1 juli… ook de dag van de vergeten slavernij .

𝔻𝕚𝕥 𝕚𝕤 𝕖𝕖𝕟 𝕙𝕖𝕣𝕙𝕒𝕝𝕚𝕟𝕘 𝕧𝕒𝕟 𝕖𝕖𝕟 𝕥𝕠𝕡𝕚𝕔 𝕧𝕒𝕟 𝟙 𝕛𝕦𝕝𝕚 𝟚𝟘𝟙𝟝

Een brief van Reggie Baay:

baayreggieOPEN BRIEF 1 juli 2015

Ook als het gaat om de eigen slavernijgeschiedenis heeft Nederland last van een selectief geheugen
© Reggie Baay

Vandaag wordt in ons land de afschaffing van de slavernij herdacht. Stilgestaan wordt bij het feit dat 152 jaar geleden een einde kwam aan de slavernij in de Nederlandse koloniën. Wat velen zich echter niet realiseren is dat jaarlijks op 1 juli slechts één deel van de Nederlandse slavernijgeschiedenis wordt herdacht, namelijk dat in de West; in Suriname en de Antillen. Dat ons land ook een slavernijverleden heeft in het Indische Oceaangebied, met name in de voormalige kolonie Oost-Indië (het latere Nederlands-Indië), dát mogen we om meerdere redenen niet meer negeren.

Al vanaf het begin van de zeventiende eeuw hebben wij óók een geschiedenis met slavenhandel en slavernij in Azië. Uit onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat alleen al onder het VOC-bewind daar enkele honderdduizenden slaven zijn gemaakt, gekocht, gebruikt én verhandeld. En toen aan het einde van de achttiende eeuw de Compagnie ter ziele ging en het bestuur van de kolonie Nederlands Oost-Indië in handen kwam van de Nederlandse ‘staat’, betekende dat geenszins het einde van de koloniale slavenhandel en slavernij.
Het duurde vervolgens tot halverwege de negentiende eeuw voordat in het Nederlandse parlement werd besloten tot afschaffing van de slavernij in Nederlands-Indië:
‘Uiterlijk op den 1sten Januarij 1860 is de slavernij in geheel Nederlandsch-Indië afgeschaft,’
zo werd beslist. Drieënhalf jaar eerder dus dan in de West.
Wie verwacht dat hiermee daadwerkelijk een einde kwam aan de slavernij in deze kolonie, komt echter bedrogen uit. Met de afschaffing op 1 januari 1860 werd slechts een klein deel van de slaven in de archipel vrijgekocht; het overgrote deel, dat wil zeggen vele tienduizenden slaven die veelal in bezit waren van slavenhouders buiten Java, bleef in slavernij. Vrees voor politieke onrust, maar vooral de wetenschap dat het vrijkopen van deze slaven letterlijk ten koste zou gaan van de koloniale baten ten behoeve van de Nederlandse schatkist weerhielden de achtereenvolgende wankelmoedige regeringen ervan er daadwerkelijk een einde aan te maken. Het zorgt voor het onthutsende feit dat onder het Nederlandse koloniale bewind de slavernij in Nederlands-Indie, ondanks de formele afschaffing in 1860, tot in de eerste decennia van de twintigste eeuw gewoon kon blijven voortbestaan…
In Nederland hebben we altijd al een moeizame relatie gehad met de schaduwkanten van onze geschiedenis. Die moeizame relatie betreft niet in de laatste plaats ons verleden in de voormalige koloniën. Is het niet veelzeggend dat het onverkwikkelijke slavernijverleden in Nederlands-Indië volledig uit ons collectieve geheugen lijkt te zijn gebannen, geen plaats heeft in onze nationale geschiedenis en ook geen plek heeft gekregen in de nationale herdenking van de afschaffing van de slavernij? Het feit dat dit met het slavernijverleden in de West wél het geval is, is dan ook zeker niet het gevolg van een grootse houding om ons falen in het verleden onder ogen te willen zien. Integendeel. Het is het gevolg van de bewonderenswaardige en niet-aflatende strijd van de Surinaamse en Antilliaanse nazaten voor erkenning van hun slavernijgeschiedenis.
Wat betreft het slavernijverleden in de Oost is er nooit een vasthoudende groep van slavennazaten opgestaan die erkenning van haar geschiedenis heeft geëist. En het valt ook niet te verwachten dat zo’n groep zal opstaan, simpelweg omdat de meeste nazaten van de slaven uit de Oost zich niet bewust zijn van hun eigen geschiedenis van slavernij.
Betekent dit dat we dan maar moeten volharden in het nalaten ook dit deel van onze slavernijgeschiedenis te erkennen en te herdenken? Nee, natuurlijk niet. Om met het laatste te beginnen: herdenken is niet alleen een zaak waarmee respect wordt betoond aan slachtoffers en (bewuste) nazaten, maar is zeker óók bedoeld om ‘niet te vergeten’; om kritisch naar ons handelen in het verleden te (blijven) kijken. En is het daarnaast niet wrang dat in ons geschiedenisonderwijs manmoedig de slavernij in de voormalige Nederlandse koloniën is opgenomen, maar dat daarin opvallend genoeg de slavernij in onze voormalige kolonie Nederlands-Indië ontbreekt? Is dat niet, nu onderzoek onweerlegbaar duidelijk maakt dat het totale Nederlandse aandeel in deze donkere episode uit de wereldgeschiedenis aanmerkelijk groter is dan tot nu toe werd aangenomen, een abject staaltje van geschiedvervalsing? Want geschiedverzwijging is, zoals schrijfster en journaliste Anne Lot Hoek nog onlangs in NRC-Handelsblad betoogde, óók geschiedvervalsing.
En tot slot nog dit. Een natie die angstvallig weigert haar schaduwkanten uit het verleden onder ogen te zien en zich vooral laat voorstaan op haar historische ‘successen’, creëert een verkeerd zelfbeeld en blinkt – in haar blindheid- vooral uit in het hautain anderen de maat nemen. Zo’n natie is niet alleen ongeloofwaardig en dwingt geen enkel respect of moreel gezag af, maar oogst, vooral internationaal, slechts irritatie en hoon.

