Spijtoptanten en achterblijvers t/m 14 september 2025
De tentoonstelling Spijtoptanten en achterblijvers van de fotografen Georgine Kwa en Boudie Rijkschroeff vertelt het onderbelichte verhaal van de warga negara: over keuzes maken in een tijd van onzekerheid, over spijt en hoop, over verbondenheid en verlies. Het is een verhaal over mensen tussen twee werelden – en over de gevolgen van een beslissing die hun levens voorgoed bepaalde.
...........𝓘𝓷𝓭𝓲𝓼𝓬𝓱𝟒𝓮𝓿𝓮𝓻
Berichten van het heden, maar ook uit het verleden
21 jaar !!
...................
Thomson
Nassauschool Soerabaja
Depok
Wie is deze familie
Wolff
Tankbataljon Bandoeng 1939
Is de bruid Günther?
Wilde en Waldeck
Brouwer en Hagen
XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX
XXXXXXXXXXXXXXXXXX
Kerst 1930 a/b Baloeroan naar Indië
Bertha Lammerts van Bueren-de Wit
XXXXXXXXXX zwieten 214
Bisch
Detachement Verbruiksmagazijn,
Hollandia
Indisch4ever 
Het verhaal gaat weliswaar over spijtoptanten en achterblijvers maar hoe ziet het totale plaatje er uit
Periode migranten (CBS) Warga Negara maatschappelijke Nederlanders?
1945-1949 44.110 ?
1950-1951 67.821 +44.000
1952-1957 72.447 +11.000
1958-1963 70.865 -25.000
1964-1968 13.545
1969-1980 11.018
We weten dat de optietermijn voor het Nederlanderschap in 1951 afliep en dat 141.000 Nederlanders dwz Indo-Europeanen een paspoortaanvraag indienden.
Wat dan opvalt, is dat na deze optietermijn, bijna 168.000 Indo’s, waaronder mijn gehele familie van vaderszijde, de kat uit de boom keken. Met andere woorden, zij geloofden dat er in de Republik Indonesia een toekomst lag voor Indo-Europeanen en Nederlanders.
vVer jaar ná de optietermijn kozxen mijn ouders er voor naar Nederland te migreren, maar er zijn familieleden die pas in 1962 naar Nederland kwamen.
Voor sommigen, zoals Adriaan van Dis, betekent het begrip INDO: ‘In Nederland Door Omstandigheden’. Maar geef dan aan wat dan precies de omstandigheden in Indonesië, welteverstaan voor deze meer dan 168.000 Indo-Europeane waren , die hen in eerste instantie deden besluiten te blijven?
Daar is naar mijn mening nooit serieus onderzoek naar gedaan. Is dit een onderdeel van het Nederlands ‘Verzwijgen’? Wanneer wordt deze geschiedenis gedekoloniseerd?
N.B. De groep die in de periode 1945-1949 migreerde i.c. 44.110 personen , wordt doorgaans de zogenaamde ‘repatrianten’ genoemd. Bij nader inzien is deze term correct, want het waren voornamelijk Totoks, witte Nederlanders, die veelal met recuperatieverlof naar Nederland afreisden. De bedoeling was dat zij na hun verlof naar Indië zouden terugkeren, maar meer dan 70% koos ervoor om in Nederland te blijven.
Was dit defaitisme, of hadden zij simpelweg geen binding met Nederlands-Indië, waren het louter ex-pats, die meer uit opportunisme in Indie verbleven ?
En hoe zit het met de zgn “maatschappelijke Nederlanders”? Wie waren dan de onmaatschappelijke Nederlanders?
Oep, de tabel ziet er zo uit:
1945-1949 44.110 migranten ?
1950-1951 67.821 migranten +44.000 Warga Negara
1952-1957 72.447 migranten +11.000 Warga Negara
1958-1963 70.865 migranten. -25.000 Warga Negara
1964-1968 13.545 migranten
1969-1980 11.018 migranten
Maatschappelijke Nederlanders?
