Marum: De 78 aanwezigen stonden samen stil bij het einde van de Tweede Wereldoorlog en bij het einde van de Japanse bezetting van voormalig Nederlands-Indië. Met persoonlijke verhalen van de sprekers locoburgemeester Bert Nederveen, Monica Simon, Naldie Saija, Rianne Schuur en Willy Pieters.
Nieuwegein: De jaarlijkse traditionele Indië-herdenking werd donderdag 15 augustus gehouden vanuit de Dorpskerk aan de Nedereindseweg in Nieuwegein. Na een muzikaal intermezzo kwam Esmay Usmany, tweede en derde generatie van Indische en Molukse voorouders, aan het woord. Met een indrukwekkend verhaal en gedicht, zang en pianospel liet ze bij zo’n tachtig aanwezigen de tranen vloeien.
Amersfoort: Ook dit jaar vond op donderdag 15 augustus de Lokale Herdenking in Amersfoort plaats in de Sint-Franciscus-Xaveriuskerk.
Den Bosch : Vierde generatie centraal bij herdenking oorlogsslachtoffers Nederlands-Indië.
Loenen: Dit jaar vond op het Nationaal Ereveld Loenen bij de zeven Indische kruizen de gezamenlijke herdenking van de Stichting Indisch Erfgoed en de Oorlogsgraven-stichting plaats. De zeven kruizen vormen tevens de verbinding met de zeven erevelden in Indonesië
This years’ commemorations were a unique combination of speeches, creative input from Indonesian students, music and wreath laying in the presence of many across generations, cultures and countries.
Groningen: 2e herdenking, 500 aanwezigen, meer dan vorig jaar
Beetsterzwaag : Het initiatief kwam – voor menigeen niet verwonderlijk – van Joost van Bodegom. De oud-burgemeester van Opsterland organiseerde in Beetsterzwaag de eerste herdenking van deze oorlogsperiode en bevrijding in toenmalig Nederlands-Indië. Een periode die ook bij hem diepe sporen heeft nagelaten. (Er komt een film uit met Joost van Bodegom, zie trailer : Japanse kampen door de ogen van een kind)
Wageningen Rumah Kita : Er werden 7 bloemen gelegd en het vuur werd ontstoken door bewoners. Er werd geluisterd naar een persoonlijk verhaal van Fiona (derde generatie en medewerker). De muzikale omlijsting was van Monique en Tassya.
Het boek: ‘De Tienduizend Dingen’ van Maria Dermoût
Boekenliefhebbers haal je hart op! Het Indisch Herinneringscentrum en Bibliotheek Den Haag organiseren dit jaar vier bijeenkomsten voor de boekliefhebbers: de Indisch Herinneringcentrum Boekenclub. Onder leiding van Liang de Beer gaan we samen uitgebreid gekozen boeken bespreken: het thema, de karakters, de achterliggende verhalen, noem maar op.
Voor de Indisch Herinneringcentrum Boekenclub kiezen we vernieuwende en schurende thema’s. De afgelopen tien jaar is de jongste generatie zich steeds bewuster geworden van het feit dat het koloniale verleden van hun voorouders niet alleen invloed heeft op hun eigen leven, maar ook op de maatschappij in Nederland als geheel. De impact van dit verleden is tot op de dag van vandaag voelbaar.
12 september 2024, 18:30 – 20:00 Bibliotheek Den Haag. Spui 68
Een bespreking:De roman is gesitueerd op het grootste der Molukse eilanden, Ambon, de woonplaats van Dermoût tussen 1910 tot 1914.
Bergen op Zoom : De organiserende Stichting Payung en haar gasten stonden stil bij het einde van de Tweede Wereldoorlog en herdachten alle slachtoffers van de Japanse bezetting in Nederlands-Indië. Voorzitter Henk Beijen (81) opent de middag zingend met een gospel: ‘Give us freedom my Lord, kumbaya.Zie video.
Zwolle heeft donderdag op een indrukwekkende manier stilgestaan bij de slachtoffers in voormalig Nederlands-Indië en Nieuw-Guinea die zijn omgekomen als gevolg van oorlog, bezetting, gevangenschap en terreur. In Park Eekhout kwamen honderden mensen bij elkaar om te herdenken.
Almere: op 15 augustus naar een waardige herdenking van het formele einde van de Tweede Wereldoorlog voor de Koninkrijk der Nederlanden en van alle slachtoffers die tijdens de oorlog in voormalig Nederlands-Indië zijn omgekomen. Zie de video en meer informatie.
Woerden, zie video: De bijeenkomst werd vooral gekleurd door het aangrijpende, persoonlijke verhaal van Thea Meulders. Zij werd in april 1942 als kind met haar moeder geïnterneerd in het Japanse kamp Brastagi en in 1944 overgebracht naar Aek Pamienke III. In totaal heeft zij in vijf verschillende kampen gezeten. Haar vader is door de Japanners geëxecuteerd in de buurt van Takengon.
Arnhem Sawah Belanda: Wilma Luyke (65) benoemde de woede, pijn en schaamtegevoel van haar moeder. Ze riep vrouwen op die nooit hebben kunnen en durven praten vanwege schuld en schaamtegevoel, en die er nu nog onder gebukt gaan, om dit te omarmen en los te laten in liefde.
Zwijndrecht: De burgervader vervolgt: “Mijn oma bracht de eerste zeven jaar van haar leven door in Nederlands-Indië. Haar vader diende kort na de eeuwwisseling bij de KNIL. In het leven van mijn grootouders speelden de jeugdherinneringen van mijn oma een belangrijke rol. Dat zorgde ook voor gespreksstof tijdens mijn jonge jaren De capitulatie is een belangrijk moment in onze vaderlandse geschiedenis. (foto van ATOS RTV, zie meer)
Heemstede: “Het einde van de oorlog vieren we vooral op 4 en 5 mei, terwijl het hele Koninkrijk op 15 augustus pas echt bevrijd was. Veel Nederlanders hebben in jappenkampen gezeten, of werden aan het werk gezet. Dus het is voor Nederland een heel belangrijk onderdeel van onze geschiedenis, waar we eigenlijk maar heel weinig over praten”, vertelt locoburgemeester Arianne de Wit. . Alkmaar 1e herdenking: De bijna 200 belangstellenden zoeken een plekje, terwijl ingetogen Indonesische muziek wordt gespeeld. De stemming heeft gezellige tonen, maar het is ook duidelijk dat er iets serieus staat te gebeuren. De gemiddelde leeftijd lijkt op het eerste gezicht hoog, maar toch zijn er ook de nodige ‘jonkies’.
Breukelen: De jaarlijkse Indië herdenking in de Pauluskerk van Breukelen had dit jaar als thema: ‘Wonden die blijven’. De herdenkingsdienst wordt elk jaar voorbereid door de voorbereidingsgroep Indië herdenking. Het initiatief om jaarlijks te komen tot een herdenking is afkomstig van Ellen Querido, zij was verbonden aan de Pauluskerk.
Duiven: een vijftigtal mensen die kwamen herdenken. Deels mensen uit de Indische gemeenschap, maar ook veteranen en familieleden van een in Indonesië omgekomen Nederlandse militair. ‘Kinderziektes’ deren bezoekers niet: ‘Ik kom zeker terug’ Ook de andere toeschouwers halen hun schouders op over de langsrijdende auto’s. De een noemt het een kinderziekte. De ander wijdt het aan de plek van het monument. Die staat verkeerd, klinkt het.
Baarn: Sfeervolle herdenking capitulatie Japan op Stationsplein: ‘Door te herdenken heeft de dood niet het laatste woord
Grave: De herdenking was in één woord geweldig”, blikt Evy Boer-de Wit terug namens de Stichting Indië-Herdenking Grave. “Het werd supergoed ontvangen, iedereen was vol lof en op het eind werd hier en daar een traantje weggepinkt.
Voor de eerste keer is in Melissant de herdenking gehouden van de slachtoffers van de oorlog in Nederlands-Indië. Deze herdenking, die donderdag 15 augustus 2024 plaatsvond in de tuin van woonzorglocatie Vollenhove. Zie de video.
Amstelveen – Bij het Indië-monument in het Broersepark heeft gisterenavond de lokale Indië-herdenking plaatsgevonden. De herdenking verliep waardig en werd goed bezocht.
Groningen zie video : Groningen herdacht op donderdag 15 augustus het einde van de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands–Indië op het Martinikerkhof. Bij de herdenking is stilgestaan bij de slachtoffers die zijn omgekomen tijdens de Japanse bezetting.
Bersama Magazine #2 :
Het tweede nummer van Bersama Magazine is echt een ‘labour of love’ die uit onze tenen is gekomen.
Van Bersiap tot overtocht, 1945-1958. Een periode waarin het grootste deel van de Nederlands- Indische gemeenschap naar Nederland is gekomen. Om u iets te vertellen over degenen die nooit hebben kunnen spreken. Want de grote vraag is: waarom zijn ze hier? Waren die circa 350.000 mensen die hiernaartoe kwamen ‘economische vluchtelingen’? Om een actueel hot topic te noemen. Want veel wijzer word je niet als je bijvoorbeeld de documentaire ‘Sporen van Indië’ (2023) zou zien.
Vandaag wordt door Molukkers gedemonstreerd bij de voormalige ambtswoning van de ambassadeur van Indonesië (de huidige Indonesische School). Op 17 augustus viert Indonesië haar onafhankelijkheid. Voor de Molukse gemeenschap in Nederland vormt dat aanleiding om te demonstreren voor hun eigen recht op zelfbeschikking. Wassenaarders.nl
Vandaag worden de slachtoffers herdacht van de oorlog tegen Japan en de Japanse bezetting van voormalig Nederlands-Indië. In museum Bronbeek liggen nog altijd bezittingen van oorlogsslachtoffers, van trouwringen tot identiteitsplaatjes. Het museumhoofd is op zoek naar de nabestaanden de Volkskrant
(Willem Mandike kreeg postuum twee militaire onderscheidingen. Omdat zijn familie onvindbaar was, zijn die alleen nooit uitgereikt)
AD: ,,Oorlog voeren is een noodzakelijk middel om beschaving te brengen bij barbaren.” Deze uitspraak van de eerste commandant van het Koninklijk Tehuis voor Oud-Militairen Bronbeek in Arnhem zet de toon in de nieuwe expositie van Museum Bronbeek over de opkomst en de val van Nederlands-Indië. De koloniale oorlog spat in filmbeelden van brandende kampongs van de schermen in het verbouwde en vernieuwde monumentale pand.
De Gelderlander: De tentoonstelling ‘Door de ogen van’ moet een eerlijk verhaal vertellen. Dat betekent dat er aandacht is voor al het geweld waar militairen van het Koninklijk Nederlands Indisch leger mee te maken kregen. En er is aandacht voor de de ervaringen van Nederlandse boerenzonen en stadsjongens die in de jungle moesten overleven. Ook de beleving van Indonesiers wordt in beeld gebracht. Het moet een eerlijk verhaal zijn, vindt de Commandant van Bronbeek, Kolonel Gerard van Kuijck.