(Reggie Baay is schrijver van onder andere Daar werd wat gruwelijks verricht; Slavernij in Nederlands-Indië.)

Dit verhaal van Reggie Baay is met meer detail beschreven in hoofdstuk 6 van ‘Daar werd wat gruwelijks verricht’ Lees hier hoofdstuk 6.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in diversen. Bookmark de permalink .

47 reacties op 1 juli… ook de dag van de vergeten slavernij .

  1. Boeroeng zegt:

    Onderzoek, alweer de VOC- en oostindische slavernij vergeten

    De trans-Atlantische slavernij was een wreed en onderdrukkend systeem. Dat wisten we al. Wat we nog niet wisten, is hoe belangrijk slavernij precies voor de Nederlandse economie was. Dat onderzocht een groep historici van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis, de VU en de Universiteit Leiden de afgelopen vijf jaar. Hun conclusies werden deze week gepresenteerd.
    Hoofdonderzoekers Pepijn Brandon en Ulbe Bosma vertelden zojuist over hun resultaten bij OVT:
    Luister het gesprek over de economie van de slavernij hier terug
    OVT 30 juni 2019  NPO Radio 1

    Het wetenschappelijke artikel van Brandon en Bosma is te gratis online te lezen

    Piet Emmer:    Het is methodologisch prachtig onderzoek, maar ik snap niet waarom ze er zulke opgeklopte conclusies aan hebben verbonden.”
    *
    Pepijn Brandon en Ulbe Bosma reageren op Piet Emmer .

  2. Boeroeng zegt:

    Liever geen slaven in de Republiek
    Het archief van de Amsterdamse Notarissen bevat veel akten over de slavernij in de VOC-gebieden in Azië. De slavernij begon daar eerder en was er omvangrijker dan in de westelijke koloniën. Net als uit de West werden er geregeld Aziaten als slaaf uit de Oost meegenomen naar de Republiek. Het Parool

  3. Bert Krontjong zegt:

    1 Juli Keti Kotie ,de ketenen zijn los ,Nationale feestdag nummer 1 van Suriname ,vooral een feestdag van de Creolen ,gaat altijd gepaard met een optocht van de Dam in Amsterdam naar het Oosterpark waar het standbeeld van Erwin de Vries staat ..Bij dat standbeeld worden dan toespraken gehouden door Nederlandse en Surinaamse bobo,s ,steevast worden dan excuses en financiele genoegdoening geeist van Nederland en steevast krijgt de Creoolse gemeenschap nul op het rekwest .( Waar heb ik dit toch eerder gehoord?).

    • Indorein zegt:

      “… steevast worden dan excuses en financiële genoegdoening geëist van Nederland … “:

      Wat betreft de financiële genoegdoening, nou, die hebben de Creolen toch in grote en ruimhartige mate gekregen toen ze kozen om naar het rijke en democratische Nederland te “vluchten” toen Suriname zelfstandig werd. Dit in grote tegenstelling tot de eerste golf Indo’s die zo’n 25 jaar eerder naar NL repatrieerden.

      • e.m. zegt:

        @Indorein zegt: 2 juli 2019 om 15:59 Dit in grote tegenstelling tot de eerste golf Indo’s die zo’n 25 jaar eerder naar NL repatrieerden.@

        — Hè … waarom nu weer zo lekker kort door de bocht heer Indorein met uw HBS-A; overigens zuinig zijn op dat diploma. U behoort wat dat betreft tot de categorie ‘laatste der mohicanen’; toen kwam de Mammoetwet. Maar dit verder terzijde.

        Suriname was sinds 1954, tot zijn onafhankelijkheid een land binnen het Statuut van het Koninkrijk der Nederlanden en kende een hoge mate van zelfbestuur. Alle Surinamers hadden de Nederlandse nationaliteit. In het onafhankelijkheidsjaar kwamen met name veel hoogopgeleide Surinamers met een Nederlands paspoort -op grond van de Toescheidingsovereenkomst van 25 november 1975- alsnog naar Nederland. De politieke leiding van de nieuwe staat zag dit met lede ogen aan, want de uittocht was een ware braindrain. Ook na de militaire coup van 1980 en de Decembermoorden in1982 emigreerden Surinamers naar Nederland.

        Met ongeveer 350.000 Nederlandse burgers van Surinaamse afkomst (o.a. Creolen, Hindostanen, Javanen) behoren deze evenals de 1,3 miljoen burgers van Indische-Nederlandse komaf, tot de twee minderheidsgroepen waarbij sprake is van een geslaagde integratie in de Nederlandse samenleving.