Maar klopt het verhaal over spijtoptanten en achterblijvers wel? Worden er feiten verdoezeld, of hebben we te maken met de Indische (Ver)zwijging Is dit een vorm van dekolonisatie van onze geschiedenis?
Voor Indo-Europeanen die de Europese status hadden in Nederlands-Indië, bestond de keuze voor het Indonesische Staatsburgerschap (Warga Negara) eigenlijk al tijdens de dekolonisatieoorlog 1945-1949. Degenen die in de zogenaamde “Beschermingskampen” veelal tegen hun wil geïnterneerd waren, hadden die “keuze”, vaak lijfelijk gemotiveerd door Indonesische nationalisten!
Een andere mythe (sprookje) luidt dat men na de soevereiniteitsoverdracht in 1949 tot en met 27 december 1951 ook kon kiezen voor het Indonesisch staatsburgerschap. In werkelijkheid diende men een aanvraag voor een Nederlands paspoort in. Dit was echter niet bedoeld als een aanvraag voor een reisdocument, maar meer om formeel de Nederlandse nationaliteit te laten vaststellen. Dat is toch wel andere koek.
De Nederlandse overheid stelde alles in het werk om de aanvraag voor een paspoort te bemoeilijken. Personen die vanwege oorlogsomstandigheden niet in staat waren hun Nederlanderschap te bewijzen, waren genoodzaakt de Indonesische nationaliteit aan te vragen, omdat ze anders statenloos zouden worden.
Met geen woord wordt in het artrikel gerept over de politieke omstandigheden, zoals de Nieuw-Guinea-kwestie, en of die niet een bepalende rol hebben gespeeld. Of wat was de invloed van het beruchte rapport Werner, over de Oosters-georienteerde Nederlanders of andere flauwe kul!!!
Hoe staat het met de Indo-Europeanen die geen spijt hebben dat ze voor de Republik Indonesia en Sukarno kozen? Wordt daarover in het artikel iets vermeld of bemoeien we ons alleen maar met “zielige gevallen”?
Al met al zal het een fototentoonstelling zijn met mooie plaatjes, maar of er iets te begrijpen valt van foto’s zonder toelichting valt ten sterkste te betwijfelen. Het Indisch Verzwijgen in beeld gebracht?
Welke L…rozenwater heeft het onderzoek voor deze tentoonstelling gedaan? Zeker een derde generatie Schijnindo, die het ook niet weet, maar wel een mening heeft.
Ikzelf ben in 1955 naar Nederland gemigreerd en in 1989 niet om economische redenen doorgemigreerd. Ik werk nog steeds. Heb ik het dan nog niet gemaakt?
“Ikzelf ben in 1955 naar Nederland gemigreerd en in 1989 niet om economische redenen doorgemigreerd. Ik werk nog steeds. Heb ik het dan nog niet gemaakt?”
Als je op jouw leeftijd nog steeds werkt omdat je anders niet rondkomt, zou het kunnen zijn dat je het inderdaad financieel niet helemaal hebt gemaakt…
Maar terug naar “spijtoptanten en achterblijvers”. Uit het topic blijkt weer eens dat er ondoordacht onderzoek is gedaan naar deze groepen, is er ueberhaupt onderzoek gedaan?
Want wie waren die spijtoptanten en achterblijvers precies
Welke aspecten hadden deze mensen gemeen, behalve dat ze Indische Nederlanders waren, m.a.w. wat was hun profiel?
In het Nationaal Archief stuitte ik uit louter toeval op het archief van de Stichting Comité Nationale Actie Steunt Spijtoptanten Indonesië, de afkorting is niet toevallig NASSI.
Een beetje data-analist kan zo vertellen wat die groepen voorstelden, wat het profiel was van een spijtoptant of achterblijver. We have Mathematica and Statistics is different koek.. Het onderscheid bevordert wel de kennis en het begrip over deze groepen.