Radiointerview van 2 augustus met bronbeekbewoner Bol Kerrebijn:
Eerste Indië-herdenking in Eindhoven De allereerste Eindhovense Indië Herdenking werd druk bezocht. Zeker zo’n driehonderd belangstellenden, veelal van Indische en Molukse afkomst, waren naar het monument bij woonzorgcentrum Peppelrode gekomen.
Indisch Belang Vlaardingen wil monument. Het monument zou Selamat Datang moeten gaan heten, en moet op de begraafplaats Emaus komen. We zijn er al vanaf 2022 mee bezig’’, zegt De Jong. ,,Maar tot op heden hebben we niets vernomen van de gemeente.
Indonesië heeft zaterdag voor het eerst zijn onafhankelijkheid gevierd in de beoogde hoofdstad Nusantara, een gloednieuwe stad in de jungle van Borneo. De onafhankelijkheidsceremonie was vanwege de afgelegen locatie kleiner dan gepland. Indonesië werd in 1945 onafhankelijk van Nederland. NU.nl
NOS: De herdenkingstoespraak werd gehouden door schrijfster Yvonne Keuls (92), samen met haar kleindochter Babiche. Keuls vertelde het verhaal van haar schoonvader Aat, die in 1943 met zo’n duizend andere krijgsgevangenen door Japan op transport werd gesteld om dwangarbeid te verrichten op het eiland Seram.
Zie filmpje Keuls Wieteke van Dort. De actrice en zangeres overleed vorige maand. Ruben Annink, die Indische wortels heeft, zong het nummer Liedje van verlangen dat Van Dort ten gehore bracht
Indisch in Nederland.nl De nieuwe documentaire van Hetty Naaijkens-Retel Helmrich “Indisch in Nederland”, met als ondertitel “Veerkracht” bestaat uit een documentairefilm met animaties, tientallen interactieve Q&A’s met de makers door heel Nederland en een vijftal workshops. In de nieuwe bioscoopdocumentaire “Indisch in Nederland”, met mooie en leuke animaties van Stefan Venbroek, zullen een aantal bekende en minder bekende personages met een Nederlands Indische achtergrond voor het voetlicht verschijnen waarbij op een organische manier Indisch immaterieel erfgoed aan bod zal komen. Nadat de film zijn première heeft beleefd zullen een aantal hoofdpersonen uit deze film workshops geven met als onderwerp het immateriële erfgoed die in deze documentaire zullen worden belicht.
Blijf via de nieuwsbrief op de hoogte over de nieuwe documentaire “Indisch in Nederland” en volg ons op Facebook en Instagram.
varnws.nl: Zaterdag 21 september 2024 Pelita Theatermiddag Tijdens deze middag worden er fragmenten van de documentaire vertoond en gaat Hetty een interactieve Q en A aan met het publiek.
quote omroep tilburg: Hoe Kumpulan een haven biedt voor Indonesische en Molukse ouderen in Tilburg In het verzorgingshuis Zonnehof in Tilburg komt al 35 jaar een bijzondere gemeenschap samen: Indonesische en Molukse Tilburgers. Bij dagbesteding Kumpulan vinden ze hun toevlucht, een plek waar ze hun verhalen kunnen delen en genieten van vertrouwde Indonesische gerechten. Voor Beatrix de Lange (85) is het een warme haven. “We begrijpen waar we het over hebben”, zegt ze, terwijl ze zich voorbereiden om aan te schuiven voor de gezamenlijke maaltijd.
8 september : Regisseur Hetty Naaijkens – Retel Helmrich (Buitenkampers, Contractpensions) toont in haar nieuwe documentaire Klanken van Oorsprong het verhaal van diverse artiesten met een Nederlands-Indische achtergrond. Samen met meer dan 350.000 andere Indische Nederlanders moesten zij tussen 1945 en 1962 gedwongen terug naar hun oorspronkelijke vaderland: Nederland.
15 september : Books On Tour, een boeken event met muziek en heerlijke indische hapjes van Kokkie Londo in het teken van voormalig Nederlands-Indië. De toegang is slechts €10!
Schrijver/journalist Diederik Samwel ontvangt de bekende auteur Reggie Baay, dichter/performer Robin Block en de Haarlemse Barrelhouse gitarist Johnny Laporte, die eind vorig jaar debuteerde met de autobiografische roman Zwijgen, zweeg, gezwegen.
22 september : De voorstelling Molo Uku laat de rol zien die de Molukken in de ontstaansgeschiedenis van Nederland heeft gehad. De middag bestaat uit drie delen die elk een uniek perspectief bieden op de geschiedenis en cultuur van de Molukken.
Noes Reiger, werd ook Maria genoemd.
Haar doopnamen waren Dorothea Catharina Theresia Maria. Ze was geboren in 1909 te Buitenzorg en overleed in 1980 te Den Haag. Dochter van Wilhelmina Theresia Josephine Burger (1878 Den Haag-1945 Buitenzorg) en Wijbrand Adriaan Johan Reiger (1877 Besoeki-1912 Batavia), klerk bij het gouvernement.
18 jaar ná haar, overleed echtgenoot Frederik Albertus de Lannoy (1906 Muntok-1998)
Frederik was in Indië employée van de Koninklijke Paketvaart Maatschappij (KPM).
Frederik was zoon van Bertha Cornelia Voorsmit (1887 Bankajan-1952 Den Haag) en Albertus Jacobus de Lannoy (1884 Weltevreden-1961 Den Haag), commies en later controleur bij de Post- en Telegraafdienst
.
Als laatst werd hier bij zijn ouders begraven Ronald Albert de Lannoy (1937 Batavia-2007 Castricum). Hij was gehuwd met de Jozefine Christine de Rozario (1932 Buitenzorg-2013 Castricum)
Noes grootouders Albertus Reiger (1840 Groningen-1886 Besoeki) en Wilhelmina Dorothea Coert (1836 Batavia- 1916 Batavia) waren de stamouders van deze familie Reiger. Wilhelmina had voorouders Coert, Goldman, Poelman, Senn van Basel te Indië.
Stamouders de Lannoy waren Barend Wijbrandus de Lannoy (1776 Colombo-1829 Batavia) en Maria Justina Kriekenbeek (1782 Colombo-1827 Batavia). Beiden uit VOC-families te Ceylon. Sinds 1825 te Java. Barend was VOC-vaandrig en te Java gouvernementsambtenaar.
Mensen uit Indië kwamen voor het eerst naar Nederland of keerden terug. Velen kozen Den Haag voor definitieve vestiging. Ze overleden daar en werden in de aarde gelegd, ondermeer te begraafplaats St Petrus Banden.
nieuws.nl:
Op tientallen plekken in het land worden de komende dagen herdenkingen gehouden om stil te staan bij de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog in Nederlands-Indië. Hoewel Nederland op 5 mei 1945 werd bevrijd, gebeurde dat in voormalig Nederlands-Indië enkele maanden later.
Het aantal lokale herdenkingen is volgens het Indisch Herinneringscentrum de laatste jaren flink toegenomen. “Voor dat deel van de Nederlandse geschiedenis is veel meer aandacht dan pakweg tien jaar geleden”, zegt directeur Yvonne van Genugten. Ze denkt dat dat onder andere te maken heeft met het onderzoek dat de regering in 2022 liet doen naar het geweld tijdens de dekolonisatie van Indonesië. “Het is een positieve ontwikkeling”, zegt de directeur over de toegenomen aandacht. “Ik denk wel dat het nog een paar jaar nodig heeft om tot volle wasdom te komen, want er zijn nog altijd veel mensen die weinig van die geschiedenis weten.”Wat haar opvalt is dat de leeftijd van het publiek bij de herdenkingen lager is geworden. “Ze hebben verhalen van hun opa’s en oma’s gehoord en gaan dan mee naar zo’n herdenking.”
Ed van de Logt woont nog zelfstandig, samen met zijn vrouw An in Eindhoven, waar hij zijn hele werkende leven voor Philips heeft gewerkt. De 100-jarige is geboren en opgegroeid in het toenmalige Nederlands-Indië, waar hij als 17-jarige door de Japanse bezetter krijgsgevangen werd gemaakt, waarna 3,5 jaar zware dwangarbeid volgde aan de Birmaspoorlijn. Van de Logt is mantelzorger voor zijn 92-jarige vrouw, die zich af en toe in het interview mengt. de Volkskrant
NU.nl:
Donderdag herdenken we alle slachtoffers van de Japanse bezetting van toenmalig Nederlands-Indië. Op die dag in 1945 capituleerde Japan en daarmee was in alle werelddelen het einde van de Tweede Wereldoorlog een feit. Herdenk jij jouw familiegeschiedenis tijdens de Indiëherdenking?
We zijn op zoek naar mensen die de Tweede Wereldoorlog in Nederlands-Indië hebben meegemaakt of nabestaanden die hun verhaal willen delen. Stuur een mail naar nujij@nu.nl om je verhaal te delen. Vermeld in de e-mail je telefoonnummer, zodat we contact met je kunnen opnemen. In een artikel vermelden we je voor- en achternaam.
Muzikaal eerbetoon aan The Blue Diamonds Ken je ze nog, The Blue Diamonds? De Nederlands-Indische broers Riem en Ruud de Wolff braken in 1960 wereldwijd door met de megahit Ramona. Decennialang vierden ze grote triomfen, vooral in het Verre Oosten. Agnietenhof
In aanloop naar de Nationale Herdenking 15 augustus 1945 (de ‘Indië-herdenking’) komt het NTR-geschiedenisprogramma Andere Tijden met het tweeluik Recht op tranen. Aangrijpende Molukse verhalen uit de Tweede Wereldoorlog die weinig aandacht kregen en nu door kinderen en kleinkinderen worden verteld. De voice-over is van Hans Goedkoop.