        Als Alpha is een vergelijking maken tussen jaren en 1950 en 1975 ogenschijnijk simpel, maar ze geeft feitelijk en historisch geen pas. Net zoals er nog steeds Indo’s zijn die zichzelf in hetzelfde schuitje durven te plaatsen als wat de Joden in WOII is overkomen, en vervolgens schaamteloos beweren dat de Joden worden voorgetrokken ten opzichte van de Indo’s.

        Zo kort na de WO II heerste er in Nederland én grote woningnood* én grote werkloosheid. De regering stimuleerde daartoe zelfs emigratie. Sterker, emigranten kregen geld mee. Of willen alle zeurpieten, die wel Zwarte Piet in ere willen houden, hier niet van weten ?

        Het klopt dat de Indo’s die naar Nederland kwamen ‘voorschotten’ kregen die in eerste instantie terugbetaald moesten worden. Maar van de ongeveer 1 miljard gulden aan voorschotten, is uiteindelijk “883 miljoen gulden niet teruggevorderd”. Vormen deze gelukkige Indo’s de ‘zwijgende meerderheid’ ? Of willen zeurpieten, ach nee … laat maar !

        *In voormalig WOII doorvoerkamp Schattenberg (voorheen Westerbork) en voormalig Konzentrationslager Herzogenbusch werden bijvoorbeeld de eersten van de 4.000 ex-Amboneese KNIL-militairen gehuisvest. Ook ons gezin primo 50-er jaren (v.d.v.e.) heeft nog een wijle in een zogeheten DUW-kamp te Brijdorpe (voormalig eiland Schouwen-Duiveland) mogen bivakkeren . . .

        • Indorein zegt:

          Geachte heer E.M.,
          Ik ben het geheel eens met uw bovenstaande betoog.
          Ik bedoelde alleen te zeggen dat toen wij (i.c.: de 1e golf Indo’s) in NL kwamen dit een arm land was net uit de oorlog. Dus ook wellicht niet in staat om haar onderdanen behoorlijk op te vangen.
          Dit in tegenstelling tot midden 70-ger jaren vdve; NL was een zeer rijke natie geworden met vele voorzieningen voor vele bevolkingsgroepen.
          Uw en mijn ouders hebben dat geluk niet gehad.
          Ik herinner mij nog heel goed, dat iedere week een ambtenaar binnen kwam om de wekelijkse aflossing van het voorschot te innen. Mijn ouders hebben alles tot de laatste cent terugbetaald. Van andere Indo’s weet ik dat niet, maar lees wel in het boek
          “Opgevangen in andijvielucht” soortgelijke verhalen.

        • Loekie zegt:

          Toen was tv nog leuk :

        • e.m. zegt:

          @Indorein zegt: 3 juli 2019 om 12:26@

          — Dag heer Indorein, heb dank voor uw nadere toelichting.

          N.a.v. uw @Mijn ouders hebben alles tot de laatste cent terugbetaald. Van andere Indo’s weet ik dat niet, maar lees wel in het boek “Opgevangen in andijvielucht” soortgelijke verhalen.@

          –heb ik het onderstaand financieel overzicht van verstrekte voorschotten, die niet zijn terugevorderd. Dit overzicht is tijdens de beraadslagingen de dato 19 december 1968 door het kabinet met de Tweede Kamer gedeeld:

          — Specificatie bruto voorschotten ad. 1 miljard gulden***: ‘niet teruggevorderd!” :

          01. Rehabilitatie Indische oorlogsslachtoffers 134 miljoen gulden
          02. Uitbetalingen ingevolge de Algemene Oorlogsongevallenregeling 128 miljoen gulden
          03. Afkoop Indonesische vorderingen op Nederlanders 20 miljoen gulden
          04. Bijzondere voorzieningen 6 miljoen gulden
          05. Betalingen door de Regering gedaan voor opvangcentra en contractpensions 188 miljoen gulden
          06. Gelden voor meubelinkoop 30 miljoen gulden
          07. Periodieke uitkeringen voor gerepatrieerden 232 miljoen gulden
          08. Maatschappelijke en geestelijke verzorging gerepatrieerden 18 miljoen gulden
          09. Uitkeringen aan gemeenten ter bestrijding van onkosten van uitvoering van maatregelen ten behoeve van gerepatrieerden 17 miljoen
          10. Voorzieningen in Indonesië plus niet door particulieren terugbetaalde overdrachtskosten 110 miljoen gulden

          TOTAALBEDRAG niet teruggevorderd: 883 miljoen gulden

          ***exclusief ambtelijke pensioenen en exclusief de ambtelijke overtochtskosten atau overtochtskosten die door de Nederlandse overheid op basis van redelijkheid en billijkheid moesten worden betaald.

