Sta stil bij álle slachtoffers van Japanse bezetting

Het Parool : 
Volgens Griselda Molemans is het de hoogste tijd om een discussie te voeren over de Nationale Herdenking 15 augustus, de dag van de Japanse capitulatie.

Nu alle ophef rond de Dodenherdenking alweer enige tijd is geluwd is, nadert de Nationale Herdenking 15 augustus: de datum waarop in 1945 de Japanse keizer Hirohito de capitulatie van zijn leger en marine aankondigde. Sinds 1988 vindt deze herdenkingsceremonie plaats bij het Indisch Monument in Den Haag ter nagedachtenis aan alle Nederlandse burgers en KNIL-militairen die het slachtoffer zijn geworden van de Japanse bezetting van de voormalige kolonie. Volgens de gehanteerde definitie kwamen de slachtoffers om ‘in de strijd, in de interneringskampen of tijdens dwangarbeid’.

Deze definitie maakt echter grote groepen slachtoffers onzichtbaar: de zogeheten ‘buitenkampers’ die net als alle geïnterneerden werden geconfronteerd met honger, intimidatie en geweld. Of je nu Indo-Europees, Moluks, Indo-Afrikaans, Chinees, Toegoenees, Papoea of inheems-Indonesisch was (dus Nederlands staatsburger of onderdaan), iedereen leed onder het juk van de Japanse bezetter. En als gevolg daarvan zijn velen gestorven. 
pdf-file van het artikel

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in diversen. Bookmark de permalink .

62 reacties op Sta stil bij álle slachtoffers van Japanse bezetting

  1. Loekie zegt:

    Keesie is morgen jarig.
    Keesie gaat zijn verjaardag vieren.
    Foei Keesie! Jij bent morgen niet de enige die jarig is! Vele anderen zijn dan ook jarig! Waarom vier je dan alleen jouw eigen verjaardag? Nou? Vertel op?!

  2. Hans Boers zegt:

    Jammer Loekie, normaal gesproken negeer ik een dergelijk commentaar. In dit geval meen ik, dat je een wrange verzuurde vergelijking maakt tussen het vieren van een verjaardag en het herdenken van slachtoffers van een oorlog en nasleep. (hetzij slachtoffers die in een kamp gezeten hebben en buiten een kamp.)

    Ik had het niet van je verwacht.

    Reageer wel of niet op mijn bericht, voor mij is deze kwestie afgedaan

    • Loekie zegt:

      Nou, wat die verjaardag betreft: in het middagprogramma is er volop poco2, maar dat terzijde.
      15 augustus = einde oorlog.
      Een einde van een oorlog vier je of herdenk je? Of allebei?
      Laten we het houden op herdenken.
      Wat en wie worden herdacht?
      Wat staat er precies in de doelstelling van de Stichting Herdenking 15 Augustus 1945?

      • Jan A.Somers zegt:

        Mijn advies aan u: Ga er eens heen, en praat met die mensen. Doe dat ook op 4 mei. Dan heeft u vanzelf antwoord op uw verzuurde vragen. Misschien kunt u ook even gaan zitten op mijn bankje onder de bomen. Luisteren naar de wind.

        • Loekie zegt:

          Ik hoef er niet heen, ik ken de doelstelling en weet daarom dat Griselda zeurt.

        • Jan A.Somers zegt:

          Ik begin u te begrijpen. Belangstelling voor de gevallenen nul komma nul. Nog te hoog ingeschat denk ik. Alleen maar zelfbevrediging. Ook leuk hoor.

      • RLMertens zegt:

        @Loekie; ‘wie worden herdacht?’ – In elk geval niet (meer) Loekie. Ook niet zijn verjaardag. En nog minder zijn poco2. Al blijft hij doorzeuren. Al…uit!

  3. Mevr. T. Verstegen zegt:

    Het fenomeen Loekie dankt zijn of haar bestaansrecht, misschien wel geslachtsloos, aan dit soort opmerkingen onder de noemer ironie, hij/zij of geslachtloos schiet hierin telkenmale het doel voorbij, als we niet zelf kunnen nadenken en signaleren, sambal na de maaltijd!

  4. Wal Suparmo zegt:

    Herdenking over de oorlogsverklaring van Nederland aan Japan Met “ wij zijn greed met 70 duizend KNIL solaten met VOC klewangs en 1885 HUMBURG karabijnen”.De zelfmoord van de hevig geteleurgestelde, relatieve jonge en in blakkende en nooit geklaagd over zijn gezondheid van Gen.Spoor(niet erkend) omdat hij plotselling zijn troepen moest terugtrekken na dat hij met veel moeite de laatste Rep.Yogya had veroverd.Laat de Indo maar crieperen die het meest geleden heeft.