Het Indo-Europees Verbond (IEV) had anno 1954 zich aan het jonge Indonesië aangepast. Een nieuwe naam. Een nieuwe missie. In de kop van het verenigingsblad Onze Stem staat: ‘Gabungan Indo Untuk Kesatuan Indonesia’. De betekenis: ‘Indo Vereniging voor Indonesische Eenheid’. Indische Schrijfschool
Wat hebben de vrouwen en kinderen in de Japanse kampen in Nederlands-Indië meegemaakt? Welke wonden en trauma’s zijn daarbij achtergebleven en hoe zijn ze daar tijdens hun leven mee omgegaan? Regisseur Pieter van Huijstee heeft zelf ook een persoonlijke band met deze geschiedenis, aangezien zowel zijn moeder als oma tot de overlevenden van kamp Tjideng behoorden. Omdat hij met zijn moeder nauwelijks over haar ervaringen heeft gesproken, stelt hij in de film juist de vragen die hij nu niet meer aan zijn overleden moeder kan stellen. 2Doc.nl
In gesprek met Pieter van Huijstee Waarom er bijna geen documentaires over de Japanse kampen uit Nederlands-Indië zijn? Omdat er geen beeldarchief is. Dat kreeg filmmaker en producent Pieter van Huijstee te horen toen hij met het plan voor zijn documentaire Als ik mijn ogen sluit aanklopte bij de NTR. ‘Er zijn nauwelijks foto’s of bewegende beelden uit de kampen. En van het archief dat er wél is, is het grootste deel pas van na de capitulatie van Japan in 1945. Gelukkig ontdekte ik dat er wel een ander bijzonder archief bestond, namelijk honderden tekeningen gemaakt door vrouwen die vastzaten in de kampen.’
p-magazine.com : Wetenschappers ontdekten recent een stukje bovenarm van slechts 8,8 centimeter, op het Indonesische eiland Flores. De vondst helpt hen bij het onderzoeken naar de evolutie van de de Homo floresiensis. Dit is een verre neef van de Homo Sapiens, ook bekend als de ‘hobbit’ vanwege zijn kleine gestalte.
Het 700.000 jaar oude bot werd samen met twee kleine tanden gevonden. De vondst suggereert dat deze mensachtige soort mogelijk nog kleiner was dan voorheen gedacht. Onderzoekers schatten op basis van het bot dat de Homo floresiensis slechts 100 centimeter groot was,
Boeddhistisch Dagblad: 9 augustus 2024 Het Japanse Nagasaki herdacht vandaag de 79e verjaardag van het verwoesten van de stad aan het einde van de Tweede Wereldoorlog tijdens een ceremonie die overschaduwd werd door de afwezigheid van de Amerikaanse ambassadeur en andere westerse gezanten als reactie op de weigering van de Japanse stad om Israël uit te nodigen.
Het tijdschema van de diverse activiteiten is: 14:00 – 18:00 Pop-up expo Indisch Oud-Paspoortachief (doorlopend) 14:00 – 17:00 Genealogisch spreekuur Centrum voor familiegeschiedenis (CBG) en Indische Genealogische Vereniging (IGV)(doorlopend).
Lange tijd is er voor de gedeelde Nederlandse en Indonesische geschiedenis weinig aandacht geweest. Terwijl veel Nederlandse kinderen op een bepaalde manier een band hebben met Indonesië. Het is hun geschiedenis. Op 14 augustus besteedt Het Klokhuis speciale aandacht aan Indonesië in de tijd rondom de Tweede Wereldoorlog. Dat meldt Het Klokhuis. nationaleonderwijsgids.nl
museumsophiahof.nl: Zondag 11 augustus 2024 , 13:00-17:00 Na een geslaagde eerste editie organiseren wij ook dit jaar weer samen met Nationale Herdenking 15 augustus 1945 een Open Podium Herdenking. Met de diverse aanmeldingen hebben wij een bijzonder herdenkingsprogramma samengesteld. Loop binnen en laat je inspireren door alle creatieve en betekenisvolle acts!
Met de gekozen acts gaan we op muzikale reis, zullen we worden geraakt door bijzondere voordrachten en kunnen we genieten van diepzinnige dans performances.
In de week van de Nationale Herdenking 15 augustus 1945 besteedt de NPO ruimschoots aandacht aan het Indische verleden. Hoe maakt de redactie van Het Klokhuis de koloniale geschiedenis van Indonesië begrijpelijk voor kinderen?
Inmiddels ruim 80 jaar geleden vindt er op 15 augustus een herdenking plaats bij het Indisch Monument Den Haag en bij het Nationaal Monument op de Dam in Amsterdam. Elk jaar op 15 augustus worden alle slachtoffers van de Japanse bezetting van de voormalige kolonie Nederlands-Indië herdacht.
Als gastdocent WOII in Zuid-Oost Azië gaf ik laatst een gastles aan groep 8 van een basisschool in Wageningen over de “Vergeten oorlog”. Een Molukse jongen stelde me vrijwel direct de vraag hoe het kon dat het einde van WOII voor Nederland een Dodenherdenking op 4 mei kende, waarop – zo had hij geleerd van zijn vader – dat het einde van WOII door de capitulatie van Duitsland had plaatsgevonden bij Hotel De Wereld in Wageningen, de plek waar zij woonden. Maar dat hij eenmaal bij de Indische Herdenking bij het Indisch Monument in Den Haag links de datum van 8 december 1941 en rechts de datum van 15 augustus 1945 op het monument zag staan. “Waar en wanneer is de capitulatie van Japan dan ooit getekend? Was dat op 15 augustus, meneer?” Een wijsneusje in een klas, die me ook zei dat hij het gevoel had dat die oorlog voor hem een soort legpuzzel was. Zijn opa en oma en zijn ouders – toen zelf nog kind – hadden ooit, zo rond 1950 Indonesië verlaten en hij was hier in Nederland geboren.
Ik vertelde hem dat op 15 augustus 1970 de eerste grootschalige herdenking in het Congrescentrum Den Haag had plaatsgevonden en eenmalig bedoeld was. Echter in 1980 wordt de Stichting ‘Herdenking 15 augustus 1945’ opgericht, die besluit om jaarlijks een herdenking te organiseren. Daardoor ontstaat abusievelijk een herdenking waarin gesproken wordt over 15 augustus als einde van de Tweede Wereldoorlog in Zuid-Oost Azië.
Door mijn vader – één van de KNIL militairen die krijgsgevangen gemaakt was en aan de Birma-Siam spoorlijn ging werken – weet ik dat voor hem zo rond 18 augustus 1945 pas duidelijk werd dat hij ‘bevrijd’ werd en via via vernam hij dat op 2 september 1945 de capitulatie van Japan op de USS Missouri op de Baai van Tokio getekend werd, in aanwezigheid van een Nederlands afgevaardigde. Wat er op 15 augustus 1945 gebeurde, was dat Keizer Hirohito van Japan via een radiotoespraak zijn volk liet weten dat Japan ging capituleren; een voornemen dus, maar nog geen officieel einde van de oorlog!
Aan de hand van een aantal slides liet ik de klas dat zien. “Maar meneer, wat gebeurde er op 17 augustus 1945?” 16 augustus 1945 werden Mohammad Hatta en Soekarno door pemoeda’s (= jongeren) ontvoerd. Zij ontvoerden hen en dwongen aan op Onafhankelijkheid. Zo niet, zouden ze de oorlog rustig voortzetten. Door nachtelijk beraad liet Soekarno op 17 augustus 1945 weten dat Nederlands-Indië niet meer bestond voor hen, maar dat ze onafhankelijk geworden waren door de Onafhankelijkheid uit te roepen. Nederland vond dit niet leuk, omdat ze haar kolonie niet kwijt wilde en stuurde oorlogsvrijwilligers naar Indië. Oorlogsvrijwilligers namen deel aan de Politionele Acties en twee bataljons werden via de Gadja Merah – waar ook mijn vader als KNIL-militair deel van uitmaakte – ingezet voor de strijd op Bali en Palembang. Dit was nog een ware oorlog, die zo’n 4 jaar ging duren. Pas op 27 december 1949 werd de Soevereiniteitsoverdracht in Amsterdam getekend. Pas daarna konden Nederlanders, Nederlandse ambtenaren, Indische Nederlanders, Molukkers, KNIL-militairen en oorlogsvrijwilligers gedwongen terugkeerden naar Nederland. Hiermee kwam een einde aan ons koloniale verleden.
“Maar meneer, degenen die de oorlog niet overleefd hebben gedurende de oorlog tussen 1945-1949 ontbreken op het monument? – dit was zijn laatste vraag. Dat klopt. Waarschijnlijk is dit gekomen, omdat Nederland zich schaamde voor haar koloniale verleden. Om recht te doen aan allen die gestreden hebben voor de vrijheid van ons land, is het belangrijk om die ‘vergeten oorlog’ niet langer te vergeten en ook hen te blijven herdenken. Mijn les liep hiermee ten einde en ik was blij dat ik de vragen van die leerling kon beantwoorden. Iets wat voor mijzelf ooit op de basisschool niet mogelijk was, omdat er maar één WOII zou zijn geweest, alleen die in Europa.
Gelukkig was voor hen duidelijk waar 15 augustus vandaan kwam en wat de betekenis historisch gezien van 2 september is. Helaas niet te zien op het monument, maar door de jeugd in hun geheugen nu wel opgeslagen.
Hiroshima officials urged world leaders Tuesday to stop relying on nuclear weapons as deterrence and take immediate action toward abolishment — not as an ideal, but to remove the risk of atomic war amid conflicts in Ukraine and the Middle East and rising tensions in East Asia.They commented as Hiroshima remembered its atomic bombing 79 years ago at the end of World War II. AP News
– Mikio Saiki, a 92-year-old atomic bomb survivor from Hiroshima, has begun sharing his harrowing experiences from nearly 79 years ago, a story he had kept to himself for decades. The catalyst for Saiki’s decision to speak out about the horrors of nuclear warfare is Russia’s invasion of Ukraine. The Japan Times
AT5 Twee vlaggen die voor de Vrije Universiteit (VU) hingen zijn gestolen. Op de plek van een van die vlaggen hadden onbekenden een vlag opgehangen waar de tekst VOC opstaat. Toen de vlag maandag werd opgemerkt heeft de VU die direct verwijderd. De universiteit heeft inmiddels aangifte gedaan. Een van de twee gestolen vlaggen was de Progress Pride-vlag. Dat is een variant van de welbekende regenboogvlag waar enkele kleuren aan zijn toegevoegd, zodat de vlag inclusiever is. De andere gestolen vlag was een ‘Stop geweld tegen vrouwen-vlag’, aldus de VU. AT5
Inzamelingsactie – HELP MEE HET BRINDOFESTIVAL 2024 MOGELIJK TE MAKEN
Stichting Arjati heeft een ANBI-status en biedt activiteiten, die te maken hebben met het behoud van Indisch Cultureel Erfgoed, aan voor belangstellenden uit Breda e.o. Zo organiseren we jaarlijks de Indie-herdenking op 15 augustus, waar we telkens meer dan 500 bezoekers mogen verwelkomen. Daarnaast beheren we het Indisch Museum Breda, waar de Nederlands-Indische gescchiedenis wordt verteld en doorgegeven.
Dit jaar bestaat de Stichting Arjati 15 jaar. Dat willen we graag vieren met het Brindo Festival 2024 (BredaIndo) in november met muziek, dans, presentaties, demonstraties en natuurlijk heerlijk Indisch eten. Doneeractie.nl
De komedie stambul
De muzkale theatersalon voor iedereen die niet 100 % kaas is ( en zij die dat wel zijn )Gehost door de Indorocker die maar niet oud wil worden Hot Eddy.Met aan zijn zijde Eva Skeet Mclead en de Blue Mondays.( Chris Koenen op gitaar en Paul Hofmeister bas )Als gast ontvangen wij dé graphic novel artiest van Nederland : Peter van Dongen o.a. bekend van zijn epische album Rampokan, Theater De Roode Bioscoop
De reuzenaronskelk in Plantentuin Meise staat in bloei!