De fotodocumentaire is samengesteld door Boudie Rijkschroeff en Georgine Kwa en is tot stand gekomen in samenwerking met de Stichting HALIN, Museum Sophiahof en Stichting Pelita. En mede mogelijk gemaakt dankzij een subsidie van de Gemeente Den Haag.
Jika Anda membeli mobil di Belanda Anda seperti ayam , die kaal geplukt wordt door de Staat .Benzine prijzen behoren tot de hoogste van de wereld dan parkeertarieven , een tien euro per uur is bijna normaal , als je al een parkeerplek vindt .Hoge wegenbelasting en dure autoreparaties .Kortom je bent de gebraden ayam goreng 🐤🐥🐔🤣Ik rijd al 25 jaar geen auto meer .Het Openbaar vervoer in Nederland is wel goed zeker heel goed maar mahal (duur) De fiets dan maar nemen is ook levensgevaarlijk , er rijden kinderen van 12/13 jaar op Fatbikes die gemakkelijk 50 kilometer per uur gaan , die Fatbikes zijn z.g elektrische fietsen dus ze vallen onder de normale fietsen Maar het zijn net kleine tanks met dikke banden .Ze scheuren je met hun Fatbikes gewoon van de weg af enige weet van verkeersregels hebben ze niet ..Lopen dan maar veilig toch? Nou ook niet echt je wordt van de sokken gereden door jongens met elektrische autopeds , die ook al op het stoep rijden .Fatbikes zowel als autopeds zijn niet zo duur en made in China .
De rekensommetjes in het artikel die leid(d)en tot 55.000 personen kloppen toch niet helemaal…
Het lijkt me heel moeilijk te bepalen hoeveel mensen nu eigenlijk ‘spijt’ hadden en toch achter bleven. Statistiek is beetje natte vinger werk als je geen methode had om mensen hun mening te vragen.
Zou je trouwens de 50.000 Indische Nederlanders die vervolgens vanuit Nederland weer naar andere landen vertrokken, ook geen spijtoptanten moeten noemen? Viel het toch tegen in het land van melk en honing?
Welicht rekent men in die 55.000 ook de kinderen van de ouders die de Indonesische nationaliteit aanvroegen.
Ik ken iemand wiens vader de Indonesische nationaleiteit aanvroeg toen hij minderjarig was.
Hij had daarna geen andere keus dan als verstekeling te migreren naar Nederland.
A.Olive
@ In het land van melk en honing “” Het land van melk en honing ? Welk land bedoelde je daarmee ? Toch niet Nederland ? Melk en honing zijn allang vervangen door producten die veel , veel meer opbrengen ! B .v Nederwiet en Coke en daar bedoel ik niet Coca Cola mee .Wat die Indische Nederlanders betreft , die door reisden naar Amerika kun je moeilijk spijtoptanten noemen , dat waren gewoon Nederlanders die emigreerden , velen hadden ook gewoon hun Nederlandse nationaliteit behouden ( niet allen ) anders krijg ik mot met Pak Olive .
Mijn immigratie vanuit Nederland naar Amerika was niet uit spijt.
Het was een steppingstone naar iets beters want in die tijd was het verschil voor economisch redenen groot.
Na een paar maanden had ik al een tweedehandse auto voor $50, in Nederland had ik een fiets.
Er zijn Indo’s hier die nooit Amerikaan zijn geworden om verschilende redenen. Het doorknippen van de navelstreng was te angstig mocht men aan lager wal raken.
Op de dag dat ik Amerikaan werd vroeg de judge aan een Engelse dame of zij in een monarchie geloofde. Ze antwoorde met ja dat geloof ik. We moesten lachen hoe vlug ze van gedachten veranderde toen de judge haar vertelde dat Amerika een republiek was.
A.Olive
“Na een paar maanden had ik al een tweedehandse auto voor $50, in Nederland had ik een fiets.”