  5. Boeroeng zegt:

    De stichting Stichting Herdenking 15 Augustus 1945 schrijft

    Wij herdenken jaarlijks op 15 augustus het officiele einde van de Tweede Wereldoorlog. Bij deze jaarlijkse nationale herdenking staan wij stil bij de slachtoffers als gevolg van de Japanse onderdrukking in en om voormalig Nederlands-Indië. Wij staan stil bij een oorlog die nog altijd doorwerkt, generaties lang, in ons en onze samenleving, tot op de dag van vandaag.

    Elders op de website schrijft men

    Het eerste doel van de Stichting is het jaarlijks op 15 augustus organiseren van een waardige herdenking van het formele einde van de Tweede Wereldoorlog voor het Koninkrijk der Nederlanden en van alle slachtoffers die tijdens die oorlog in het voormalig Nederlands-Indië zijn omgekomen.
    Het tweede doel is het in Nederland meer bekendheid geven aan de herdenking van deze historische dag, de in voormalig Nederlands-Indië gevoerde strijd tegen Japan, het gepleegde verzet en de ondergane vervolging tijdens de bezetting door Japan en de gevolgen daarvan voor de mensen die daar toen woonden.

    In beide omschrijvingen laat men open wie men herdenkt. Van welke etniciteit.
    Wie vind dat Japanse en Indonesische slachtoffers of Amerikaanse, Engelse en andere geallieerde soldaten herdacht moet worden, moet dat gewoon doen.
    Het verwijt van de “geen4meiclub” dat Indonesische slachtoffers niet herdacht worden door het Nationale comité gaat hier niet op .
    Hoogstens kan men opmerken dat Indonesische slachtoffers te weinig aandacht krijgen in de Nederlandse geschiedschrijving en herdenkingen .

    Deze omschrijvingen laat ook ruimte voor herdenkingen van slachtoffers of roerige geschiedenissen van ná 15 augustus 1945.
    Bersiap, met de nieuwe oorlog daaropvolgend, de onveilige en onzekere situatie in Indonesië, ook na 1949. De exodus….. De doorwerking ervan.
    En dat is voor Indische Nederlanders niet los te denken van ouderen die men verloor, vele jaren na 1949. Ook voor hen een traantje, een emotie, een moment van stilte.

    • Ronny Geenen zegt:

      @Deze omschrijvingen laat ook ruimte voor herdenkingen van slachtoffers of roerige geschiedenissen van ná 15 augustus 1945.@

      Welke omschrijvingen?

    • Ronny Geenen zegt:

      Bij het lezen van de omschrijving kwam ik weer het volgende tegen:
      “De Indo Europese bevolking en de inheemse bevolking blijft grotendeels buiten de interneringskampen”. Zelf 70 jaren na dato wordt die onzin nog niet aangepast. Er waren meer eilanden dan Java alleen.

      • Boeroeng zegt:

        Ron, Het klopt wel. Maar in de buitengewesten was de indo-europese bevolking ook grotendeels geïnterneerd. Dat is de informatie die ontbreekt

        • Ronny Geenen zegt:

          @Dat is de informatie die ontbreekt@
          Is dat onkunde? Niet willen weten? Denkt een ieder dat het zo is? Mogelijk dat dan niemand ons geloofd, o.a. de svb, dat wij wel in een jap concentratiekamp hebben doorgebracht? enz?

  6. Misschien dat er nog eens snel een aparte site moet komen met alle gebeurtenissen over de bersiap perioden, strafkampen, dwangarbeid, slag om de Javazee, het falen door Luns en de VN en de blamage die de Karel Doorman vliegdekschip moest oplopen na de lobby bij diverse landen.
    Gewoon even heel duidelijk de geschiedenis op één site onderbrengen. Nu is alles onder verschillende media verspreid, en weinig mensen die echt moeite doen om zich te verdiepen in deze periode. Het zou het “gedenken” om gevallenen en slachtoffers van het bewind Soekarno nog beter kaderen en inzicht geven over consequenties en verschrikkelijke gevolgen.
    Ook op scholen heeft WWII en concentratiekampen en antisemitisme al hele andere betekenissen dan wat zich echt heeft afgespeeld. Onderwijs is hier zelf schuldig aan. Ik geef een voorbeeld:
    Tegenwoordig is het bezoek van een moskee belangrijker geworden en moet dit het liefst verplicht worden opgenomen. Deze idioterie moet juist worden geblokkeerd, en ouders moeten zich heel snel bewust worden wat zich hier in Nederland aan het afspelen is. De maatschappij wordt door allerlei vreemde vormen en opgelegde nieuwe regels ondermijnt. De geschiedenis blijkt voor huidige generaties niet meer belangrijk. Maar juist van de geschiedenis moet je lessen leren trekken. We gaan de verkeerde weg op.

    • Ronny Geenen zegt:

      Duidelijke taal. Kan er mee eens zijn, maar niemand wil met uw suggestie in zee gaan. Wel een heleboel kritiek. Dat is een stuk makkelijker. Over website gesproken, waarom bouwt u er zelf niet een? Na mijn pensionering via een webinar dat vak in 8 maanden geleerd. Nu onderhoud ik mijn eigen web.