Sinds vanmiddag worden we opnieuw getrakteerd op het spektakel van ’s werelds grootste bloeiwijze. De bloei van de reuzenaronskelk is een zeldzaam geur – en kleurspektakel dat slechts 48 tot 72 uur duurt. Deze uitzonderlijke gebeurtenis is dan ook een gelegenheid om meer mensen bewust te maken van de bedreigingen voor deze opmerkelijke soort.
Kom de schitterende bloei van de reuzenaronskelk bewonderen in de Citrusoranjerie van onze Groene Ark. Vandaag en morgen blijft de Plantentuin open tot 21 uur.
Wikipedia: Op 6 augustus werd de Japanse havenstad Hiroshima gebombardeerd en op 9 augustus de stad Nagasaki. Kort daarna capituleerde het Japans Keizerrijk onvoorwaardelijk. Hiermee kwam een eind aan de Tweede Wereldoorlog. Tevens leidde de capitulatie van Japan tot de onafhankelijkheid van de Aziatische landen die Japan tijdens de oorlog had veroverd.
Eind 1945 waren als gevolg van de aanvallen circa 250.000 mensen om het leven gekomen. Als gevolg van stralingsziekte en kanker zouden nog enige honderdduizenden slachtoffers zijn gevallen.
Wilminktheater
Aan de hand van de muziek en teksten van Wouter Muller word je als toeschouwer meegenomen op reis. Wie ben ik en waar kom ik vandaan?
Aan de hand van de muziek en teksten van Wouter Muller word je als toeschouwer meegenomen op reis. Wie ben ik en waar kom ik vandaan? Terug naar toen, terug naar vroeger. Een montagevoorstelling waarbij muziek, dans, beelden en verhalen samenkomen. Verhalen van onze geschiedenis, over identiteit en doorbreken van stilte. Over knokken, vallen en weer moeten opstaan. Over het opbouwen van een nieuwe toekomst. Over inspiratie en hoop voor zij die op zoek gaan naar toekomst en identiteit.
Als gasten verwelkomen we bekende coryfeeën, zoals Ernst Jansz (waarmee Wouter Muller samenwerkte), zijn voormalige dynamische begeleidingsband, o.l.v. Bert Kuipers, Wilmink’s Kweek, danseres Aafke de Jong, het koor IntervOcaal en vertellers Ernst Bergboer en Maud van den Esschert. Zondag 15 september in De Klein Willem in Enschede: Wie ben ik.
Op de vlucht voor geweld trokken de opa en oma van Jaimie Houtters in de jaren ’50 uit voormalig Nederlands-Indië naar Arnhem. Nooit werd er meer over hun traumatische familiegeschiedenis gesproken, waardoor Jaimie nu zelf op zoek moet naar antwoorden. Omroep Gelderland
Nederland kent zo’n twee miljoen inwoners met een Indisch oorlogsverhaal in de familie. Daarover praten is belangrijk, maar niet voor iedereen even makkelijk. 2Doc.nl selecteerde tien documentaires en tv-programma’s die de geschiedenis van Nederlands-Indië belichten en laten zien hoe die nog altijd voortleeft in onze samenleving. 2Doc.nl
Poncke Princen heeft geen kampongs platgebrand, en zich na de oorlog ingezet voor mensenrechten. Hij verdient wel degelijk eerherstel, vinden Jan de Vletter en Frank Vellenga, oud-bestuursleden van de voormalige Poncke Princen Foundation. Trouw
—
Bovenstaande is een reactie op een opinie, eerder verschenen in Trouw: Het staat vast dat hij een landverrader was en verantwoordelijk voor de dood van Nederlandse militairen. Er is dus geen enkele reden om voor eerherstel van Poncke Princen te pleiten.
Rond half acht ’s ochtends komt de geur van warme appeltaart je tegemoet op het Lange Voorhout. Vier keer in de week staat Jeff Dumpel (57) hier met zijn kraam en mobiele oven vol broodjes, koffie en crêpes. Advertentie wordt geladen… Wanneer je op donderdag of zondag de antiekmarkt op het Lange Voorhout in Den Haag. indebuurt Den Haag
De organisatie Groningen voor Vrede herdenkt op dinsdag 6 augustus dat het precies 79 jaar geleden is dat de eerste atoombom op de Japanse stad Hiroshima werd gegooid. Daarbij kwamen ongeveer 80.000 mensen om het leven.
Groningen voor Vrede houdt die avond om 20.15 uur een korte herdenking bij het anti atoombom monument van Hugo Hol aan het Emmaplein. OOG Groningen
probook.nl: Henriette van Raalte-Geel schreef over Hoop en Redding In de doos van Pandora, pionierswerk op het ministerie. Een egodocument van haar verzet tegen de overheid, een kijkje in de rommelige keuken van de Rechtsstaat Nederland. Door grensoverschrijdend gedrag van een ambtenaar raakte zij bij een bushalte bewusteloos. In het ziekenhuis werd een hersenaneurysma geconstateerd.
Een eerder boek van haar over haar kampjaren : Mogen wij altijd in dit kamp blijven ? Voor de verfilming van dit boek was er een subsidie ( 1.035.300 euro) toegekend door stichting ‘het Gebaar’ aan de stichting Verfilming Japanse Burgerkampen. Maar er was een geschil. Henriette werd uit het bestuur gezet en de verfilming van dit boek ging niet door.
Mail: Ik denk rond 1927. De plaats is Sawah Loento.
Het meisje op de schoot van de vrouw is mijn tante Tonny, zuster van mijn moeder.
De vrouw links is mijn oma. Op haar schoot waarschijnlijk mijn tante Jetty, 4e kind van mijn
grootouders. In de familie wist niemand wie de vrouw links en de jongen was.
Oma heet Ditsy de Heer, echtgenote van Christiaan Reinier de Heer, zoon van Christiana Theuvenet
“” De Nationale Herdenking op 15 augustus bij het Indisch monument in Den Haag zal ook dit jaar in de avonduren plaatsvinden en live op NPO worden uitgezonden. Daartoe is besloten na twee succesvolle voorgaande edities. Op het veld bij het Indisch Monument woonden vorig jaar meer dan 4000 mensen de herdenking bij. Volgens Stichting Kijkonderzoek schakelden ruim 1,4 miljoen kijkers in op NPO 1 voor de live-registratie. Hoofdspreker dit jaar is schrijfster Yvonne Keuls. Zij zal samen met haar kleindochter Babiche een toespraak houden. Ook met: Jan van Zanen, Lisa Noya, Robin Block, Ruben Annink, Yosina Roemajauw en Kyra van Aerssen.
Als secretaresse van PSV ontfermde Gillian Kessels zich vaak over voetballers van de selectie, en dan kookte haar moeder een lekkere Indische maaltijd. Regelen en organiseren was haar grote talent. Zelfs toen ze ongeneeslijk ziek werd en wist dat het einde naderde, wilde ze voor haar man en kinderen alles tot in de puntjes geregeld hebben. Gillian – ‘Giel’- overleed in 2010, pas 53 jaar oud. AD.nl
George Lodewijk Ongkiehong, zoon van Marie Que Nja Nio, was in 1924 geboren te Ambon, waar zijn vader Djien Ongkiehong een scheepswerf had. Grootvader Ong Kie Hong, een succesvolle ondernemer, verkreeg in 1894 gelijkstelling en een jaar later veranderde hij de naam naar Ongkiehong. Hij was westers geörienteerd en stuurde zijn kinderen naar Nederland om te studeren. Enkelen werden huisarts, vooral in Den Haag. Georges oom Bastiaan was apotheker in Den Haag. George Lodewijk volgde ook deze weg. Studeren in Nederland. Eerst scheepsarts bij de Holland-Amerikalijn, daarna huisarts te Den Haag (Galileistraat) en tenslotte was hij geneesheer-directeur van drie verzorgingshuizen in het Statenkwartier en een groot nieuw verzorgingshuis in Zoetermeer. In Nederland huwde George ca 1958 met Jantine Reversma.
Mensen uit Indië kwamen voor het eerst naar Nederland of keerden terug. Velen kozen Den Haag voor definitieve vestiging. Ze overleden daar en werden in de aarde gelegd, ondermeer te begraafplaats St Petrus Banden.
Op zaterdag 3 augustus geven Vilan van de Loo en Maarten Fornerod lezingen in de Indische Zaal van Museum Bronbeek over het zoeken en vinden van uw KNIL voorvaderen. Hoe leefden zij? Hoe stierven zij? Waar moet je beginnen met het onderzoek en hoe schrijf je het op?Vilan vertelt over haar nieuwe boek, De Atjeh Generaal, over het leven van Frits van Daalen, en Maarten geeft een interactieve lezing over bronnen die beschikbaar zijn (gekomen) voor onderzoek naar millitairen in Nederlands-Indië.Geef u snel op (hier), gratis, want vol is vol. IGV
Nieuw Wij: Als kind verhuisde Kirsten van Ekris – Van der Poel vaak. Dat gaf haar veel aanpassingsvermogen, maar zorgde op latere leeftijd ook voor verwarring: waren de verhuizingen een vlucht? “Het is alsof ik niet echt weet waar ik vandaan kom, wat mijn achtergrond is en waar dus mijn wortels liggen.” NieuwWij.nl publiceert enkele verhalen uit het boek Indische blik met twaalf portretten van Nederlanders met Indische roots. Vandaag het derde interview met Kirsten van Ekris – Van der Poel. Een gesprek over contact maken, verborgen leed, schaamte en aanpassen.
Mail 1 Hello, My name is Michael Frits Breeman and I would like to make contact with family on my mothers side. My mother’s name was Tilly Breeman, her mother’s name was obdeijn and my mother’s grand-mother was a Van Rijn. Is there any opportunity to insert this question in your newspaper? Any other assistance or advice would be greatly appreciated. Kind regards, Michael Breeman, Queensland, Australia
Mail 2 De band van The Royal Hawaiian Minstrels & the Samoa Voices speelde het nummer Djau Dari, waar ik al heel lang op zoek ben naar deze songtekst. Ik weet dat Djau dari door velen ook gezongen werd en bespeeld. Maar deze muziek vind ik het mooiste. Echter kan ik hun songtekst niet vinden. Wie weet me te verwijzen via links of dergelijks? Bij voorbaat dank. Met vriendelijke groeten, Chandra Djoenaedi
de Gelderlander: Museum Bronbeek in Arnhem krijgt een nieuwe vaste tentoonstelling over de koloniale aanwezigheid van Nederland in Indonesië tussen 1816 en 1962. Daarin worden de verovering van de Aziatische eilandengroep en de invloed van Nederland op het bestuur en de samenleving daarna belicht.
