Een Steurtje vertelt: deel 3 – Ach, wat smaakt een Steurtje nou niet!

Een Steurtje vertelt: deel 3 – Ach, wat smaakt een Steurtje nou niet!
Frits Geuther, 2004.

Maaltijden
Bij Pa werd drie keer per dag rode rijst gegeten. Het ontbijt was dus geen broodmaaltijd. De jongens die met de tram of bus naar school moesten aten eerder, daarna volgden de anderen.
Etenstijd werd kenbaar gemaakt met het luiden van de bel door de oppasser. De kleine jongens gingen met het etensbord en de lepel in de hand, in de rij staan om onder begeleiding af te marcheren naar de eetzaal. De grote jongens gingen op een later tijdstip aan tafel, ze konden op eigen gelegenheid naar de eetzaal gaan. Binnen de eetzaal zocht ieder zijn plekje.
In de eetzaal stonden de grote manden met rode rijst, wel vier in getal, en de pannen met stukjes tempeh (sojakaas) of stukjes vlees of stukjes gezouten vis of gezouten vlees en een grote pan met sajoer (gevulde soep) al klaar op de cementen toonbank. Uit de eigen tuin hadden we ook cassave en zoete aardappelen. Soms was er een extra stukje vlees als een jager zijn buit, meestal een wild zwijn, aan Pa gaf. Als er te weinig vlees was kreeg de ene helft van ons rijst met een stukje gebakken spek of vlees en de andere helft rijst met de jus van het gebakken vlees.
Vóór het eten werd de bel geluid voor stilte, er werd een stukje uit de bijbel gelezen en daarna gebeden. Na het gebed werd weer aan de bel getrokken ten teken dat er gegeten kon worden.
Nadat er gebeden was stonden de jongens weer in de rij voor de toonbank om het eten op hun bord opgeschept te krijgen.
Hierna kon weer plaats genomen worden aan de lange eettafel. Na het eten kon een ieder op eigen houtje de eetzaal verlaten.
Aan het avondeten deed Pa ook mee. Hij zat ook aan zo’n lange houten tafel en had zijn eigen eten, een aardappelpotje klaargemaakt door Moe. Je kon ook bij Pa aan tafel gaan zitten en kon dan de restjes van Pa krijgen. Er waren altijd veel restjes, dat was met opzet gedaan.
Vreemd, er werd niet gevochten om een plaatsje bij Pa.

De menagemeester
Hoe ik met de menagemeester bevriend was geraakt weet ik niet, maar ik had het wel getroffen met hem als vriend. Hij had namelijk het toezicht op de keuken en had daar dus veel te vertellen. Op een dag had hij een bosje kangkoeng (waterspinazie) gedurende een paar minuten in warme vleesbouillon gedompeld en het mij op een bordje gegeven. “Lekker dat het was!
Hmmm!”. Ik kwam geregeld in de keuken om te helpen of om wat hem te praten en intussen van de gebakken tempeh of wat anders te snoepen.

Na de Mulo ging ik naar de Algemene Middelbare School maar door de vriendschap met de menagemeester ging mijn studie niet goed. Er werd niet veel meer gestudeerd, meestal zat ik in de keuken. Als de oorlog niet uitgebroken was, was ik waarschijnlijk niet overgegaan naar de 3e klas, het laatste schooljaar van de AMS.
De oorlog had me deze schande bespaard.

Eten kopen
Zaterdag was de dag van het zakgeld. De hoogte van het zakgeld was afhankelijk van de school waar je op zat en de klas waarin je zat. Zo kreeg iemand van de eerste klas lagere school één cent per week en een tweede klasser twee cent. Het leek weinig, maar voor een halve cent kon je al een portie eten of een loempia kopen.
De verkopers van etenswaren wisten dat zaterdag zakgeld dag was. Zondagmorgen stonden ze dan ook al buiten de poort te wachten met hun etenswaar. Er werd goed zaken gedaan.
In gehurkte houding zaten de klanten van het etenswaar te genieten. De vingers aflikken werd niet vergeten.
Pah Kromo, een siwah (landarbeider) die twee jongens en ik kenden, had een keertje wat eetbare waterplanten uit een braakliggend rijstveld gehaald en het klaargemaakt voor ons. Samen met hem zaten we met gekruiste benen naast elkaar op de grond te genieten van de groentenmoes.
Het was echt lekker, “Ach, wat smaakt een Steurtje nou niet!”.

bron: “Belevenissen uit mijn jeugd in Nederlands-Indië” © 2004, auteur J.F. Geuther.
Volgende keer: Meehelpen.

Dit bericht werd geplaatst in diversen. Bookmark de permalink .

8 reacties op Een Steurtje vertelt: deel 3 – Ach, wat smaakt een Steurtje nou niet!