      • Beste Ronny, ik heb het al druk met mijn nieuwsblog elke dag bijhouden, berichten van onze buitenlandse correspondenten lezen en overnemen. Daarnaast nog de zondag mijn shop met Ibiza hippie en boho chic mode. Ik zou het graag willen doen, maar ik ben ook nog bezig met het logboek van mijn pa over de periode bij de RAF/MLD, dit wil ik in een pocket uitgave brengen, alle raids naar strongpoints, het bombardement op Breskens, Vlissingen, de brug van Venlo, enz. om zijn logboek te verwerken met de activiteiten op de grond door de Duitsers, zodat het beeld van deze raids straks veel duidelijker zijn voor de lezer. Het reconstrueren van logboek gegevens als data en omzetten naar een verhaal is nogal wat opzoekwerk in de archieven en beschrijvingen van Duitse troepenbeweging, aanvoer, aantallen bezetting op strongpoints. Boulogne had bijvoorbeeld 80.000 man op deze strongpoint, er moesten vele vluchten gemaakt worden om dit punt uit te schakelen met grote verliezen van toestellen die door flaks uit de lucht werden geschoten. Het is maar een klein voorbeeld.

  7. Jan A. Somers zegt:

    Een gesprek tussen een staatshoofd en zijn ministers blijft in Nederland geheim: De koning is onschendbaar, de minister is verantwoordelijk. Elke week gaan de koning en de ministerpresident samen bijpraten. Dat heette vroeger het geheim van Paleis Soestdijk, nu het geheim van Paleis Noordeinde. Natuurlijk mag het staatshoofd een mening hebben en in dat gesprek ook uiten. Dat is dan ook het enige moment dat de koning zijn mening kwijt kan. En het zal ook wel gebeuren dat die mening een rol gaat spelen in de politiek. Maar via het geheim is die mening nooit van belang. Ik dacht dat van zulke persoonlijke meningen geen verslag wordt gemaakt, ook geen memo. Zo zullen we nooit weten van welke pils de koning het meeste houdt. Maar als er wel eens wat is gemaakt en gevonden, is dat ook niet van belang, het betrof immers het geheim van ….. De bierbrouwer kan er dus geen reclame mee maken.

  8. Bert zegt:

    Tja ,als je dit bericht leest ,besef je eigenlijk wat een slechte schaakspelers Adolf H en Hirohito eigenlijk waren ,blunder nr 1 ze onderschatten hun tegenstander ,Amerika was/is een reus op wereldniveau ,zolang je Amerika niet aanviel ,had je er ook niet veel van te duchten ,nou was Amerika niet echt neutraal ,want ze leverden al wapens aan Engeland maar de oorlog verklaren ,konden ze pas ,als ze aangevallen werden .Adolf verklaarde Amerika de oorlog op 11 december ,blunder van groot formaat ,want Amerika verklaarde alleen de oorlog aan Japan ,ze waren ook wel verrast door die zet van Adolf ,Hermann Goring en von Ribbentrop ontraadden Adolf deze zet ,niet slim in hun ogen ,ja inderdaad niet slim ! Dat Hirohito de Japanners niet wees op hun onmogelijke taak om het sterkste land ter wereld te overwinnen ,zegt ook veel over Hirohito ,klein dom arrogant ventje ! Dat hij zich na de Japanse nederlaag nederig liet gebruiken door die Amerikanen ,zegt eigenlijk nog meer over die minkukel .

    • Ronny Geenen zegt:

      @Dat Hirohito de Japanners niet wees op hun onmogelijke taak om het sterkste land ter wereld te overwinnen ,zegt ook veel over Hirohito ,klein dom arrogant ventje ! Dat hij zich na de Japanse nederlaag nederig liet gebruiken door die Amerikanen ,zegt eigenlijk nog meer over die minkukel .@

      En wat te denken van de huidige jap regering en de vele nog in leven zijnde bewonderaars/landgenoten van dat keizerrijk. Ze kunnen en willen vandaag nog steeds niet toegeven wat ze toen hebben uitgespookt.

      • Bert zegt:

        Ja die Jappen ,kuddevolk loopt gedwee achter hun Tenno aan ,kritiekloos ,net een stel schapen ,er was weliswaar 1 hoge Japanner ,admiraal Yamamoto ,die zelf meerdere malen in Amerika was gestationeerd ,die woest was dat de Japanse oorlogsverklaring NA de aanval op Pearl Harbor ,hij zei de eerste 6 maanden zullen wij vele overwinningen tegemoet zien maar daarna ? Hij zag het goed beter dan die pannenkoek van een keizer .Die Amerikanen hadden Hirohito natuurlijk aan de hoogste boom moeten ophangen samen met Tojo en al die andere “”frisse “” figuren ,ik begrijp hun politiek wel een beetje maar door de keizer vrijuit te laten gaan ,hebben ze bij het Japanse volk de gedachte bijgebracht ,dat hun keizer niets te verwijten was maar dat het alleen de schuld van de militairen was en dat speelt tot nu toe .Japan was tot die oorlog gedwongen ,die militairen moesten wel en de keizer was een eervol mens ,Japan kortom valt niets te verwijten en nee Japan heeft helemaal geen misdaden begaan ,het waren noodzakelijke oorlogshandelingen ,tjonge jonge wat een hypocriet klote volk !