-Collectief verdacht van oorlogsmisdaden. Veteranen die in Indonesië vochten hebben hier moeite mee, omdat ze vinden dat ze collectief als verdachte van oorlogsmisdaden worden aangemerkt. Maar het overgrote deel valt niets te verwijten, stelde het vorige kabinet al. Minister van Defensie Ruben Brekelmans en kolonel Gerard van Kuijck openen de expositie in Arnhem vrijdag 16 augustus.
De bloemen die donderdag voor de uitvaart van Wieteke van Dort lagen, zijn overgebracht naar het Indisch Monument in Den Haag. Volgens uitvaartondernemer Jan Willem Engelen was dat een ‘uitdrukkelijke wens’ van Van Dort. Omroep West
Neal Petersen en Malou Holshuijsen geven in Radio Pedis een persoonlijke en herkenbare stem aan een jonge generatie Nederlanders met roots in het voormalig Nederlands-Indië. Iedere week nodigen ze een inspirerende gast uit die onbevreesd uit de schaduw stapt en zijn of haar persoonlijke zoektocht naar roots en identiteit deelt. Met nodige scherpte, duidelijke verschillen maar ook onverwachte overeenkomsten wordt geen onderwerp gespaard. Welkom bij Radio Pedis!
Nationale Indische Dag | zondag 25 augustus
Nationale Indische Dag met CHECKPOINT
zondag 25 augustus | Oosterkerk Hoorn 13.30-17.30
CHECKPOINT bestaat staan ruim 13 jaar en speelt hoofdzakelijk dansbare muziek zowel jive, als reggae, cumbia, wals, rumba, cha cha cha linedance liedjes en lagu lagu. Het belooft een spetterende middag te worden! € 30 toegang met maaltijd
€ 15 normale prijs | zonder maaltijd of snacks (aan de zaal € 20)
€ 10 tot 18 jaar | toegang zonder maaltijd of snacks
Koop hier uw online kaarten voor 25 augustus
Arnhemse Koerier:
Zaterdagmiddag 3 augustus houdt Vilan van de Loo op Bronbeek een lezing over haar recente biografie ‘De Atjeh-generaal, het militaire leven van Frits van Daalen (1863-1939).’ Hierin geeft ze een nieuw beeld van een omstreden militair.
Tijdens zijn leven genoot Van Daalen de gunst van het vorstenhuis. Ook was hij lange tijd de favoriete officier van Van Heutsz. Mede daardoor en door de waardering voor zijn militaire prestaties klom hij op tot gouverneur van Atjeh en tot commandant van het KNIL. Wat was Van Daalen voor man?
Als Bibi Breijman (33) dinsdag de geboorte van haar derde kindje aankondigt, onthult ze ook meteen zijn bijzondere naam: Tjipto Ray Bijkerk. Veel mensen vragen zich in de reacties onder haar post af waar de naam vandaan komt en Bibi is de beroerdste niet: in haar Instagram Stories vertelt ze uitgebreid over de oorsprong van de naam. RTL.nl
De documentaire Stemmen van naoorlogse generaties is vanaf 1 augustus te zien in diverse filmhuizen. Hoe oorlog en koloniaal verleden doorwerken toont op indringende wijze hoe traumatische (oorlogs)ervaringen van ouders of grootouders nog steeds impact kunnen hebben op hun nazaten.
De organisatie van de jaarlijkse Indië-herdenking in Bergen op Zoom trekt alles uit de kast om 18 augustus zoveel mogelijk mensen bij de herdenking op het Thaliaplein te krijgen. Daarom houdt stichting Payung zondag diverse workshops en lezingen. bndestem.nl
AD.nl:
Vele honderden mensen hebben woensdagmiddag in de Kloosterkerk in Den Haag afscheid genomen van Wieteke van Dort. Volgens een woordvoerder van de familie kwamen “zeker zes-, zevenhonderd mensen samen” om te praten, te luisteren naar muziek en te bidden. Veel aanwezigen droegen een melati speldje, een symbool van de Indische gemeenschap in Nederland.
,,Het was vooral een samenkomst van veel mensen die een link hebben met Nederlands-Indië”, aldus de zegsman. ,,De meesten bleven langere tijd in de kerk om te praten, herinneringen op te halen of te genieten van de muziek van Wieteke die werd gespeeld.” Hij spreekt van een “zeer bijzondere bijeenkomst. Wieteke was een van de laatste levende symbolen van het oude Indië. De aanwezigen durfden hun tranen ook te laten gaan.”
Zie de film van DTV Nieuws: Deze zomervakantie is in Barak 1B bij Nationaal Monument Kamp Vught expositie ‘Leven met oorlog: van overleven naar leven’ te zien. Schrijfster Simone Berger en fotograaf Armando Ello maakten achttien portretten van mensen bij wie de oorlog in de voormalige Nederlandse koloniën een grote rol speelden. DTV Nieuws:Foto-expositie ‘Leven met oorlog’
In Barak 1B van Nationaal Monument Kamp Vught van 6 juli tot en met 1 september 2024
Foto: Simone Berger en Armando Ello
Luister naar de laatste uitzendingen op de lokale radio DitisHelmond. Elke week gepresenteerd door Inge Dümpel. De uitzending van 23 juli was gewijd aan Wieteke van Dort.
Een laatste groet
De zon, in het Oosten gerezen Daalt in het Westen neer Er valt geen scheiding te vrezen De zon keert altijd weer refrain: Als onder de sterren in het Westen Ons leven is volbracht Zegt ook het land in het Oosten Zijn kinderen goede nacht
Wij missen de grond van de Tropen De weg, door ons begaan Wij kunnen ons hart niet verkopen Wij bieden het niet aan
refrain Wij willen dit warme herdenken Uit veler vrienden naam Als een groet aan allen schenken Die ons zijn voorgegaan
ca 1930 in Padang, Sumatra. Aldaar geboren in 1851 Carl Frederik van Möschel. Hij overleed enkele jaren later, ook te Padang. Hij was als burger schrijver in de militaire administratie te Padang. In 1901 ging hij met pensioen. Zijn ouders waren Jan Abraham van Möschel (1806 -1872 ) en Christina Elisabeth Reborgh (1816-1876) Beiden geboren, gehuwd en overleden te Padang. Jan Abraham was gouvernementsklerk. In januari 1932 was Carel 50 jaar gehuwd met Eliza Margaretha Theuvenet, ook te Padang geboren en overleden, resp 1858 en 1941. Eliza was dochter van Willem Rudolph Theuvenet (1816-1877) en Cornelia Wilhelmina Koetje (1827-1898) Evenzo geboren, gehuwd en overleden te Padang. Een foto van haar zussen Christine en Ida laat zien dat ook zij sarong en kabaya droegen. Plus dat Eliza alleen maleis sprak, dan kun je zeggen dat haar gezin meer Sumatraans georienteerd was. Haar vader sprak meer Nederlands in zijn functie als bode van de weeskamer te Padang. Het familieverhaal is dat ook haar broer Willem Ferdinand in zijn gezin vooral maleis sprak. Eliza zou een regelmatige roker van sigaren geweest zijn.
De families van Möschel en Theuvenet hadden hun oorsprong te Padang vóór het jaar 1800.
In diverse projecten dook Roos Notermans in haar Indische verleden. Om haar familiegeschiedenis te kennen, om haar moeder en oma beter te begrijpen, en zo ook haar eigen identiteit te ontdekken. NieuwWij.nl publiceert enkele verhalen uit het boek Indische blik van Kirsten van Ekris – van der Poel met twaalf portretten van Nederlanders met Indische roots. Vandaag het tweede interview met Roos Notermans. Een gesprek over de sterke Indische vrouwen en de behoefte van Roos om hun verhalen door te vertellen. Nieuw Wij
Als kind opgroeiend in de Haagse Copernicusstraat, met de klemtoon op de derde lettergreep svp, zag Wim Willems (historicus en chroniqueur bij uitstek van Den Haag) bij vriendjes thuis op de wc wel die melkflessen met water staan, de botol tjebok, hij rook de kokosolie in het haar van hun zusjes en de vreemde etensgeuren, maar hij realiseerde zich niet hoeveel Indische kinderen bij hem in de buurt woonden en op school zaten. “Kinderen praten daar niet over.”
“Het is een cliché, maar die Indische jongens waren atletischer, konden beter tekenen, kleedden zich beter, waren populairder bij de meisjes en hadden veel voor op achterlijke jochies zoals ik die niks konden.” Later, toen hij als zoon van een metselaar op de mulo kwam met kinderen van ‘notarissen, ingenieurs en bankdirecteuren’, voelde hij ‘voortdurend en in elk opzicht’ zijn achterstand. Mijn belangstelling voor migratie komt voort uit dat mechanisme: ik wist hoe moeilijk het is je te handhaven in een nieuw en vreemd milieu.” Argus
Luister fragment Taalstaat: Afgelopen week overleed Wieteke van Dort, die onder meer bekend werd met haar typetje Tante Lien, een Indische dame. Ze putte uit eigen ervaring, want tot haar veertiende woonde ze in Soerabaja. Maar welke taal was dat nou eigenlijk die ze sprak? Dat is het petjok, een taal die ook een belangrijke rol spelen in de boeken van Tjalie Robinson. Vivian Boon, zijn kleindochter en hoofdredacteur van het tijdschrift voor de Indische gemeenschap, Moesson, vertelt over het patjok.
Op vrijdag 12 juli is de tentoonstelling WHAT IF in het Haarlemse provinciehuis Welgelegen feestelijk geopend. De tentoonstelling, waar zowel Nederlandse als Indonesische kunstenaars aan hebben bijdragen, verbeeldt de situatie waar niet Nederland Indonesië maar Indonesië Nederland zou hebben gekoloniseerd. IGV
Luister zaterdag 28 juli 2024 live mee tijdens de opnames van de boekenpodcast ‘De Indische Boekenpodcast’ in Museum Sophiahof. Presentatoren Lara Nuberg en Ricci Scheldwacht duiken iedere aflevering met twee gasten in de rijke literatuur die de band tussen Nederland en Indonesië belicht. Ontdek verhalen die de complexe geschiedenis en cultuur onthullen. Van klassiekers tot verborgen parels.
Bron: Op 15 augustus organiseert Jong 1508 voorafgaand aan de herdenking bij het Indisch monument in Den Haag de Indische Generatietafel. Jong 1508 is de jongerenwerkgroep van de Nationale Herdenking 15 augustus 1945. Inloop: 14:15 uur Aanvang programma: 14:45 uur Einde programma: 17:00 uur Adres van evenement: Leonardo Royal Hotel, Van Stolkweg 1, 2585 JL Den Haag
Het overlijden van Wieteke van Dort herinnerde me aan het gouden huwelijksfeest van mijn ouders in 1999. Wij (de kinderen) hadden ervoor gezorgd dat Tante Lien erbij zou zijn en ook een kleine toespraak zou houden.