          PS
          Runaldo Ronald Venetiaan was van 2000-2010 president van Suriname.
          Djam Ketimoen-tip: Venetiaanse ‘SPRITX’ 1/3 prosecco, 1/3 bruisend mineraal water en 1/3 Aperol. Is de Aperol te zoetig, dan is de wat bittere smaak van Campari een ‘enak’ alternatief. 😀

        • Jan A. Somers zegt:

          Bedankt voor het overzicht, transparantie komt niet altijd overal aan! “exclusief ambtelijke pensioenen en exclusief de ambtelijke overtochtskosten atau overtochtskosten die door de Nederlandse overheid op basis van redelijkheid en billijkheid moesten worden betaald.” Pensioenen behoorden ook helemaal niet tot dit soort uitgaven. Die werden betaald door het ABP (via SAIP) uit de grote pot pensioenpremies. En de overtochtkosten meestal contractuele verplichtingen voor Europees verlof. Maar het toont wel aardig in een lijstje van niet teruggevorderde voorschotten.

        • Jan A. Somers zegt:

          Zie mijn domme opmerking elders, ik weet niet meer waar, word een beetje oud.

        • e.m. zegt:

          @ik weet niet meer waar,@

  4. Jan A. Somers zegt:

    “‘Uiterlijk op den 1sten Januarij 1860 is de slavernij in geheel Nederlandsch-Indië afgeschaft,’’Is dat zo?
    “Want geschiedverzwijging is, (…), óók geschiedvervalsing.” Is dat verzwijging? Gewoon dat niemand de moeite nam door archieven en daarop gebaseerde literatuur te bladeren? Waarom heb ik die cijfers wel? Vanaf 1814!
    Het Britse bestuur had het slavenbezit al doen verminderen, en vanaf 1 januari 1813 werd de invoer van slaven op Java totaal verboden. Door Raffles was in 1815 de Java Benevolent Institution opgericht met als doel de afschaffing van de slavernij te bevorderen en voor vrijgelaten slaven te zorgen. Na het herstel van het Nederlandse gezag werd de naam veranderd in Javaansch menschlievend genootschap. Krachtens het Regeringsreglement van 1818 was de slavenhandel verboden, in 1819 werd begonnen met het aanleggen van registers van alle toenmalig aanwezige slaven, in 1825 gevolgd door een algemeen reglement op de slavenstand. Het houden van slaven was door deze maatregelen weliswaar niet verboden, maar vanwege het verbod op de slavenhandel nam het aantal slaven sterk af. Schatte Raffles het aantal slaven op Java en Madoera nog op 30.000, de registers uit 1814 wezen op een aantal van 27.142, in 1820 nog 20.680 en in 1843 nog 9907.
    Ik weet niet of, en wanneer de slavernij in Indië werd verboden. Met het oog op het dualistisch bestuur was dat ook moeilijk, en handhaving was praktisch onuitvoerbaar. Vandaar dat de IS het ook niet heeft over de slavernij, maar over de slavenhandel:
    Art.170. De slavenhandel, de invoer en de openbare verkoop van slaven zijn verboden.
    (2) De als slaven van elders aangevoerde personen zijn vrij, zoodra zij zich op het grondgebied van Nederlandsch-Indië bevinden.
    Art.172. Op Java en Madoera blijft het nemen van pandelingen, tot zekerheid van schuld, verboden.
    (2) Dit verbod wordt door den Gouverneur-Generaal toegepast op die gedeelten van de bezittingen buiten Java en Madoera, waar de maatschappelijke toestand het gedoogt.
    (3) De ordonnanties, het pandelingschap regelende, waar het nog niet kan worden afgeschaft, hebben de strekking om die afschaffing te bevorderen

    • Bert Krontjong zegt:

      Ha ha die Loekie ,leuk filmpje over die matpartij bij Karel ,is het al 35 jaar geleden ! Heb dit filmpje wel 1000 x gezien en om het nog erger te maken ,was er zelf bij ,als kennis van Evert Tjon ,die op zijn beurt weer een cafeklant van mij was ,Evert was z,g pro Bouterse maar in werkelijkheid anti ( Ten minste dat beweerde hij ) ,Paul Somohardjo was anti Bouterse maar in werkelijkheid niet echt fanatiek anti ,want 9 jaar later vormt hij een kongsi met Bouterse ,als gunst wordt zijn vriendin tot ambassadeur in Indonesie benoemd ,onnodig om erbij te zeggen ,dat die vriendin daar totaal voor ongeschikt was ,toen Somohardjoe na een jaar brak met Bouterse ,werd zijn lieve vriendin ook meteen ontslagen als ambassadeur .Paul Somohardjo was wel faliekant tegen de onafhankelijkheid van Suriname ,hij vreesde overheersing van de Creolen over de Javanen ..Daarom trokken veel Javanen na 1975 naar Nederland op de vlucht voor de Creolen .Je kunt een parallel trekken met Indonesie na 1949 ,toen trokken veel Indo,s weg op de vlucht voor de Javanen .Die beide heren Somohardjo en Tjon zijn in mijn ogen ,allebei opportunisten ,die met alle kanten meewaaien ,als er maar voordeel voor hun er in zit .

  5. Jan A. Somers zegt:

    Ik snap ook niet dat er zo’n ophef is ontstaan over de slavenhandel in Azië. Net of dat nu pas is ontdekt. De VOC kennende, is bekend dat niet alleen tot de laatste koffieboon, maar ook tot de laatste slaaf die handel in de boeken staat. En de hierboven vermelde registers. Zelfs voor mij als niet-historicus en als niet-archiefmuis, was dat snel boven water.