        • Ronny Geenen zegt:

          @ik begrijp hun politiek wel een beetje maar door de keizer vrijuit te laten gaan ,hebben ze bij het Japanse volk de gedachte bijgebracht ,dat hun keizer niets te verwijten was maar dat het alleen de schuld van de militairen was@

          Helemaal gelijk heb je, maar was dat dan ook de gedachte van de toenmalige Nederlandse regering. En het NL koninklijkhuis dan? Ik weet niet of je nog weet te herinneren wat betreft de steen tegen de auto voorruit, het ei tegen het jasje van de Nl MP en de krans in het water. Ook hypocrieten? Was dat dan ook niet de hoofdreden voor het oprichten van het eerste Indisch huis. Om de Indo zoet te stemmen?

        • Jan A.Somers zegt:

          ” was dat dan ook de gedachte van de toenmalige Nederlandse regering.” Nou, nee. Dat was de gedachte van de Amerikaan MacArthur, die werd ondersteund door de Amerikaanse regering. Zij zagen Japan als toekomstige bondgenoot tegen de opmars van het communisme in Azië. Daar hadden ze een sterk Japan voor nodig, en dat kon alleen m.b.v. de keizer. Vandaar dat de Japanse auto’s (en fotoapparatuur) zo populair zijn, ik dacht ook in Amerika.
          Ik moet nog altijd lachen om de acties van Wim Kan tegen de komst van de Japanse keizer in Nederland. Tijdens de Japanse bezetting verzorgde hij cabaretvoorstellingen, eerst in kamp Tjimahi. Daar kregen zij een ruime kamer toegewezen waar ze konden repeteren. Plus een vergoeding per voorstelling. De omgang met de Japanse soldaten beschreef hij als vrij gemoedelijk. Hij verzorgde twee keer per week muziek en cabaret. Daarnaast hield hij lezingen over cabaret. ‘Wim Kan merkte met genoegen in zijn dagboek op dat anderen in hun lezing en zelfs de dominee in zijn preek iets aanhaalden uit zijn liedjes.’ Ook in de kampen in Birma en Thailand kreeg Wim Kan een klein salaris voor zijn optredens. ‘Op zaterdag 30 januari 1943 gaf Wim Kan een grote openluchtvoorstelling vanwege de verjaardag van Prinses Beatrix.’ ‘Ter gelegenheid van de verjaardag van Prins Bernhard gaf hij op dinsdag 29 juni een voorstelling die hem 252 roepi opleverde.’ Wel beklaagde hij zich bij de Japanse kampleiding dat hij geen salaris kreeg betaald als hij door ziekte verhinderd was op te treden. En daarna moeilijk doen over de keizer.

        • Loekie zegt:

          Typisch, dat hartelijk lachen.
          Make the best of it and try to survive, denken sommigen. Ofwel: waarom in een hoekje zitten huilen en je laten ranselen. Sommigen deden dit laatste en meer dan 70 jaar na dato hebben ze het daar nog dagelijks over.
          Er waren ook die in gevangenschap les gaven, omdat lesgeven hun vak was. Waarom niet doen waar je goed in bent? Make the best of it.
          Maar dat make the best of it and try to survive betekent NATUURLIJK NIET dat je blind bent voor hetgeen er allemaal gaande is. En in rampspoed de moed erin houden door wat vertier te brengen verdient wellicht toch de voorkeur boven voortdurend zielig doen.

          Typisch dat hartelijk lachen. Getuigt van eendimensionaal denken.

        • Jan A.Somers zegt:

          “Make the best of it and try to survive,” Zo ben ik er ook goed doorheen gekomen. Maar daarna moet je dan ook niet moeilijk doen zoals Wim Kan. Bij het afleveren van melk bij de Japanse melkcentrale roofden we altijd etenswaar van foeragerende Japanse vrachtauto’s. Een paar jongens ‘hielpen’ aan de ene kant met inladen en hielden de Japanners bezig, aan de andere kant werd die auto van lading afgeholpen. Dat ging soms fout, was dan pijnlijk. Maar dat hoorde er dan ook bij. We hebben nooit honger geleden. En in het begin van de bersiap braken we in bij huizen van vermoorde Japanners. Blikconserveren en een goede kortegolfradio.