Ze vonden het geweldig maar Ma was toch argwanend en vroeg al snel aan Tante Lien: “Ben jij wel echt Tante Lien?“ “Natierluk” zei Wieteke, “voel maar” en mijn moeder mocht haar wang aanraken. Ma voelde en zei opgelucht: “Oh, je bent echt Tante Lien!“. Een hilarisch moment op een onvergetelijke dag 25 jaar geleden. Bijgaand een foto van die middag.
Wieteke, een mooi, veelzijdig en sympathiek mens. Ze laat een fijne herinnering achter in onze Indische wereld én daarbuiten. Wieteke bedankt!
paard.nl LAIR, uitgesproken als “lah-eer,” een lokaal dialect voor het Indonesische woord geboorte, is een 6-koppige psych-soul/funkgroep afkomstig uit Jatiwangi, West-Java, Indonesië. Op 15 augustus 2024 staan zij samen met Monica Hapsari in de Kleine Zaal. Dit evenement is in het kader van Nationale Herdenking 15 augustus 1945.
Telegraaf: In haar woonplaats Den Haag is maandag op 81-jarige leeftijd Wieteke van Dort overleden. Dat bevestigt de familie van de actrice, zangeres en schrijfster aan Privé. Een week eerder stierf haar echtgenoot Theo Moody, met wie ze 55 jaar was getrouwd. Zijn uitvaart vond dinsdagmiddag plaats.
Wieteke van Dort werd op 16 mei 1943 geboren in Soerabaja, Indonesië, en kwam als tiener met haar familie naar Nederland. Ze verscheen op televisie in jeugdprogramma’s als Oebele, J.J. de Bom voorheen De Kindervriend, De stratemakeropzeeshow en Het klokhuis en presenteerde als Tante Lien, voor Indische Nederlanders, De late late Lien show. Verder stond Wieteke op het podium als cabaretière, schreef ze een tiental boeken en schitterde ze in talloze series en films.
IGV : € 30,00 incl. verzending binnen Nederland. Bestellen kan alvast hier, dan heeft u hem zeker, verzending begint rond 15 september 2024.
In 2023 werd het boek De Perkeniersfamilies van Banda uitgebracht. Omdat het boek zeer snel was uitverkocht en er behoefte bleek aan een herdruk, is gewerkt aan een nieuwe, verbeterde en aangevulde druk. De aanvullingen en verbeteringen zijn mede afkomstig uit de paspoort-aanvragen van repatrianten, welke in de loop van 2023 beschikbaar kwamen. Hierdoor was het mogelijk om de levensbeschrijvingen in de onderzochte perkeniers genealogieën verder uit te breiden. Ook zijn er nieuwe genealogieën toegevoegd om een meer representatief beeld te geven van de verscheidenheid en achtergrond van de families
Dit is het graf van de oma, ouders, broer en zus van de actrice Ellen Vogel.. Het werd in 1906 gegraven voor haar oma Pauline Vogel-Sassen (1840-1906) geboren in Amersfoort. Vader van Ellen was de voordrachtskunstenaarLouisAlbert Vogel (1874-1933), die sinds februari 1933 toestemming had de naam Anthing Vogel te dragen. Albert huwde Ellen Buwalda (1890 Semarang-1985 Den Haag), sinds 1910 in Nederland, voordrachtkunstenares, ook in dit graf gelegd en de moeder van Ellen Vogel. Zij was de dochter van de houthandelaar Pieter Buwalda te Java (1854 Hilversum- 1919 Arnhem) en Maria Johanne Cathérine Dessauvagie (1866 Semarang-1941 Den Haag). Twee kinderen Anthing Vogel-Buwalda werden bijgelegd in dit graf: Albert Anthing Vogel (1924-1982) ook voordrachtkunstenaar enTanja Anthing Vogel (1919-1997) balletdanseres en balletpedagoge.
Foto 1: ca 1915 Ellen Buwalda en haar moeder Marie Dessauvagie . Familiefoto uit het IGV-boek Een Engelsman op Java……. auteurs: P.J.C Martens en R.S.Ravestijn. Foto 2 : 1924 Albert Anthing Vogel senior. Foto 3 : 1930 Ellen Anthing Vogel Foto 4 : 1952 Albert Anthing Vogel jr
Mensen uit Indië kwamen voor het eerst naar Nederland of keerden terug. Velen kozen Den Haag voor definitieve vestiging. Ze overleden daar en werden in de aarde gelegd, ondermeer te begraafplaats St Petrus Banden.
Indische Schrijfschool Latah, wat is dat? Ik hoorde het woord, ging op onderzoek en smolt van mededogen. Want het is een aandoening, een belastende ook, die vooral bij inheemse vrouwen voorkwam. Bij schrik gaan ze geluiden nadoen en woorden nazeggen: echolalie.
Ik hoorde ook verhalen over: vroeger in Indië mochten we de baboe niet laten schrikken, dan werd ze latah. In romans las ik erover: dat expres laten schrikken, dat plagen, dat pesten, die arme mensen.
Sinds 2023 is er in Zwijndrecht extra aandacht voor het einde van de Tweede Wereldoorlog. Meer specifiek het einde van de oorlog met de capitulatie van Japan, waarmee een einde kwam aan de bezetting van Zuidoost-Azië en ook Nederlands-Indië werd bevrijd. Een stuk geschiedenis dat altijd een beladen onderwerp is gebleven. Toch wordt dit stuk geschiedenis al langer landelijk herdacht en krijgt het steeds meer plaatselijk ook zijn eigen plek, zoals nu ook in Zwijndrecht. weekbladdebrug.nl
foto van 4 en 5 mei.nl: Het monument in Zwijndrecht (Zwijndrecht) is ter nagedachtenis aan de vrede en is de eerste vredespaal in Nederland. De paal is in de jaren ´70 aan de gemeente geschonken door een Japanse organisatie van slachtoffers van de atoombom op Nagasaki. In eerste instantie werd de vredespaal bij het station op het Stationsplein geplaatst.
AD.nl: Kinderboekenschrijver Tonke Dragt is vrijdag op 93-jarige leeftijd overleden. Dat meldt haar uitgeverij zaterdag.
—
Ze stierf in haar woonplaats Den Haag. Dragt schreef tussen eind jaren vijftig en 2021 talloze verhalen en boeken, waaronder het gelauwerde De brief voor de koning (1962). Dat boek werd in 1963 uitgeroepen tot Kinderboek van het jaar en in 2004 kreeg het de ‘Griffel der Griffels’ als beste kinderboek aller tijden. Het werd vertaald in 34 talen.
verhalenoverdeoorlog.nl: Op 12 november 1930 ben ik geboren in Batavia, het huidige Jakarta. Ik kreeg twee zusjes. Als kind vond ik het heerlijk om met mijn ouders tijdens de vakantie in de bergen op Java te zijn
—- “Het opschrijven van verhalen is in het jappenkamp in Indië begonnen. Ik ging er op mijn twaalfde verjaardag in en kwam er een maand voor mijn vijftiende verjaardag uit. In het kamp had ik een vriendinnetje Tineke, die schrijfster wilde worden. Samen met haar maakte ik een boek. Ik maakte de tekeningen bij ons verhaal. We bedelden bij zoveel mogelijk vrouwen om losse velletjes papier, gumden tekst uit oude schriften en schreven zelfs op wc-papier.
(bron van de kinderfoto)
rodi.nl: In de wereld van de Vlaardingse Poëzie was zij al vele jaren een ‘leading lady’ op het gebied van verbeelding in mooie woorden. Als lid van Rotonde, op de poëziefestivals van het Vlaardings Taal Genotschap, in cafe De Steeg. Nu in 2024 brak zij echter nationaal en zelfs internationaal door met haar gedicht ‘Ontheemde’ De in 1926 in Djokjakarta in Nederlandsch-Indië geboren dichteres deed begin dit jaar haar dramatische jeugdervaring in het Japanse interneringskamp Tjideng uit die doeken voor de documentaire ‘Als ik mijn ogen sluit’. Zij mocht deze documentaire ook sluiten met haar gedicht ‘Ontheemde’, een gedicht dat zij al in 1976 schreef en publiceerde. De documentaire kreeg ook een engelstalige versie, waarvoor het gedicht ook vertaald werd. Tijdens diverse premieres, interviews en beschouwingen van de documentaire kwam steeds vaker de vraag of het gedicht ook voor het publiek beschikbaar was. Samen met de voorzitter van stichting Indisch Belang Vlaardingen, waarvoor zij elk jaar een gedicht schrijft- en declameert tijdens de Indië- en NNG veteranen herdenking, werd besloten het gedicht te publiceren.
Bruna:
Bestel Indocomics van Ruud den Drijver ✓ Voor 23:00 besteld, morgen in huis! ✓ Gratis verzending vanaf 20,- ✓ Gratis afhalen in de winkel.
Indocomics vormen een onderbelicht verschijnsel. Vanaf de jaren zestig van de vorige eeuw drukken Indo-europese stripmakers hun stempel op de internationale stripkunst. Dit boek vertelt het uitvoerige verhaal van ruim veertig tekenaars met een Indische, Molukse of Indonesische achtergrond. Over hun geschiedenis, de stijl(invloeden) en de inhoud van uiteenlopende stripverhalen. Er worden verbanden gelegd met de vroege Javaanse en Balinese kunst, en de relatie wordt geduid tussen wajangspelen en de klare lijn, de stijl die bekend is geworden door Kuifje.
Telegraaf.nl Nog geen twee maanden nadat ze hoorde ongeneeslijk ziek te zijn, zijn Wieteke van Dort (81) en haar kinderen getroffen door een nieuw drama. De actrice heeft plotseling afscheid moeten nemen van haar vijf jaar oudere echtgenoot Theo Moody. Hij overleed begin deze week, thuis in Den Haag. Wieteke houdt zich, volgens haar jongste zoon, kranig. „Helaas is ze te zwak om de crematie bij te wonen.” foto: Jim Hogendorp
AD.nl : Schoondochter Gerdy zit met haar oppashondje Bram graag op het bankje bij het graf van Rudi (1927-2023) en diens grote liefde Louise (1932-2020). Rudi en Louise zijn beiden opgegroeid in voormalig Nederlands Indië en in de jaren 60 met hun toen nog niet complete gezin naar Nederland verhuisd. Vanaf zijn 10de trad Rudi al op tot in Guinea en Australië aan toe. Gerdy: „Rudi heeft altijd van de muziek geleefd. Mijn man zegt altijd: mijn vader was de André Hazes van de Indische familie.” Rudi en Louise kregen vijf jongens en twee meisjes. „Zijn twee dochters en een zoon speelden jarenlang mee als zijn Raindrops.”