    • Boeroeng zegt:

      Jan, dat is het punt net: er is geen ophef over de VOC en Indische slavernij.
      Het is een verdrongen hoofdstuk in de Nederlandse geschiedenis.
      In Amsterdam wil men een slavernijmuseum oprichten, alleen bestemd voor de transatlantische slavernij… Notabene was Amsterdam de belangrijkste VOC-stad.
      Herdenkingen bij het slavenmonument te Amsterdam gaat vooral over de Nederlandse transatlantische slavernij.
      Ook het onderzoek van Brandon en Bosma negeert de Nederlandse slavernij rond de Indische oceaan

      • Jan A. Somers zegt:

        Mijn opmerking ging over het gebrek aan informatie, geschiedverzwijging.. De archieven liggen vol. en wachten op iemand die er naar kijkt. Die Surinamers zijn geraakt door een stukje van hun geschiedenis. Hoe zit dat bij de mensen uit Indië? Dat is een persoonlijke opvatting van iemand die daar zin in heeft. Net als bij die Nederlandse ‘oorlogsmisdrijven’ die 70 jaar in de archieven lagen totdat iemand uit Zwitserland langs kwam en er een dissertatie over schreef. En ene Jan A. Somers die de verdragen tussen de VOC en de vorsten in Azië (1596-1752) leuk vond om een dissertatie te schrijven. Dat zijn toch geen verdrongen hoofdstukken Nederlandse geschiedenis? Dat is toch geen geschiedverzwijging of geschiedvervalsing? Dat werd toch niet genegeerd? Bij het NA liggen nog honderden meters VOC-spul te wachten tot er iemand langs komt. Mappen met een plakkertje erop, die nog nooit door iemand zijn ingezien. Nu zijn er twee heren die weer over de trans-Atlantische slavenhandel hebben geschreven, Wordt hun verweten niet over de Aziatische slavernij te hebben geschreven. Ik zou zeggen: je kunt niet alles. Ga zelf aan de slag! Nadat ik voor mijn staatkundige eindstudie in Rotterdam hooggewaardeerd (9) werk had gedaan (staatkundige ontwikkelingen in Indië) besprak ik met mijn promotor dit te gebruiken voor een dissertatie. ‘Ben je gek? Daar zitten wel vijf dissertaties in, begin maar bij het begin. Dat werd dan de volkenrechtelijke rol van de VOC, vijf jaar onderzoek, zwoegen! Met dank aan het geduld van Zeeuws meisje! Zijn dan die vier niet geschreven dissertaties geschiedverzwijging? En zo ligt ook de slavernij in Azië rustig te wachten op de eerstvolgende gek die langskomt, gaat bladeren en wordt verrast! En het met zijn vrouw op een akkoordje gooit.

        • R Geenen zegt:

          @@.. De archieven liggen vol. en wachten op iemand die er naar kijkt.@@
          U weet toch ook, dat vele archieven niet openbaar gemaakt mogen worden.

        • Jan A. Somers zegt:

          “niet openbaar gemaakt mogen worden.” Die regelingen kunt u vinden in de archiefwet en de daarbij horende regelingen. Het gaat voornamelijk om privézaken van personen. Vergeet niet dat veel personen hun archief bij de openbare archieven in bewaring hebben gegeven. Zelfs militaire zaken! In mijn leven heb ik vier keer in archieven gegrasduind. Nooit iets ‘niet openbaar’ meegemaakt. Van die vier keer twee keer langdurig, jaren lang, een paar middagen in de week bezig.

        • R Geenen zegt:

          @@. Nooit iets ‘niet openbaar’ meegemaakt@@
          Twee familieleden zijn onafhankelijk van elkaar naar dat zelfde archief gegaan om inzage te krijgen in de rapporten van commissaris van politie Goldman in Padang. Rapporten betreffende o.a. de Olo moorden direct na de oorlog. Beiden kregen geen inzage want de rapporten mogen pas openbaar gemaakt worden na 2030. Hen werd haarfijn verteld dat ze dan mogen terugkomen.

      • Loekie zegt:

        Eén ‘De Hut van Oom Tom’ is meer waard, en heeft meer impact, dan 100 dissertaties.

        • Jan A. Somers zegt:

          Met het verschil dat het één fictie is, en die andere niet. Plus de daarbij horende zekerheden vanwege de promotiereglementen, begeleiding en peer review. En het verschil dat het één uit hapklare brokken bestaat en dat u bij het andere zelf moet nadenken.

      • Jan A. Somers zegt:

        “Notabene was Amsterdam de belangrijkste VOC-stad.” En Middelburg de belangrijkste WIC-stad. Was gisteravond nog op het nieuws, met een complete administratie (niet in Amsterdam!) die is uitgeroepen tot UNESCO werelderfgoed. En een paar jaar geleden in een tentoonstelling nauwelijks werd bezocht.

    • PLemon zegt:

      @ …Net of dat nu pas is ontdekt…

      # Baay:’ dat een situatie heeft bestaan waarbij de ene mens tegen zijn of haar wil tot bezit van de ander mens is gemaakt en dat hem of haar daarbij de zeggenschap over het eigen leven werd ontnomen.’ Dat is de kern van slavernij’.

      ## Het is wrang maar in zekere zin is er door oorlogsgeweld en andere oorzaken van maatschappelijke ontwrichting opnieuw een mensenstroom vh Afrikaanse continent op gang gekomen. Idem van Zuid naar Noord Amerika. Door vergrijzing en geboorte beperking dalend arbeidspotentieel vd oorspronkelijke Europese bevolking lijkt hiermee te worden gecompenseerd. Of is het toch een vorm van ‘ moderne slavernij’?

