CBG:
Het CBG Centrum voor Familiegeschiedenis reikt tijdens het Famillement 2026 op 13 juni in het Drents Museum in Assen drie prijzen uit: de Hoofdprijs voor Familiehistoricus 2026, de Aanmoedigingsprijs én de Publieksprijs. En jij kunt stemmen op het beste onderzoek!
Ingezonden mail: Eèn van de genomineerden is Peter van den Broek -72-
Titel van zijn onderzoek: “De verzetsgroep Corsica en de Vuurpijlaffaire”
Zijn sociaal-genealogische onderzoek werpt een nieuw licht op een vrijwel onbekende verzetsgroep in Soerabaja (1942-1944), die onder leiding stond van de gepensioneerde assistent-resident Nanne Halie. (foto) Anders dan de meeste andere verzetsgroepen op Java, was de groep van Nanne Halie strak georganiseerd in cellen. Hierdoor bracht het eventuele verraad van één cel niet direct de hele organisatie in gevaar. Er heerste een strenge militaire discipline—wat gezien het grote aantal Ambonezen (ruim 80%) geen verrassing was. Velen waren door sterke familiebanden met elkaar verbonden.
Omdat veel groepsleden werkten bij strategische militaire bedrijven, zoals het Marine Etablissement, de Droogdokmaatschappij en machinefabriek Braat in Soerabaja, konden zij eenvoudig en op onopvallende wijze cruciale militaire inlichtingen verzamelen en via een geheime radiozender naar de Geallieerden in Australie sturen.
Het resultaat van hun spionage werkzaamheden was gigantisch. Drie keer bombardeerden geallieerde bommenwerpers uit Australië strategische doelen in Soerabaja, waarbij de verzetsstrijders op de grond honderden vuurpijlen afstaken om de piloten in het donker naar hun doelen te leiden, vandaar de naam Vuurpijlaffaire.
Zie de lijst van verzetsstrijders betrokken bij de Vuurpijlaffaire , ter dood veroordeeld en geëxecuteerd
...................
Indisch4ever 
De aanleiding voor mijn onderzoek was het artikel op JavaPost.nl over de bewogen geschiedenis van Braat NV. In dit artikel staat de Braataffaire centraal terwijl de Vuurpijlaffaire als een sideshow, een verzinsel van de Kempeitai wordt beschouwd. https://javapost.nl/2010/11/11/de-bewogen-geschiedenis-van-braat-nv/
Maar wat zijn de historische feiten:
Chronologie van de geallieerde bombardementen op Soerabaja:
• 21/22 juli 1943: Eerste geallieerde nachtbombardement.
• 8/9 november 1943: Tweede geallieerde nachtbombardement.
• 17 mei 1944: Eerste en enige geallieerde dagbombardement (Operation Transom).
• 17/18 mei 1944: Derde geallieerde nachtbombardement.
De arrestatiegolf en de executies:
• December 1943: Een voorman van de verzetsgroep van Nanne Halie wordt gearresteerd; hij blijkt een lijst met namen van verzetsstrijders in zijn bezit te hebben.
• Tweede kerstdag 1943: Grootschalige arrestatie van leden van deze verzetsgroep begint.
• Februari 1944: Arrestatie van de leider, Nanne Halie zelf.
• Juni 1944: 58 personen worden door onthoofding geëxecuteerd.
• Juli 1944: 37 personen worden door onthoofding geëxecuteerd.
• Begin december 1944: De laatste 20 personen worden geëxecuteerd. Alle slachtoffers zijn uiteindelijk onthoofd in de djatibossen bij Bodjonegoro.De Verzetslieden die onder de gevolhen van helse martelingen in de gevangenis stierven zijn in dit verhaal niet meegeteld.
De verzetsgroep Nanne Halie verzamelde militaire relevante inlichtingen over strategische doelen in Soerabaja, zoals het Marine Etablissement, de Droogdokmaatschappij en machinefabriek Braat. Deze inlichtingen werden via een geheime radiozender doorgegeven aan de geallieerde inlichtingendiensten in Australië, waaronder de Nederlandse NEFIS.
De informatie was zo waardevol dat de geallieerden mede op basis hiervan besloten om Soerabaja te bombarderen.
Tijdens de nachtbombardementen staken de verzetsstrijders op de grond honderden vuurpijlen af om de geallieerde bommenwerpers naar hun militair-strategische doelen te leiden—vandaar de naam ‘Vuurpijlaffaire’.
Bij deze verzetsgroep waren in totaal meer dan honderd mensen betrokken, van wie ruim 80% Molukkers (Ambonezen).
De groep was actief vanaf de capitulatie in maart 1942 tot eind 1944. Met dit actieve bestaan van ruim twee jaar hielden zij het beduidend langer vol dan de meeste andere verzetsgroepen op Java.
Hoewel de Kempeitai de top van de organisatie al eind 1943, begin 1944 had geneutraliseerd, ging het resterende verzet moedig door met het ondersteunen van de bombardementen. Pas na de arrestaties in juli 1944 werd het verzet definitief gebroken en werden de laatste leden opgepakt. Vanaf dat moment kwamen er geen relevante inlichtingen meer uit Soerabaja. De geheime zender werd bij gebrek aan nieuwe informatie uiteindelijk buiten spel gezet.
De Geallieerden bombardeerden de machinefabriek Braat in Soerabaja destijds niet voor niets. Op Javapost.nl werden de meest wilde gissingen gedaan over de toenmalige oorlogsproductie aldaar, maar ook over de Vuurpijlaffaire.
De werkelijke feiten en de exacte oplossing over de oorlogsproductie zijn te vinden in mijn verhaal.