        • Loekie zegt:

          Als X, Y en Z redelijk door de oorlog zijn gekomen moeten ze daarna ook redelijk denken en praten over de bezetter? X doet dat misschien, maar Y en Z hebben na de oorlog geleerd dat HUN oorlog bepaald een fractie was van de gehele oorlog. En dat in die hele oorlog minder leuke dingen zijn gebeurd. Y en Z zien dan ook die hele oorlog en blijven niet, zoals X dat doet, alleen maar cirkelen rond hun eigen oorlogje.
          Y en Z komen daarom tot andere uitspraken over de oorlog dan X, die het per saldo wel een spannend avontuur vond.

        • Ronny Geenen zegt:

          @Y en Z komen daarom tot andere uitspraken over de oorlog dan X, die het per saldo wel een spannend avontuur vond.@

          Vooral als X goed samenwerkt met de jap. Y en Z daarentegen bevonden zich achter prikkeldraad niet in (blijkbaar) rustige Soerabaja maar b.v. in Bangkinang op west Sumatra. Daar waren de mannen, vrouwen en kinderen op sterven na dood. Maar dat X niet weten!

  9. bokeller zegt:

    Zover ik het nog weet kregen wij gevangenen
    loon van de Japanse bezetter en dat wel voor
    het niets doen en stil blijven zitten in de gevangenis
    of kamp.
    Je kunt ook wat extra’s verdienen door vliegen
    dood te meppen.
    Ook kon je met de Japanse soldaten een gesprek
    aangaan of liedjes zingen.
    Het trap en smijtwerk, hoorde bij onze nieuwe en
    gedegen Japanse heropvoeding.
    En waarom doe ik moeilijk over oa.deze persoon
    nmi daar ik 3½ jaar lang alleen ellende heb gezien.
    siBo

    • Jan A.Somers zegt:

      Ik had het over de avonturen van Wim Kan. Een heel hoge, hooggeprezen hotemetoot in de Nederlandse en Indische cabaretwereld. Klaagde bij de Japanners bij de Birmaspoorweg dat hij zijn salaris niet had ontvangen.

    • Ronny Geenen zegt:

      @En waarom doe ik moeilijk over oa.deze persoon
      nmi daar ik 3½ jaar lang alleen ellende heb gezien.@

      Vermoedelijk, omdat je toen niet in Soerabaja rondreed met melk.

      • Jan A.Somers zegt:

        Waarschijnlijk nog steeds niet begrepen. Dat een voorbeeldfiguur als Wim Kan, die in de Japanse kampen geldelijk werd beloond door de Japanners, er een probleem van maakte dat hij niet werd beloond als hij niet optrad, na de oorlog niets van Japanners moest hebben. Japans geld ontvangen bij de dodenspoorweg! Van dat optreden knapten de gevangenen op, konden zij de volgende dag met frisse moed weer aan het werk.
        En die melkerij kwam van een Belgische man die mij wonderlijk wist vrij te krijgen uit de Kenpeitai. Maar dat wist u al. Zelfs in de bersiap heb ik dat een tijd lang vol gehouden.
        “3½ jaar lang alleen ellende heb gezien.” Heeft u de ellende van de Kenpeitai meegemaakt? Ik wel! Maar dat wist u al. Maar dat is voor mij geschiedenis, doe ik niet moeilijk over. En die Japanners en Indonesiërs zijn al dood, heb ik geen last meer van. En met de huidige Japanners en Indonesiërs heb ik geen problemen, gewoon mensen zoals ik zelf, zien er alleen een beetje anders uit. En daardoor ook geen last van PTSS. Hoef ik niet naar de psych.
        Die traditionele Thomasvaer en Pieternel was niet van Wim Kan/Corry Vonk, maar van de heer Voeten. Wim Kan had zijn eigen Thomasvaer en Pieternel aan de Birmaspoorlijn op 1 januari 1944.
        Ja dat (traditionele!) buigen werd als een vernedering opgevat. Als Japanse gastmedewerkers mij ’s ochtends buigend begroetten, ging ik uit beleefdheid ook vanuit de heupen. Werd gewaardeerd! Ik heb meer problemen met drie keer kussen. Geen vernedering hoor, gewoon ongewenst contact. Ik denk niet dat zo’n Japanse vrouwelijke collega dat leuk had gevonden.
        Nadet Somers is mijn oudste dochter. Maar dat had u kunnen weten.

        • bokeller zegt:

          “” Heeft u de ellende van de Kenpeitai meegemaakt? Ik wel! “”
          Helaas ook ik !
          siBo

        • Jan A.Somers zegt:

          Maar onze heer Ron niet.

        • Ronny Geenen zegt:

          @Ja dat (traditionele!) buigen werd als een vernedering opgevat. Als Japanse gastmedewerkers mij ‘s ochtends buigend begroetten, ging ik uit beleefdheid ook vanuit de heupen. Werd gewaardeerd! Ik heb meer problemen met drie keer kussen. Geen vernedering hoor, gewoon ongewenst contact. @

          Uw houding verteld mij dat U beslist geen Indo vriend bent.