      *** Zie:
      https://indisch4ever.nu/2018/06/25/dekoloniale-discussies-slavernij-in-nederlands-indie/

      Slavernij was -en is tot op heden- een groot menselijk drama. Zo bereikten van de 15 miljoen slaven die in Afrika werden ingeladen, nog geen 10 miljoen levend de overkant.

      Het is een gegeven dat er in Afrika zelf een uitgebreid stelsel van slavenhandel bestond, voordat de blanken daar kwamen. Europeaanse slavenhandelaars waren afhankelijk van het netwerk dat Afrikanen zelf onderhielden. Daarnaast waren ook -of misschien: vooral- moslims vaste klant. Islamitische klanten bleken ”grootverbruikers”, in de trieste zin van het woord. Slaven werden niet gebruikt, maar verbruikt
      Nederland was een van de laatste Europese landen die besloten tot afschaffing van de slavernij.
      https://www.digibron.nl/search/detail/012dbe79b359a4cc57b70556/christendom-leidde-tot-afschaffing-van-slavernij/8

      Uit de Global Slavery Index blijkt dat ook vandaag nog bijna 46 miljoen mensen leven in slavernij. De cijfers laten zelfs een toename zien van het aantal slaven met bijna een derde ten opzichte van 2014.

      https://www.rtlnieuws.nl/buitenland/slavernij-iets-van-vroeger-nee-ook-nu-nog-46-miljoen-slaven-wereldwijd

      • RLMertens zegt:

        @PLemon; ‘slaven handel etc.’- Ene P.Emmer beweert nu, dat de vroegere slaven handel toch niet zoveel betekende. De landbouw handel met Oostzee landen leverde meer op. Dus onze voorvaderen trotseerden liever de oceanen dan graanhandel. Om menselijk vee naar de overkant te verschepen! Zelfs nu gebeurd het met ‘asielzoekers’, die door zgn.reddingsboten onder de Nederlandse vlag naar de overkant Europa worden getransporteerd. Die verdomde geschiedenia herhaalt zich toch weer!

    • RLMertens zegt:

      @JASomers; ‘zo’n ophef is ontstaan etc.’_ Wie/wat, welk boek is ooit in Indië, over slavernij geschreven/besproken? Op de Europese scholen in Indië? Zelfs Multatuli werd geboycot! Tot de laatste koffieboon werd er toen steeds over JP.Coen, van Heutz en Westerling verhaald.( zelfs nu nog!)
      note; van mijn vader vernomen, dat zijn over-over-grootmoeder een gekerstende(!) slavin uit Batjan/ bij Ternate was. Gekerstend! (tot Christus gebracht!). Want een goddeloze slavin werd niet geacht het Europese njaischap te verdienen!

      • Boeroeng zegt:

        Werd Westerling op de Europese scholen verhaald?
        Zo tussen 1946 en 1955 ? En toen werden die scholen opgeheven
        Het lijkt mij dat er toen nog geen geschiedenislesboekjes werden gemaakt waar men Westerling vernoemde.

        • RLMertens zegt:

          @Boeroeng; ‘op Europese scholen verhaald etc.’- Nou en of. Hij was hot news in Nederland. jr.50. Nam de leiding van SOS= Steun Ontreddende Staten (oa.Ambon). Ging( of ontving een beurs) op opera les. Er werd zelfs, na zijn dood, een opera over hem geschreven. Maar mocht niet worden opgevoerd. Waarom? Had een winkeltje in militaire prullaria te Amsterdam. Holman schreef recent nog een kolommetje; waarin vermeld stond, dat zijn vader hem verbood hun hond in de buurt van dat winkeltje uit te laten….

      • Jan A. Somers zegt:

        “welk boek is ooit in Indië, over slavernij geschreven/besproken?” De archieven zijn er. Openbaar, UNESCO werelderfgoed. Alleen is er nog niemand langsgekomen voor een bestudering. Wel zijn er meerdere onderzoekers die er en passant wat over genoteerd hebben. Zo ene Jan A. Somers, meer nog Els Jacobs. Een aparte paragraaf (met kaart) bij John Miksic (red) e.a. En nog vele anderen. Als u iets mist kunt u in het Zeeuws Archief zelf aan de slag. Ze zullen u heel hartelijk ontvangen. En Walburgpers zal heel geïnteresseerd naar u luisteren.

  6. Bert Krontjong zegt:

    “”Werd Westerling op de Europese scholen verhaald ?”” Nee natuurlijk ! maar wel op de scholen van de Republik Indonesia ,daarin werd hij voor alles en nog wat uitgemaakt .Ook Coen en van Heutz worden in die boekjes genoemd ,erg vleiend schrijven die Indonesische historici niet over hun maar dat zal ons niet verbazen .Een Coen tunnel of een nieuwe van Heutz boulevard zit er niet voor hun in in Indonesia .Ook zal het ons niet verbazen dat er geen aandacht wordt geschonken aan die Bersiap moorden ,die laffe moorden op onschuldige oude mannen en vrouwen en kleine kinderen worden totaal dood gezwegen en door iemand als Pondaag zelf voorgesteld als dappere verzetsdaden .