  1. koppieop zegt:

    In een periode woonde ik in Nederland, mijn ouders in Indonesië, Het voortijdige overlijden van een tante veranderden de omstandigheden van haar vier kinderen zodanig, dat hun intrede, samen met mij, in een kostschool gedurende twee jaar de ideale oplossing was voor beide families. Daarom kan ik me in deze vertellingen makkelijk inleven – en lees ik ze met dubbel genoegen.
    Over zakgeld haal ik graag de vraag aan die, in een cartoon, een 8 of 10-jarig jongetje stelt aan zijn pijprokende, krantelezende vader:
    “Pa, kan ik vandaag het zakgeld voor volgende week krijgen, zonder de preek van vorige week?” ,

    • Bung Tolol zegt:

      Ja Kankoeng door Frits Geuther waterspinazie genoemd ,dat groeit en bloeit zowat in elke kreek in Suriname ! Toen mijn moeder dat zag werd ze helemaal gek Kangkoeng ! zo voor het oprapen ! Ze vroeg of het dienstmeisje wat eruit wilde halen haar antwoord “” Mevrouw dat is Dagoeblat ( hondegroente ) dat eten wij niet !”” Toen heeft ma het maar zelf uitgehaald ! Er zijn zat Creolen ,die met een hongerige maag naar bed gaan ,terwijl ze gewoon wat Kangkoeng uit de gracht/sloot/kreek kunnen halen .Dagoeblad ,hondeblad eten wij toch niet ! Zo zitten ook die rivieren propvol vis maar ja vissen vergt inspanning ! Beginnen wij niet aan .Welke groenten zijn wel populair bij die Creolen ? Hou je vast ! Doperwtjes in blik/pot van de Albert Heijn ! Als je van honger omkomt in Suriname had je toch eerder bij de psychiater langs moeten gaan ! 😂😁🤣.Suriname (165.000 km2 ) is beduidend groter dan het eiland Java met 125.000 km2 maar Suriname heeft maar + 600.000 inwoners en Java + 140 miljoen .Als je een beetje slim bent in Suriname hoef je niet eens naar de Supermarkt voor je belanja ,De kuststrook is uitermate vruchtbaar en grond buiten de stad is goedkoop en voor vissen heb je ook geen vis-vergunning nodig .Toch wemelt het in Suriname van de supermarkets en ze draaien als een tierelier ,waarom ? Status ! Alles draait in Suriname om status !

  2. M.Lazar zegt:

    Leuk om te lezen over hun jeugdjaren van de Steurtjes….als ik goed had begrepen was mijn Opa een goede huisvriend van Pa Steur geweest …..tenminste als het waar is hoor !
    Zou je trouwens ergens kunnen nagaan of dat inderdaad waar is wat betreft van mijn Opa ?

    • Ferry zegt:

      Voor degenen die deze vertellingen smakelijk 😉 vinden: Er volgen nog 6 afleveringen. Meehelpen / Jagertjes / Kwajongens/ Gezondheid en sterfgevallen / Gezelligheid, vakantie en Kerstmis / Laatste jaar.

  3. waluparmo zegt:

    Een feit is dat kinderen van Javaanse,Sundanese,en Madurese KNIL soldaten die de majoriteit formen in het leger. NIET WORDEN BEKEERT of aangnomen door Pa v/d Steur .Dus alleen maar Christenen.Later na de koloniale tijd zijn abiturenten van Pa v/d Steur,minister, gouverneur , generaals, president directeurs van regering bedrijven geworden.WalSuparmo

    • A. Olive zegt:

      “NIET WORDEN BEKEERT”
      Pak waluparmo, u hebt het hier al ettelijke keren over gehad en eerlijk gezegd begrijp ik uw zorg niet want u geeft niets over godsdienst, welke relegie het ook mag zijn.
      Ik zie er Pa v/d Steur niet minder om dat hij zich alleen wilde ontfermen over kinderen die een Europeese vader hadden en om hun een Christelijke opbrenging te geven. Hij kreeg financieele hulp van Nederland die zich niet wilde bemoeien met de bekering van Indonesiers.

  4. waluparmo zegt:

    Zeker is het niet waar dat Pa v/d Steur als dominee alleen maar kinderen van Europese vaders wil ontvermen want de realiteit is dat kinderen met Europese /Indo vader niet meer dan 40% zijn ,Menadonesen 35% en rest Ambonesen/Timoresen .De grootse bekering door de Hollandse ZENDING en MISSIE was in Borneo(Dajaks).Bataklanden,Celebes(Minahassa en Toradja),Oost Kleine Sunda Eilanden( Flores.Sumba en Timor en de Molukken.Wal Suparmo

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.