        • Arthur Olive zegt:

          “Ja dat (traditioneel!) buigen werd als een vernedering opgevat”.
          Vergeven kan iets zijn, maar vergeten? Nooit!
          Dat kunnen wij ook lezen over het commentaar in Bronbeek waar ze proberen degenen die het vergeten hebben te laten buigen.

        • RLMertens zegt:

          @ArthurOlive; ‘buigen als een vernedering opgevat etc.’ _Die vernederende pijn zit/ligt dieper. Niet alleen het buigen, maar vooral de behandeling als oud vuil/minderwaardige te worden beschouwd. Als kind zag (verscholen) hoe dames achter een krobbak(kar) naar het station Ambarawa werden gemarcheerd. Nonton(kijken naar) Belanda, noemende de katongs dit schouwspel. Gecommandeerd, geschopt en geslagen door kleine gele Jappen. Dat alles ten overstaan van al die Inlanders. In Batavia werd de stadswacht dwars door de stad, in de hitte afgemarcheerd, uitgejouwd en zelfs gemolesteerd door Inheemsen waarbij zelfs een dode viel.. Voor de Nederlanders was het schok te moeten ervaren hoe de Indonesiërs, bij deze mars der schande, openlijk uiting gaven aan vreugde en leedvermaak over de afgang van hun vroegere meesters; Jacob Zwaan; Japanse Intermezzo. Deze beelden uit het verleden doemen bij elke 15 augustus. herdenking op..

        • Jan A.Somers zegt:

          “dat U beslist geen Indo vriend bent.” Waarom zou ik specifiek een Indovriend zijn? Indo’s zijn toch gewoon mensen zoals u en ik? Tegen alle mensen die normaal tegen mij doen doe ik ook normaal. Zelfs met de twijfelgevallen daartussen heb ik geen moeite. Nare dingen zijn ook menselijk.
          “Honend spraken de beide toneelfiguren zich daarin uit over ” U heeft kennelijk de euforie van bevrijding niet meegemaakt. Alleen maar cijfertjes in Excel.
          “maar vergeten? Nooit!” Dat heb ik ook niet, hoef je van deze zaken ook geen moeite voor te doen. Maar ook niet hijgerig, daar word je moe van, en vergeet je te genieten van wat je allemaal nu nog hebt. Als meneer A een beetje moeilijk heeft gedaan tegen mij, hoef ik toch geen probleem te hebben met zijn landgenoot meneer B? Of met zijn kleinzoon meneer C?

        • Loekie zegt:

          ” Als meneer A een beetje moeilijk heeft gedaan tegen mij, hoef ik toch geen probleem te hebben met zijn landgenoot meneer B? Of met zijn kleinzoon meneer C?”
          Nu heeft meneer A niet ‘een beetje moeilijk gedaan’, maar hij heeft een (klein)dochter verkracht. Dan blijf je tegen zijn (klein)zoon B en C ook vriendelijk goedemorgen zeggen?

  10. Peter van den Broek de andere generatie zegt:

    https://www.nrc.nl/nieuws/2005/09/30/wim-kan-en-de-anderen-10633445-a51843

    …….. Of over de afgunst die zijn “geprivilegieerde” positie aan de spoorlijn bij enkele andere ex-gevangenen heeft gewekt. Kan was nu eenmaal, ook in de rest van zijn leven, een bangelijke man. Maar nu er voor het eerst ook uitgebreid over Corry Vonk is geschreven, wordt duidelijk dat zij een heel andere rol heeft gespeeld. Ze had branie, zeggen allerlei ooggetuigen. Ze durfde op te staan tegen de bewakers, hielp iedereen die hulp nodig had en organiseerde in gevangenschap 298 voorstellingen voor volwassenen en 61 voor kinderen. Dat zijn er meer dan de 148, die Wim Kan speelde.

    ………Zoals het feit dat Krauss en Goldberg voor de oorlog al furore hadden gemaakt in Japan en daarom door sommigen `Nipponwerkers’ werden genoemd. In elk geval waren ze er al aan gewend dat men een Japanner begroette door te buigen, een ritueel dat door de andere westerlingen als vernederend werd beschouwd. Dat maakte het duo voor sommigen een beetje verdacht………..

    …..Tenslotte gaat het boekje ook nog even over de verwarde tijd die direct na de Japanse capitulatie aanbrak. Uit een Thomasvaer & Pieternel-tekst van eind 1945 blijkt dat het kolonialisme toen voor de meeste Nederlanders nog iets vanzelfsprekends was. Honend spraken de beide toneelfiguren zich daarin uit over `troepen lugubere extremisten die elkaar ONS gezag en BEZIT betwisten.’
    Nadet Somers en Frans Schreuder: Gestrand in Indië. Muziek en cabaret in gevangenschap. Walburg Pers, 160 blz. €14,50

    Nadet Somers, soms familie van dhr Somers?