    • R Geenen zegt:

      Kreeg een tijd geleden van een Indonesische studente een paar vragen naar aanleiding van een artikel op mijn website. Zij schreef, dat ze merkte, dat haar onderwijs zeer eenzijdig en gericht was en wilde meer weten wat de andere zijde heeft te vertellen.

  7. Bert Krontjong zegt:

    Westerling werd er in die geschiedenis boekjes van Indonesie er van beticht 40.000 doden op zijn geweten te hebben ,later zei een Indonesische minister ,dat ze dat getal expres zo hoog hebben gesteld maar dat het niet waar was ,pure propaganda dus en misleiding van al die Indonesische kindertjes .nou zijn die Nederlandse geschiedenis boekjes ook misleidend ,dus hier is het spreekwoord “” De pot verwijt de ketel dat ie zwart ziet “” wel op zijn plaats .

    • R Geenen zegt:

      De meeste geschiedenis bestaat uit verhalen achteraf waarbij de werkelijkheid met voeten worden betreden. Zeker als de politiek en geloven in worden betrokken.

    • Jan A. Somers zegt:

      “zei een Indonesische minister ” Die minister zei er waarschijnlijk niet bij dat die actie van Westerling op Zuid-Celebes op verzoek was van de plaatselijke Indonesische bestuurders, die met hun Indonesische politie niet op konden tegen de infiltraties uit Java.

      • RLMertens zegt:

        @JASomers; ‘op verzoek van Indonesische bestuurders etc.’- Echt waar? Van echte Indonesiërs? Niet op verzoek van de Nederlandse bestuurder, aldaar? Hadden wij maar overal in Indië toen zulke Indonesische bestuurders. Want besturen hebben ze toch van ons geleerd. Zelfs Soeharto leerde het in zijn Knil periode( als sergeant, want hoger op was niet voor hem weggelegd). Over land en overzee; Holland’s vlag waait over……al!

        • Jan A. Somers zegt:

          “Echt waar? Van echte Indonesiërs?” Ja hoor!. “Niet op verzoek van de Nederlandse bestuurder, aldaar?” Nee hoor. Komend uit Indië weet u toch van “(…) wordt de Inlandse bevolking gelaten onder de onmiddellijke leiding van haar eigene, van Regeeringswege aangestelde of erkende hoofden,(…)”? Als u eens dat enorme gebied buiten Java bekijkt, met een handvol NICA-mensen, dan begrijpt u er misschien iets van. Merdeka zoals het hoort, zonder bloedvergietende revo;utie.
          “Hadden wij maar overal in Indië toen zulke Indonesische bestuurders.” Die zijn op Java en Sumatra uitgemoord.
          “Holland’s vlag waait over……al!” Nee hoor. Had u toch al kunnen lezen?: “(…) Zo was het weer mogelijk de meeste, ook kleine, bestuursposten te bezoeken. Overal waar ze kwamen werd dezelfde, gedurende de bezetting verwaarloosde situatie aangetroffen. Een wrak houten steigertje, met een vlaggenstok met een rood-witte vlag, en het opschrift ALRI (Angkatan Laut Republik Indonesia)-Hoofdkwartier. Een schildwacht gewapend met een geweer of een speer naarmate de post meer of minder belangrijk was. Op bezoek bij de kepala kampong was meestal ook de plaatselijke nationalistische leider aanwezig. Als ze verlegen waren met hun primitief kantoortje, werd het bezoek aan boord voortgezet, vergezeld van vrouw en kinderen. Bij een eerste bezoek was de administratie natuurlijk tijdrovend. De plaatselijke politieke verhoudingen, de technische staat van de post, het budget, salaris enz. Enkele keren bleken bestuurders en bemanningsleden oude bekenden van vóór de oorlog, resulterend in een geanimeerd gesprek. Soms was er ook geknetter.(…)”.

        • RLMertens zegt:

          @JAsomers;’van echte Indonesiërs etc.’- Onder leiding van hun eigen bestuurders, vn regeringswege aangesteld. Dus door ons aangestelde bestuurders! Die Westerling, nou ja via onze plaatselijke commandant, verzochten om hun gebied te zuiveren(!). Van hun eigen bangsa/merdeka strijders! Oei, wat was onze Nederlandse regeringsvoorlichtings dienst toen verguld! ‘Over land en overzee, Holland’s vlag ….’Maar ja, dat was anno 1946/’47

        • PLemon zegt:

          @ Indonesische bestuurders etc.’- Echt waar? Van echte Indonesiërs?

          # Aduh…hr Martens….Musti tawu tôh

          *** Nederland bestuurde Nederlands-Indië centraal vanuit Batavia, het huidige Djakarta, met een in omvang beperkt Europese ambtenarenkorps. De inheemse bevolking bleef zoveel mogelijk onder de onmiddellijke leiding van de eigen hoofden staan. Een groot deel van Nederlands-Indië was zelfbesturend: zelfbesturende landschappen onder Inlandse vorsten die een politieke overeenkomst met het Nederlands-Indisch gouvernement hadden gesloten. Daarnaast was er rechtstreeks bestuurd gebied. In beide gebieden ontstond een dualistische bureaucratie met enerzijds een ‘modern’ Europees deel en anderzijds een ‘quasi feodaal’ inheems deel. Deze bestuurlijke indeling ging op Java en Madoera in 1829 gepaard met de invoering van het op exploitatie gerichte cultuurstelsel. ………
          ……

          De inheemse bevolking stond onder het Inlandse bestuur.

