat voor een land… o zo klein.
Magda:
Ook dat vergeten wij absoluut niet te noemen.
De gastvrijheid van de bevolking en de vrijheid mogen hebben, ons zelf te kunnen zijn
George:
Tot slot…..
Rust in vrede, de velen waar wij vandaag hier voor zijn gekomen
én herdenken.
U …. zal nooit uit onze gedachte gaan..
Armand:
Maar … voor de nog weinige ouderen die alles hebben mogen overleven…
Mogen we nu best even gaan staan….
Armand Filon 15-08-2017