    • Ook nu zijn er genoeg Nederlanders die bij de huidige grote invasie voor de bezetters zullen kiezen. De lezers zullen deze eerste opmerking van mijn hand, direct begrijpen.
      Over wangedrag gesproken…….het is verraad aan je eigen land……hoe en op welke wijze je ook een keuze maakt. Vroeger vlak na WWll werden vrouwen hiervoor kenbaar kaal geschoren.
      Huidige generaties weten niet eens meer waarom dat was.

  11. Bert zegt:

    Ja wat Peter van den Broek schreef over Corrie Vonk werd bevestigd door diverse mensen ,die ook in Kamp Tjimahi bij Bandung hebben gezeten .Corrie Vonk aanwezigheid was een zegen voor de kampbewoners ,zij verzorgde voorstellingen en met de entreegelden hielp ze de mensen zonder geld verder had ze altijd een goed humeur en hielp waar ze maar kon /kan .Corry is geboren in de Vrolikstraat in Amsterdam in een gezin van 11 kinderen ,ze hadden het niet erg breed ( De Vrolikstraat is een donkere naargeestige straat in een echte volksbuurt ,daar ga je niet voor je lol wonen ) Wim Kan daarentegen kwam uit Scheveningen ,vader was een hoge ambtenaar ,die later minister van Binnenlandse zaken en landbouw is geweest ,Wim en Corry komen dus uit 2 totaal verschillende milieus .Dat Corry branie had ,ja dat kan ik me voorstellen ze komt uit een harde arbeiders buurt ,in dat soort buurten leer je vanzelf van je af te bijten ,Wim kan zal zich wel ontheemd hebben gevoeld zonder die kleine krachtpatser .

    • bokeller zegt:

      Mss. dit!
      Kan, omroeper bij het Knil, werd krijgsgevangen gemaakt.

      De herinneringen staan op zijn netvlies:
      hoe hij en anderen met stokken de stinkende ruimen van snikhete schepen
      werden ingeranseld voor transport naar Burma.
      Hoe sommigen stikten, hoe anderen werden doodgemarteld.

      Drie jaar moest hij werken aan de Burmaspoorweg.
      Niet aan het spoor -dat deden zijn medekrijgsgevangenen
      van ’s ochtends vroeg tot diep in de nacht- maar
      aan cabaretvoorstellingen, om het moreel hoog te houden.

      Kan had dankzij die voorstellingen vaak privileges in de kampen,

      maar medegevangene J. Arends vertelde in een interview met de NOS in 1989: ,,Sommige Japanners vertrouwden zijn cabaret niet.
      Dan werd hij beurs geslagen.

      Ondanks dat heeft hij toch zijn cabaret doorgezet, tot het einde toe.
      siBo

    • Boeroeng zegt:

      Corry Vonk zat in kamp Tjihapit te Bandoeng. Dat weet ik van mijn moeder die daar ook was en haar gezien had. De Kampen te Tjimahi waren mannenkampen, eerst voor pows en toen die afgevoerd waren buiten Java of Indië werden het burgerkampen.
      https://www.japanseburgerkampen.nl/4e%20en%209e%20Bataljon.htm
      Nadet Somers heeft ooit meer onderzoek gedaan naar Wim Kan te Indië .

      • Bert zegt:

        @Boeroeng ,is je moeder geinterneerd geweest op Java ? Ik dacht dat Indische mensen op Java buiten de kampen konden blijven ,net zoals de hele familie van mijn moeder maar de Jap keek natuurlijk ook naar je uiterlijk ,had je meer een Europees voorkomen ,verdween je in het kamp.mijn 3 e broer was op Java zeker in een kamp terechtgekomen ,blank uiterlijk,blond haar ,terwijl ik zeker niet vastgezet zou worden ( bruin en zwarte haren ) ach ze waren niet alleen hypocriet die Jappen maar ook rascistisch .>Het Kamp in Tjimahi was vroeger een KNIL kampement mijn opa was daar gelegerd .

        • Boeroeng zegt:

          Ook op Java kwamen indo’s om diverse redenen in de burgerkampen terecht.
          Mijn moeder, haar zus en haar moeder, mijn oudste broer en een neef woonden in bij mijn opa.
          Hij werd aangezegd op te krassen naar Tjihapit. Het is een beschermde wijk zeiden ze eerst.
          Opa was een totok en die werden vrij snel geïnterneerd . Zijn gezin verhuisde mee.
          Toen de wijk vol was, werden er ineens hekken geplaatst met bewakers overal.
          Men zat gevangen . Daarna moest Opa naar een ander kamp en Tjihapit werd een vrouwenkamp.

          Later had het Japans leger een rassenschema…. en zou mijn moeder ook volgens dat schema geinterneerd moesten worden

          Henk Anthonijsz weet meer te vertellen over Bandoeng.