Was het niet zo dat die auto blijvende startproblemen had?
“Was het niet zo dat die auto blijvende startproblemen had?”
Neen, ik was lucky. Het was een 1951 Ford met een straight 6-cylinder block. Goedkoop omdat er overal deuken waren.
Dit was gedurende een tijd in 1960 dat men al een nieuwe auto kon kopen voor $1800
Mijn zwager stond er van versteld toen hij hier 4 jaar geleden een Nissan pick-up truck kocht voor $15000. In Nederland betaald men teveel belasting.
A.Olive
Tja …. die auto. HET statussymbool in die vroege magere na-oorlogse jaren, toen niemand iets had. De fifties.
Ik herinner mij de allereerste foto’s van naar de VS geëmigreerde Indo’s, familie en vrienden. Onveranderlijk de hele familie rond een dikke Amerikaan voor de deur. Look at us. We made it.
Maar dat gold voor alles wat uit de VS kwam of er maar uit de verte naar rook. In 1957 kwam ik als 18 jarige zeeman voor het eerst in de VS terecht. Port Arthur, Texas. Met de zeesleepboot “Oceaan” van Leen Smit & Co. uit Maassluis.
Ik kocht er meteen T-shirts en boxershorts. Hadden ze in Nederland nog niet, kon ik de blits mee maken bij de meisjes. Ook overhemden met korte mouwen. Niet in Nederland te krijgen. Men stroopte er de lange mouwen gewoon op wanneer het warm was.
Dan de cigaretten als status symbool. Na thuis te zijn gevaren uit de VS reed ik met mijn 2 dikke koffers per taxi van de kade van Maassluis naar het vaderlijk huis in Den Haag voor een slof belastingvrije Lucky Strike. De chauffeur torste mijn bagage tot aan de voordeur en boog ten afscheid als een knipmes.
Those were the days …..
“Tja … die auto. Het statussymbool in die vroegere magere na-oorlogse jaren toen niemand iets had. De fifties.”
In Amerika kan het een statussymbool zijn maar men is er afhankelijk van omdat het publieke transport niet goed is, vooral in de sixties toen iedere Indo familie zo vlug mogelijk een auto moest kopen om werk te zoeken of om naar het werk te gaan.
A.Olive
Satire: Asian immigrant dads after buying their first….
@Pak Olive : Ja ik ken een Indonesisch meisje geboren 1939 in Padang , die geadopteerd werd door een Indo familie .Die Indo familie trok naar Amerika via Nederland en zij bleef achter in Indonesia .In Indonesia trouwde zij een Indonesische man met wie ze 7 kinderen kreeg .Eind jaren 70 liep dat huwelijk spaak en wilde Ellen (dat was nu haar naam ) weg bij haar man .Eerst maar een paspoort aanvragen en Ellen toog naar het Politiebureau , die keken in de computer .Mevrouw zeiden ze “” we kunnen u geen Indonesisch paspoort verstrekken want u staat genoteerd als zijnde Nederlands onderdaan ! Vervolgens meldde Ellen zich aan bij de Nederlandse Ambassade waar ze vlot het Nederlandse paspoort verkreeg .Bij die Indonesische Emigratiedienst vertelden ze haar wel dat hoewel zij Nederlandse is haar kinderen beschouwd werden als zijnde Indonesisch Staatsburger .Met behulp van haar Indo adoptie familie in Amerika vertrok Ellen toch naar Nederland met alleen de 3 jongste kinderen .Iets met gezinshereniging i.v.m minderjarige kinderen .Hier werd onze Ellen een gewaardeerde kokkin bij een Padang restaurant . Ellen kun je geen spijtoptant noemen , wel een achterblijver maar dan een achterblijver , die geregistreerd stond als Nederlander .Zonder haar Indo adoptie familie was het haar ( financieel) niet gelukt om Indonesia te verlaten .Eind goed al goed !👍😍☺️