De Indische keuken is een samensmelting van de Indonesische en Chinees-Indonesische keuken met de Europese keuken, die begon ten tijde van Nederlands-Indië. In tegenstelling tot wat velen denken, is de Indische keuken niet hetzelfde als de Indonesische keuken.De keuken ontstond door Omroep Almere.
change.org: Since September 2020, the Statue of Peace of the Korea Association Berlin (Korea Verband) has stood in Berlin’s Moabit district as a reminder of the fate of the so-called comfort women during the Second World War. While the monument was erected in memory of the girls and women who were sexually enslaved by the Japanese military at the time, it has since become an international symbol against sexual violence as a weapon of war – going beyond its historical context.
Immediately after its installation, the Japanese government’s attempt to remove the Statue of Peace made headlines. In October 2020, organised protests by civil society saved the statue from being disassembled. Now Ari is under threat again.
Telegraaf.nl: Bij menig oudere jongere gaan bij de eerste tonen van Ramona de voetjes spontaan van de vloer. Jongeren daarentegen hebben vaak geen idee wie de voor deze enorme sixties-hit verantwoordelijke Blue Diamonds waren. Hoogste tijd voor een blijvend eerbetoon aan de vermaarde broers, zo wordt in hun vroegere woonplaats Driebergen gedacht. Steun is er genoeg. Nu nog de duiten. Filmpje Hart van Nederland
Stichting Herdenking Birma-Siam Spoorweg en Pakan Baroe Spoorweg: Begin mei ben ik toegetreden tot het bestuur van SHBSS en daarom stel ik me graag aan jullie voor. Mijn naam is Roland Elzinga. Samen met mijn vriendin Kirsten en kinderen Claire en Max woon ik in Arnhem. In het dagelijks leven ben ik jurist ondernemingsrecht en help ondernemers onder meer bij het kopen of verkopen van ondernemingen en het opzetten van samenwerkingen.
Toen ik in Arnhem kwam wonen wees een trouwe bezoeker van de herdenking van SHBSS me op het bestaan ervan. Mijn opa werkte als krijgsgevangen KNIL-militair aan de Birma-Siam spoorweg en kon het gelukkig navertellen.
Herdenking te Bronbeek 17 augustus 2024 : Uiteraard is er na afloop van de herdenking de mogelijkheid tot het samenzijn bij de lunch in de Kumpulan. De ceremoniemeester heet u om 11.20 bij het monument welkom,
AD.nl:
Begin mei trok de organisatie na 63 edities de stekker uit de Tong Tong Fair, het grootste Indische festival van Nederland, op het Malieveld. Leveranciers eisten een vooruitbetaling van 85.000 euro. Organisator Pasar Malam Besar BV kon dat niet betalen en werd failliet verklaard.Het bestuur wijt de geldproblemen vooral aan de coronacrisis, toen het festival twee keer niet doorging. Maar uit de jaarrekeningen blijkt dat de Tong Tong Fair al langer kampte met forse verliezen en torenhoge schulden aan onder meer leveranciers en de Belastingdienst. Het aantal bezoekers halveerde sinds 2014 bijna van 100.000 naar 55.000.
—
De gemeente Den Haag was niet bereid het festival een overbruggingskrediet te verlenen.
+++ archieftopic met verslag van de curator
houvanarnhem.nl: Op donderdag 4 juli is in Museum Bronbeek de online tentoonstelling ‘De kracht van familiebanden’ geopend en voor iedereen te zien. De ‘tentoonstelling’ is opgebouwd rond familieverhalen van Arnhemse nazaten van tot slaaf gemaakte mensen uit Nederlands-Indië en Suriname. Zij hebben stamboomonderzoek gedaan en hun familiegeschiedenissen opgetekend.
Hof van Nederland: In samenwerking met onderzoeker Kevin Felter organiseert het Hof van Nederland de kleine tentoonstelling ‘Indische nieuwkomers. Contractpensions in Dordrecht’, te zien van 2 juli 2024 t/m 10 februari 2025. Aan de hand van persoonlijke verhalen en objecten vertelt deze tentoonstelling over het leven van Indische Nederlanders toen zij nog nieuw waren in Dordrecht: van stiekem koken in de pensionkamer tot Indorock spelen op het grote podium.
brugnijmegen.nl : Radboud-historicus Dries Lyna en de Zuid-Afrikaanse kunstenaar Kathryn Smith maakten een portret van een Indonesische ‘gewezen lijfeigene’ die 200 jaar geleden in Nijmegen leefde. Het portret is opgebouwd uit portretfoto’s van Nijmegenaren met Indonesische roots en werd onthuld tijdens de Keti Koti Herdenking op 30 juni.
Indische Schrijfschool:
Njais staan meer dan ooit in de aandacht. Vrouwen hebben nog altijd een achterstand in te halen als het aankomt op wat ‘vader’landse geschiedenis heet te zijn. Liever zeg ik: Nederlandse geschiedenis. Of: nationale geschiedenis.
Een ander woord voor njai is muntji: de vrouw die in de kazerne de concubine werd van een militair. Dat woord gebruikt de Indische schrijfster Lin Scholte (1921–1997) in haar autobiografische Anak Kompenie, wanneer ze over haar moeder Djemini schrijft. Na een mislukt huwelijk ziet Djemini een nieuwe kans. Het verhaal van Djemini en van andere vrouwen in de tangsi tekende Lin Scholte in de jaren ’60 van de vorige eeuw op. Ze wilde haar ervaringen delen, die ingingen tegen het negatieve beeld van de tangsi dat gemeengoed was geworden.
De geschiedenis herhaalt zich. Nu zie ik dat er over de njai vooral in termen van slachtoffer wordt gedacht. Dat is eenzijdig. Iedereen als slachtoffer beschouwen is verkeerd. Zoek de nuance, begrijp de verschillen, leer te zien hoe machtsongelijkheid en zelfstandigheid naast elkaar kunnen bestaan.
Dat is de puzzel van het verleden die we moeten zien te leggen.
biltschecourant.nl: Komende zondag is de 2e editie van ‘The legacy of our soul’. Een evenement dat de Indische cultuur viert met muziek, verhalen en Indische catering. In gesprek met organisator Vera de Vries van het Bilthovense koor Lagu Jiwa.
Arjati.nl: Tickets zijn 7,50 euro en koopt u dit jaar eenvoudig via de online evenementenpagina. Op de dag zelf kunt u tickets aan de deur kopen. Alleen houd hier wel rekening met een lange rij. U kunt aan de deur alleen via pin betalen.
Luister naar nporadio1.nl : Wie Indisch zegt, zegt eten, maar ook geschiedenis. In Den Haag is er een speciale IndoFoodTours georganiseerd door culinair platform Eating Habits. Deelnemers worden meegenomen op een culinaire reis langs diverse eetlocaties om verschillende Indische snacks en gerechten te proeven. Deze tours bieden ook een diepgaande verkenning van de rijke Indische eetcultuur en is verweven met zowel de geschiedenis van Nederlands-Indische migranten die in de vorige eeuw naar Nederland zijn gekomen.
Persbericht: Iris Kokosky Deforchaux, Nijmegenaar van het Jaar 2023, krijgt een prominente rol tijdens de komende Indië-herdenking van 15 augustus. Iris is van Indische origine, haar familie leefde generaties lang in het voormalig Nederlands-Indië. Maakte er de Japanse bezetting door en moest na de onafhankelijkheid gedwongen naar Nederland afreizen. Hoewel ze zich niet voorstaat op haar achtergrond heeft deze wel degelijk invloed gehad op haar loopbaan. Bescheidenheid, maar ook doorzettingsvermogen zitten in haar Indische genen. Vanaf eind juli besteedt het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis aandacht aan de familie Kokosky. Iris zal tijdens de herdenking spreken over haar Indische roots.
De postkoloniale podcast In 1969 verklaarde Indië-veteraan Joop Hueting in een spraakmakend televisie-interview dat hij en andere Nederlandse militairen in Indonesië oorlogsmisdaden hadden gepleegd. De regering liet vervolgens door Cees Fasseur een onderzoek uitvoeren en kwam op grond daarvan tot de slotsom dat zich tijdens de oorlog in de jaren 1945-1949 ‘excessen’ hadden voorgedaan, maar ‘dat de krijgsmacht als geheel zich in Indonesië correct heeft gedragen’.
In aflevering 17 van De postkoloniale podcast spreken de historici Esther Captain en Gert Oostindie
zoetermeersdagblad: De gemeente Den Haag heeft twee verkenners aangesteld die gaan onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om in 2025 een nieuw “toonaangevend Haags Indisch publieksevenement” te organiseren. Het festival moet in de plaats komen van de Tong Tong Fair dat eerder dit jaar failliet is gegaan. De verkenners zijn directeur Majel Blonden van poppodium Paard en Perry Lehmann, de artistiek en zakelijk leider van Pro Jazz. Omdat subsidieaanvragen voor grootschalige festivals in 2025 al voor 31 augustus dit jaar moeten worden ingeleverd, wat voor de verkenners niet haalbaar is, heeft de gemeente besloten om uit het festivalbudget voor volgend jaar alvast 50.000 euro te reserveren voor een nieuw Indisch evenement. Daarnaast is de gemeente bereid om éénmalig een extra bijdrage te geven voor de opstartkosten, waarbij dan wel goed onderbouwd zal moeten worden hoe het evenement de jaren daarna zonder deze eenmalige bijdrage kan plaatsvinden.
Volkskrant Kind van drie landen
‘Ben jij Indisch?’, wordt me geregeld gevraagd. Het antwoord is nee. Althans, niet in bloedlijn. Mijn vader stamt uit een Chinese familie in Indonesië en kwam in de jaren vijftig van de vorige eeuw naar Nederland om te studeren. Hij trouwde met mijn Nederlandse moeder en ik ben hier geboren.‘Ben je dan Indo?’ Nee, ook niet.
Mensen uit Indië kwamen voor het eerst naar Nederland of keerden terug. Velen kozen Den Haag voor definitieve vestiging. Ze overleden daar en werden in de aarde gelegd, ondermeer te begraafplaats St Petrus Banden.
Op begraafplaats Sint Petrusbanden in Den Haag is niet ver van de ingang te vinden het grafmonument van Jan Toorop en echtgenote Annie Hall. Beeldend kunstenaar Johannes Theodorus Toorop (1858 Poerworedjo-1928 Den Haag) was de zoon van bestuursambtenaar Christoffel Theodorus Toorop (1825 Semarang -1887 Buitenzorg) gepensioneerd als assistent-resident en Maria Magdalena Cooke (1837 Banka-1892 Buitenzorg). Christoffel was de kleinzoon van de Javaanse Sarie en Abraham Toorop uit Rotterdam die in 1762 arriveerde te Java als VOC-soldaat. Maria Cooke had een indo-europese moeder Maria Wolzeijver en haar vader was de Britse suikerfabrikant Edward Cooke. Jan volgde in 1870 school te Batavia en in 1872 ging hij naar Nederland voor een middelbare schoolopleiding. Zijn vader wilde dat hij een ambtenarenopleiding zou volgen en dan terugkeren. Naar eigen zeggen was zijn eerste opvang bij de gepensioneerd resident Wiggers (Charles Wiggers?)