Er mag gestemd worden op het beste verhaal zie
https://cbg.nl/famillement/familiehistoricus-2026/shortlist-familiehistoricus-2026/
“De werkelijke feiten en de exacte oplossing over de oorlogsproductie zijn te vinden in mijn verhaal.”
Het is nogal wat wanneer iemand beweert the truth and noting but the truth te verkondigen. Kan me niet zo gauw een historicus herinneren die dat van zichzelf zegt.
Overigens: hoeveel burgers zijn er omgekomen bij de bombardementen? Tegenwoordig is het zo, dat wanneer bijvoorbeeld in Irak of Afghanistan is gebombardeerd en daardoor burgers zijn omgekomen, de piloten, de legerleiding en andere betrokkenen op het matje oor de rechter moeten verschijnen. Maar da’s tegenwoordig, vroeger was dat niet zo.
wat een aandachtige toehoorder opvalt is dat wijlen Jan A. Somers bij de Braataffaire terloops schreef op 30 december 2020 om 3:55 pm, zonder de portee van zijn opmerking in te zien:
“Pas na enkele weken verhoren begreep ik, Jan A. Somers , dat het om vier onderwerpen ging waaronder “Onderzoek inzake de opgerolde verzetsgroep Meelhuijsen”.
Opmerkelijk is dat de Japanners meer dan 2 jaar nadat KNIL-kpt Meelhuysen zelfmoord pleegde en zijn verzetsgroep was opgerold nog steeds belangstelling toonde voor deze groep en om inlichtingen vroeg.
Het ligt voor de hand de vraag te stellen wat de verzetsgroep Meelhuijsen niet alleen met de Vuurpijlaffaire maar ook met de Braataffaire te maken had.
Wat heeft kpt Meelhuysen met de Vuurpijlaffaire te maken , rekening houdend met het feit dat hij op 12 december 1942 zelfmoord pleegde en de eerste vuurpijlen door de verzetsgroep Nanne Halie (Corsica 2) in juli 1943 werden afgeschoten?
ajooh dan… Meelhuysen was ook Indisch verzet….
Voordat er mensen ontploffen door eigenwaan, kranten hebben er destijds over bericht, onder meer:
Delpher
en
Delpher
En daar was ene Willem Meelhuysen:
https://www.tracesofwar.nl/sights/158066/Herdenkingsborden-De-Aker-WA-Meelhuysenbrug.htm
De eerste link heeft betrekking op een artikel uit de De Nieuwe Courant van 22-09-1949, vijf jaar na de executie van de leden van de Verzetsgroep Nanne Halie (Corsica II). Als je maar de juiste sleutelwoorden in delpher.nl invult weet je dat vòòr die datum al eerder krantenartikelen betrekking hebbend op de Vuurpijl-affaire waren verschenen.
Het artikel in de Nieuwe Courant begint met de wervende kop: “Schrijnende herinnering. De Japanse bezetting kostte een vader acht zonen.” zie: https://www.museumsophiahof.nl/agenda/vergeten-verzet-de-vuurpijlaffaire.
Maar kostte de Vuurpijlaffaire een vader werkelijk acht zonen? Moet men alles geloven wat de kranten in Nederlands-Indië destijds opschreven?
Op de bijbehorende slachtofferlijst kan nagelezen worden hoe de familiebanden werkelijk in elkaar staken:
• Arie Wimpie Nicolaas (Arie), Abraham (Bram), Augustinus Piet Hein en Elisa Syaranamual waren broers van elkaar, en neven van de overige personen.
• Jopie en Hendrik (Henk) Syaranamual waren broers van elkaar, en eveneens neven van de overige personen.
• Robert en Hendrik Syaranamual waren neven van elkaar en van de rest.
Deze gegevens zijn te verifiëren aan de hand van de overlijdensakten bij de Burgerlijke Stand van Batavia/Jakarta, die ook in te zien zijn bij The Church of Jesus Christ of Latter Day Saints LDS of Mormonenkerk in Amsterdam of Bari . Op deze overlijdensakten staan—in tegenstelling tot zo vaak geciteerde http://www.roosjeroos.nl – namelijk wél de namen van de ouders van de slachtoffers vermeld. Jammer is dat roosjeroos niet alle informatie van deze aktes heeft overgenomen.
Samen met de gegevens uit het persoonsdossiers bij het deftige Nationaal Archief in Den Haag zijn de exacte familiebetrekkingen zo moeiteloos te reconstrueren. Simpel, toch?
Ook op de website van de Oorlogsgravenstichting kan men lezen, hoe de vork in de steel zit. Bij de namen van de familie Syaranamual is daar nota bene bijdragen geplaatst, mét uitgebreide bronvermelding uit het NIOD- en NIMH-archief!
Dit is een schoolvoorbeeld van Tracing Your Roots (TYR35+). Ter nagedachtenis en erkenningvan hun heldendaden zijn tot nu toe zijn bij 62 van de slachtoffers een bijdrage geplaatst, zie o.a. https://oorlogsgravenstichting.nl/personen/151585/elisa-syaranamual
Hier blijkt alweer dat het louter zoeken op internet best een aardige tijdsverdrijf is, maar dat primair bronnenonderzoek, het doorzoeken van archieven, waarin nog niet gedigitaliseerde informatie is opgeslagen, toch de geschiedenis dichterbij brengt. Een gezonde dosis intuïtie is ook niet weg.
Er mag gestemd worden op het beste verhaal zie
https://cbg.nl/famillement/familiehistoricus-2026/shortlist-familiehistoricus-2026/