        • Jan A.Somers zegt:

          Mijn broer en zus waren wel geïnterneerd, die waren kennelijk gezagsgetrouw.. Ik niet, had daar geen zin in, was niet zo moeilijk te oeroesen.

        • RLMertens zegt:

          @Bert; ‘dacht dat Indische mensen buiten de kampen etc.’ – Ook de hele familie van mijn vader uit Madoera kwam in het kamp terecht. Mijn vader’s oom was nl. stationschef van het dorp Kamal. Door de Jap werd in één van de wagons (achtergelaten) munitie ontdekt. Hij werd onthoofd(!) en zijn vrouw en 3 kinderen kwamen in het kamp terecht. Toevalligerwijze in Ambarawa. Bij zo’n mars naar het station( zie boven@ArthurOlive 31/7) ontdekte mijn moeder één van onze nichten in de groep. Bij een volgende mars heeft zij een gevouwen briefje op de weg klaar gelegd; met verzoek aan de vinder dit aan onze tante te overhandigen. Het lukte, want na 15 augustus ’45 hebben wij elkaar ontmoet.

  12. Peter van den Broek de andere generatie zegt:

    Hirohito- of Railroadlied (Wim Kan)

    ‘Er leven haast geen mensen meer’

    

Er leven niet veel mensen meer die het hebben meegemaakt

    De vijand heeft er ongeveer eenderde afgemaakt

    Die slapen in een jutezak, de Burmahemel is hun dak

    De kampen zijn verlaten, leeg de cellen


    Er leven niet veel mensen meer die het kunnen navertellen


    Wat aan die railroad is gebeurd weten de doden alleen

    Daar, onder elke dwarsligger ligt welgeteld er een
    
Maar die houdt in de Burmagrond tot in de eeuwigheid zijn mond

    Wat hier gebeurde had hij nooit kunnen voorspellen

    
Er leven niet veel mensen meer die het kunnen navertellen


    Die alles weten nog van toen: de drie pagodenpas
    
De dodenspoorlijn bij Rangoon, ontvluchten, hoe dat was

    Je werd zonder te zijn verhoord op keizerlijk bevel vermoord

    Maar wie wil dat nu nog ten toon stellen

    
Er leven haast geen mensen meer die het kunnen navertellen


    En toch leeft er nog altijd een die het navertellen kan

    Die de geschiedenis kent als geen een: de keizer van Japan

    Nou hij niet opgehangen is had op Soestdijk toen aan de dis
    
Tenminste toch eens iemand kunnen vragen hoe dat zat destijds in Burma

    Aan die railroad, met die doden, en die ziekten, en die honger en die cellen

    

Wat had hij dat

    Terwijl hij at
    
Mooi kunnen vertellen

    Op 15 Augustus zal ik aan dit lied terugdenken

    • Jan A.Somers zegt:

      Deze tekst was toch van lang na de oorlog? Mijn dochter en Frans Schreuder hebben naderhand wel wat nare opmerkingen gekregen van kampbewoners.

      • Peter van den Broek de andere generatie zegt:

        Dat de tekst van lang na de oorlog is (1970), heeft er toch niks mee te maken? Want waarom heet het lied “Er leven haast geen mensen meer”?
        De tekst verwijst toch naar het bezoek van Keizer Hirohito toentertijd aan Nederland, althans dat begrijp ik uit het lied? Maar waarschijnlijk heb ik nog steeds niets begrepen.

        Het is toch wel erg dat Nadet Somers en Frans Schreuder nare opmerkingen hebben gekregen. Het zijn van die warm Zomerse opmerkingen waar ik toch wel wat onpasselijk van word. Over de doden niets dan goeds, althans die kunnen zich niet meer verdedigen.

      • RLMertens zegt:

        @PetervanBroekveag; ‘aan dit lied terug denken’ – Na de oorlog Soerabaja 1946 zong onze jonge buurman, na wat hits, een lied op de wijs van Silver threads among the gold;
        ‘Door het prikkeldraad omsloten, zitten wij hier in het gevang etc. etc’. Mijn vader-kampen Tjimahi, Pekan Baroe- was dan zeer geroerd en zong zacht mee. Wie, oh wie kent de tekst hiervan?

  13. liszy zegt:

    Beste Peter van den Broek,
    dank voor het lied van Wim Kan: “Er leven haast geen mensen meer”.
    Mijn vader zat in het kamp bij Wim Kan aan de Birma-spoorweg. Hij was toen 18 jaar. Mijn vader vertelde me dat Wim Kan toen al veel succes had.
    Mijn moeder heeft in het vrouwenkamp Ambawara [ ik hoop dat ik het goed schrijf] gezeten met haar moeder en een aantal zusjes.
    Omdat mijn ouders amper slechte dingen over de oorlog vertelden steek ik veel op van de verhalen op deze site. Zoals ook dat lied van Wim Kan. Ik ken het wel ergens in mijn achterhoofd
    maar opeens verschijnt de tekst. Nogmaals dank u wel.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.