Ouders van Jan Toorop
Ook in dit graf werd echtgenote Annie Josephine Hall ter ruste gelegd. Vermoedelijk door haar dochter Charley Toorop. Annie was geboren in 1860 te Sligo, Ierland. Ze huwde Jan Toorop in 1860 te Surrey, Londen. Ze overleed in 1929 te Den Haag. Haar ouders waren de koopman James Hall en Annie Woods .
Een brief van Reggie Baay dd 1 juli 2015. Sindsdien is er in Nederland meer aandacht geweest voor de slavernij in de Nederlandse koloniën rond de Indische oceaan.
Vandaag wordt in ons land de afschaffing van de slavernij herdacht. Stilgestaan wordt bij het feit dat 152 jaar geleden een einde kwam aan de slavernij in de Nederlandse koloniën. Wat velen zich echter niet realiseren is dat jaarlijks op 1 juli slechts één deel van de Nederlandse slavernijgeschiedenis wordt herdacht, namelijk dat in de West; in Suriname en de Antillen. Dat ons land ook een slavernijverleden heeft in het Indische Oceaangebied, met name in de voormalige kolonie Oost-Indië (het latere Nederlands-Indië), dát mogen we om meerdere redenen niet meer negeren.
Al vanaf het begin van de zeventiende eeuw hebben wij óók een geschiedenis met slavenhandel en slavernij in Azië. Uit onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat alleen al onder het VOC-bewind daar enkele honderdduizenden slaven zijn gemaakt, gekocht, gebruikt én verhandeld. En toen aan het einde van de achttiende eeuw de Compagnie ter ziele ging en het bestuur van de kolonie Nederlands Oost-Indië in handen kwam van de Nederlandse ‘staat’, betekende dat geenszins het einde van de koloniale slavenhandel en slavernij.
Het duurde vervolgens tot halverwege de negentiende eeuw voordat in het Nederlandse parlement werd besloten tot afschaffing van de slavernij in Nederlands-Indië:
‘Uiterlijk op den 1sten Januarij 1860 is de slavernij in geheel Nederlandsch-Indië afgeschaft,’
zo werd beslist. Drieënhalf jaar eerder dus dan in de West.
Wie verwacht dat hiermee daadwerkelijk een einde kwam aan de slavernij in deze kolonie, komt echter bedrogen uit. Met de afschaffing op 1 januari 1860 werd slechts een klein deel van de slaven in de archipel vrijgekocht; het overgrote deel, dat wil zeggen vele tienduizenden slaven die veelal in bezit waren van slavenhouders buiten Java, bleef in slavernij. Vrees voor politieke onrust, maar vooral de wetenschap dat het vrijkopen van deze slaven letterlijk ten koste zou gaan van de koloniale baten ten behoeve van de Nederlandse schatkist weerhielden de achtereenvolgende wankelmoedige regeringen ervan er daadwerkelijk een einde aan te maken. Het zorgt voor het onthutsende feit dat onder het Nederlandse koloniale bewind de slavernij in Nederlands-Indie, ondanks de formele afschaffing in 1860, tot in de eerste decennia van de twintigste eeuw gewoon kon blijven voortbestaan…
In Nederland hebben we altijd al een moeizame relatie gehad met de schaduwkanten van onze geschiedenis. Die moeizame relatie betreft niet in de laatste plaats ons verleden in de voormalige koloniën. Is het niet veelzeggend dat het onverkwikkelijke slavernijverleden in Nederlands-Indië volledig uit ons collectieve geheugen lijkt te zijn gebannen, geen plaats heeft in onze nationale geschiedenis en ook geen plek heeft gekregen in de nationale herdenking van de afschaffing van de slavernij? Het feit dat dit met het slavernijverleden in de West wél het geval is, is dan ook zeker niet het gevolg van een grootse houding om ons falen in het verleden onder ogen te willen zien. Integendeel. Het is het gevolg van de bewonderenswaardige en niet-aflatende strijd van de Surinaamse en Antilliaanse nazaten voor erkenning van hun slavernijgeschiedenis.
Wat betreft het slavernijverleden in de Oost is er nooit een vasthoudende groep van slavennazaten opgestaan die erkenning van haar geschiedenis heeft geëist. En het valt ook niet te verwachten dat zo’n groep zal opstaan, simpelweg omdat de meeste nazaten van de slaven uit de Oost zich niet bewust zijn van hun eigen geschiedenis van slavernij.
Betekent dit dat we dan maar moeten volharden in het nalaten ook dit deel van onze slavernijgeschiedenis te erkennen en te herdenken? Nee, natuurlijk niet. Om met het laatste te beginnen: herdenken is niet alleen een zaak waarmee respect wordt betoond aan slachtoffers en (bewuste) nazaten, maar is zeker óók bedoeld om ‘niet te vergeten’; om kritisch naar ons handelen in het verleden te (blijven) kijken. En is het daarnaast niet wrang dat in ons geschiedenisonderwijs manmoedig de slavernij in de voormalige Nederlandse koloniën is opgenomen, maar dat daarin opvallend genoeg de slavernij in onze voormalige kolonie Nederlands-Indië ontbreekt? Is dat niet, nu onderzoek onweerlegbaar duidelijk maakt dat het totale Nederlandse aandeel in deze donkere episode uit de wereldgeschiedenis aanmerkelijk groter is dan tot nu toe werd aangenomen, een abject staaltje van geschiedvervalsing? Want geschiedverzwijging is, zoals schrijfster en journaliste Anne Lot Hoek nog onlangs in NRC-Handelsblad betoogde, óók geschiedvervalsing.
En tot slot nog dit. Een natie die angstvallig weigert haar schaduwkanten uit het verleden onder ogen te zien en zich vooral laat voorstaan op haar historische ‘successen’, creëert een verkeerd zelfbeeld en blinkt – in haar blindheid- vooral uit in het hautain anderen de maat nemen. Zo’n natie is niet alleen ongeloofwaardig en dwingt geen enkel respect of moreel gezag af, maar oogst, vooral internationaal, slechts irritatie en hoon.
Dit verhaal van Reggie Baay is met meer detail beschreven in hoofdstuk 6 van ‘Daar werd wat gruwelijks verricht’ Lees hier hoofdstuk 6.
Meer aandacht in 2024 zoals dit opiniestuk in het Parool met de titel ‘Mijn mede-indo’s praten niet graag over de slavernij, maar Keti Koti hoort ook bij ons verhaal’ …………………………………………………………………………………...quote:
Winkelcentra, parkeerplaatsen en jungle: ze overwoekeren nu de gehate Japanse kampen van toen. Waarom deed Nederland zo weinig tegen dit uitwissen van het verleden, vraagt documentairemaker Nathalie Toisuta vanuit Surabaya. Trouw
Museum Sophiahof en Museum Maluku nodigen je op zaterdag 20 juli 2024 van harte uit voor een uniek evenement dat geheel in het teken staat van de Indonesische vechtkunst Pencak Silat.
NOS : Adriaan van Dis wordt toch niet de presentator van het televisieprogramma Zomergasten, laat de VPRO weten. De omroep schrijft dat Van Dis “wegens gezondheidsredenen op advies van behandelende specialisten heeft moeten besluiten het komende seizoen van VPRO Zomergasten niet te presenteren”.
Twee Nederlandse mannen die in de jaren veertig dienst weigerden, omdat ze niet wilden vechten in toenmalig Nederlands-Indië, krijgen postuum excuses aangeboden. Demissionair minister Ollongren schrijft aan de Tweede Kamer dat ze dat aan de nabestaanden van de twee heeft laten weten. De verontschuldigingen zijn overgebracht na een onderzoek van het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH).De twee kregen destijds langdurige straffen voor hun weigering. Ollongren schrijft dat in het onderzoek niet kon worden vastgesteld dat de dienstweigering was gebaseerd op kennis over toepassing van extreem geweld, maar dat “wel veel duidelijk wordt over de persoonlijke omstandigheden waaronder dienst werd geweigerd en de hardvochtige behandeling nadien”. NOS
rijksoverheid.nl: Minister Ollongren (Defensie) informeert de Kamer over onderzoeken over dienst- en bevelweigeraars ten tijde van de Indonesische onafhankelijkheidsoorlog.
IGV :
In Bronnenpublikatie deel 28 uit 2019 werd voor het eerst sinds de jaren ’40 van de vorige eeuw de door P.C. Bloys van Treslong Prins in de oorspronkelijke uitgave van De Indische Navorscher gepubliceerde registers van de Burgerlijke Stand van Buitenzorg aangevuld. In deel 28 werd aandacht besteed aan deze plaats door de publicatie van de huwelijksregisters 1899-1907, 1909-1915 en 1917-1920.
In de nieuwe Bronnenpublikatie, deel 35 uit de serie, besteedt de Indische Genealogische Vereniging aandacht aan de geboorteregisters van de periode 1829 t/m 1875. BRP 35 is te bestellen in druk of digitaal in onze webwinkel. Leden hebben 50% korting. Voor een kijkje in de index, zie hier.
Facebook Moesson:
Zaterdag 6 juli presenteren wij onze documentaire: Op zoek naar antwoorden. In de documentaire volgen we zes jongeren die op zoek zijn naar antwoorden op vragen zoals: wel Moluks verhaal vertel ik als ik dans, wat betekent Indisch koken binnen mijn familie, of wat betekent een kumpulan voor de mensen die er naar toe gaan?
Na afloop praat Vivian Boon, hoofdredacteur van Moesson, met de regisseur van de documentaire, Anna de Wit. Zij wilde meer weten over haar Indische identiteit en een serie portretten maken als afstudeerproject bij Moesson.
Tickets bestellen: OBA, Oosterdok, Amsterdam
Op zondagmiddag 23 juni 2024 organiseren Dutch Bros. Smokers en Maup Saté een workshop Indisch Buitenkoken .Tijdens deze workshop zal Maurits Phefferkorn – Maup Saté, jullie alle ins- en outs van het koken van een Indische rijsttafel op de BBQ uitleggen Dutch Bros Smokers
Het archief van Indisch4ever is best wel te filmen !!
......................................
.......... Bekijk ook de archipelsite met honderden topics.
Zoekt en gij zult vinden. !
Meest recente berichten : Het gebeurde ergens in de Indonesische archipel
Lange tijd is er voor de gedeelde Nederlandse en Indonesische geschiedenis weinig aandacht geweest. Terwijl veel Nederlandse kinderen op een bepaalde manier een band hebben met Indonesië. Het is hun geschiedenis. Op 14 augustus besteedt Het Klokhuis speciale aandacht aan Indonesië in de tijd rondom de Tweede Wereldoorlog. Dat meldt 
...................
Indisch4ever 