          Dit bestuur werd gerecruteerd uit de inheemse elite, traditionele feodale hoofden, en voerde haar taak onder toezicht van het Europese binnenlands bestuur uit. Het Inlandse bestuur was op de hoofdeilanden, Java en Madoera, georganiseerd in regentschappen onder een regent.

          Europese bestuur
          Onder het binnenlands bestuur in enge zin, het BB, werd het Europese bestuur verstaan. Ten tijde van het cultuurstelsel waren de Europese bestuursambtenaren vooral belast met het toezicht op de produktie van exportgewassen. Daarnaast controleerden zij met de nodige voorzichtigheid de regenten. Java was daartoe verdeeld in gewesten met een resident aan het hoofd. Deze resident was belast met:

          toezicht op de cultures
          de financiën
          orde en rust
          rechtspraak. …
          http://www.ambtskostuums.nl/ambtskostuums/kolonien/introductie_bb.htm

        • Jan A. Somers zegt:

          “onder toezicht van het Europese binnenlands bestuur” Vandaar dat mijn vader niet alleen gezagvoerder van het schip was, maar ook (bestuurlijk) gezaghebber. Op inspectiereizen was hij bij zo’n Inlandse bestuurspost de hoogste bestuursambtenaar. Zie ook mijn verhaaltje over zo’n naoorlogse bestuurspost hierboven. Een schip met het roodwitblauw op inspectiebezoek bij een bestuurspost met het roodwit. Buiten Java/Sumatra/Bali deden ze niet zo moeilijk. Zoals het ook hoort.

        • Jan A. Somers zegt:

          “Van hun eigen bangsa/merdeka strijders!” Probeer eens u in te leven in de verhoudingen tussen de bevolkingsgroepen t.o.v. de arrogantie van Java. Dat was oud zeer hoor.

  8. Peter van den Broek zegt:

    Het “identiteitsdenken” gaat een steeds grotere rol gaat spelen in het debat over slavernij en ok in debatten over veel andere onderwerpen, zoals kolonialisme. Door de aanhangers van dit identiteitsdenken, zie Histori Bersama wordt gesteld dat je eigenlijk alleen goed onderzoek kunt doen naar deze onderwerpen als je de juiste huidskleur hebt, waarbij ‘zwart’ goed is, en ‘wit’ een stuk minder goed, doorredenerend kan onderzoek naar Olifanten het beste door Olifanten gedaan worden, die zijn er expert in.

    Maar in een tijd waar Excuusdwang en Schulderkenning als historisch maatstaf de normstelling wordt, blijft het een moeilijke taak om met de ” verantwoorde feiten” op tafel te komen.

    Ik blijf wachten op de dag van de Vergeten Bersiap. Maar eerst moeten die feiten op tafel.

  9. Loekie zegt:

    “Excuusdwang en Schulderkenning als historisch maatstaf”…
    Maatstaf? Niks geen maatstaf, maar grond om (vervolgens) geld te eisen. Geld als tastbaar geworden excuus en schulderkenning.
    Het gaat (altijd) om geld. De excuses en schulderkenning zelf interesseert niemand wat….want daar kan men niks voor kopen.
    Maar voorlopig nog eerst even vragen om excuses en schulderkenning.

  10. Peter van den Broek zegt:

    Niks geen maatstaf?
    Ik weet niet waar dhr “Loekie” woont , maar in welk land worden serieuze discussies gevoerd over “Zwarte Pieten”, het gebruik van “koloniale” straatnamen, de “juiste=goede” standbeelden zoals niet die van JP Coen?

    Wetenschapsminister Van Engelshoven (D66) wil dat de Canon van de Nederlandse geschiedenis wordt herijkt en heeft verzocht „de schaduwkanten van de Nederlandse geschiedenis voldoende aan bod te laten komen”. Want het belaste verleden mag vooral niet vergeten worden. Maar werpen wij met de ballast ook de geschiedenis weg?

    Maar als de geschiedenis een soort veredelde Geldautomaat is verworden, waarom komen de “Hollanders” (let op de aanhalingstekens voor degenen die in Zeeland wonen/woonden) altijd te laat. Elke keer te laat! Te weinig en te laat. Zoals de Engelsen zeggen “Giving too little and asking too much (naar Ruslan Abdulgani). Het lijkt de Backpay wel

    • Loekie zegt:

      De minister overigens is al teruggefloten, want de politiek heeft zich niet te bemoeien met geschiedschrijving.

      • Jan A. Somers zegt:

        De politiek bemoeit zich hier niet met geschiedSCHRIJVING. Het gaat om de Canon. Wikipedia: “De Canon van Nederland is een lijst van vijftig thema’s (“vensters” genoemd) die chronologisch een samenvatting geeft van de geschiedenis van Nederland. De Canon werd in 2006 samengesteld in opdracht van de Nederlandse staat, ten behoeve van het geschiedenisonderwijs.” Het gaat dus om de onderwerpen waar onze kinderen kennis van moeten nemen. En elke school is vrij daartoe de boeken kiezen. En ieder van ons staat het vrij zo’n boek te schrijven.

Laat een reactie achter op Indorein Reactie annuleren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.