‘Ze noemen me Baboe’ geeft de kindermeisjes uit Nederlands-Indië een stem. Sandra Beerends schepte het personage Alima aan de hand van 179 archiefbeelden en verhalen van verschillende Baboes.
Het verhaal van Alima staat symbool voor de verhalen van de baboes als beroepsgroep. Het toont de ingewikkelde koloniale relatie waarin zij zich als ‘bijna familie’ bevonden. Ze waren de spil van het Nederlandse familieleven in voormalig Nederlands-Indië, maar behoorden nooit echt tot die familie. In de roerige tijd rond de Tweede Wereldoorlog zorgde dat voor heftige dilemma’s en loyaliteitsconflicten.
Recente reacties
- Ger Wiegers op Oproep: Belevenissen op de MS Johan van Oldenbarnevelt.
- rix wierenga op Indisch in Beeld
- Anoniem op Indo of Halfbloed
- Pierre H. de la Croix op Onderscheiding voor Frits Rijnenberg
- Knor - van den Broek op Julie Ng dient klacht in bij NPO: racisme in radioprogramma | De Telegraaf
- Boeroeng op Julie Ng dient klacht in bij NPO: racisme in radioprogramma | De Telegraaf
- Boeroeng op Julie Ng dient klacht in bij NPO: racisme in radioprogramma | De Telegraaf
- Mister blij op Het leven van Peter draait volledig om Pink Floyd
- René Xavier Liem op Over de Indische kruidengeneeskundige mevrouw J.M.C. Kloppenburg-Versteegh (1862-1948)
- Anoniem op 100-jarige Cisca uit Amsterdam blikt terug op haar leven
- Mr. B. op Het leven van Peter draait volledig om Pink Floyd
- ronmertens op 100-jarige Cisca uit Amsterdam blikt terug op haar leven
- Verklikkers III - van den Broek op Van ontworteling tot veerkracht: Indische verhalen op de Nieuwe Markt
- Gerard Brekelmans op Van ontworteling tot veerkracht: Indische verhalen op de Nieuwe Markt
- Verklikkers II - van den Broek op Van ontworteling tot veerkracht: Indische verhalen op de Nieuwe Markt
Archief
- maart 2026
- februari 2026
- januari 2026
- december 2025
- november 2025
- oktober 2025
- september 2025
- augustus 2025
- juli 2025
- juni 2025
- mei 2025
- april 2025
- maart 2025
- februari 2025
- januari 2025
- december 2024
- november 2024
- oktober 2024
- september 2024
- augustus 2024
- juli 2024
- juni 2024
- mei 2024
- april 2024
- maart 2024
- februari 2024
- januari 2024
- december 2023
- november 2023
- oktober 2023
- september 2023
- augustus 2023
- juli 2023
- juni 2023
- mei 2023
- april 2023
- maart 2023
- februari 2023
- januari 2023
- december 2022
- november 2022
- oktober 2022
- september 2022
- augustus 2022
- juli 2022
- juni 2022
- mei 2022
- april 2022
- maart 2022
- februari 2022
- januari 2022
- december 2021
- november 2021
- oktober 2021
- september 2021
- augustus 2021
- juli 2021
- juni 2021
- mei 2021
- april 2021
- maart 2021
- februari 2021
- januari 2021
- december 2020
- november 2020
- oktober 2020
- september 2020
- augustus 2020
- juli 2020
- juni 2020
- mei 2020
- april 2020
- maart 2020
- februari 2020
- januari 2020
- december 2019
- november 2019
- oktober 2019
- september 2019
- augustus 2019
- juli 2019
- juni 2019
- mei 2019
- april 2019
- maart 2019
- februari 2019
- januari 2019
- december 2018
- november 2018
- oktober 2018
- september 2018
- augustus 2018
- juli 2018
- juni 2018
- mei 2018
- april 2018
- maart 2018
- februari 2018
- januari 2018
- december 2017
- november 2017
- oktober 2017
- september 2017
- augustus 2017
- juli 2017
- juni 2017
- mei 2017
- april 2017
- maart 2017
- februari 2017
- januari 2017
- december 2016
- november 2016
- oktober 2016
- september 2016
- augustus 2016
- juli 2016
- juni 2016
- mei 2016
- april 2016
- maart 2016
- februari 2016
- januari 2016
- december 2015
- november 2015
- oktober 2015
- september 2015
- augustus 2015
- juli 2015
- juni 2015
- mei 2015
- april 2015
- maart 2015
- februari 2015
- januari 2015
- december 2014
- november 2014
- oktober 2014
- september 2014
- augustus 2014
- juli 2014
- juni 2014
- mei 2014
- april 2014
- maart 2014
- februari 2014
- januari 2014
- december 2013
- november 2013
- oktober 2013
- september 2013
- augustus 2013
- juli 2013
- juni 2013
- mei 2013
- april 2013
- maart 2013
- februari 2013
- januari 2013
- december 2012
- november 2012
- oktober 2012
- september 2012
- augustus 2012
- juli 2012
- juni 2012
- mei 2012
- april 2012
- maart 2012
- februari 2012
- januari 2012
- december 2011
- november 2011
- oktober 2011
- september 2011
- augustus 2011
- juli 2011
- juni 2011
- mei 2011
- april 2011
- maart 2011
- februari 2011
- januari 2011
- december 2010
- november 2010
- oktober 2010
- september 2010
- augustus 2010
- juli 2010
- juni 2010
- mei 2010
- april 2010
- maart 2010
- februari 2010
- januari 2010
- december 2009
- november 2009
- oktober 2009
- september 2009
- augustus 2009
- juli 2009
- juni 2009
- mei 2009
- april 2009
- maart 2009
- februari 2009
- januari 2009
- december 2008
- november 2008
- oktober 2008
- september 2008
- augustus 2008
- juli 2008
- juni 2008
- mei 2008
- april 2008
- maart 2008
- februari 2008
- januari 2008
- december 2007
- november 2007
- oktober 2007
- september 2007
- augustus 2007
- juli 2007
- juni 2007
- mei 2007
- april 2007
- maart 2007
- februari 2007
- januari 2007
- december 2006
- november 2006
- oktober 2006
- september 2006
- augustus 2006
- juli 2006
- juni 2006
- mei 2006
- april 2006
- maart 2006
- februari 2006
- januari 2006
- december 2005
- november 2005
- oktober 2005
- september 2005
- augustus 2005
- juli 2005
- juni 2005
- mei 2005
- april 2005
- maart 2005
- februari 2005
- januari 2005
- Het archief van Indisch4ever
is best wel te filmen !!
...................
...................
.......... Bekijk ook
de archipelsite
met honderden topics.
Zoekt en gij zult vinden. ! Categorieën
Zoeken op deze weblog
Meest recente berichten : Het gebeurde ergens in de Indonesische archipel
-
Thomson
Nassauschool Soerabaja
Depok
Wie is deze familie
Wolff
Tankbataljon Bandoeng 1939
Is de bruid Günther?
Wilde en Waldeck
Brouwer en Hagen
XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX
XXXXXXXXXXXXXXXXXX
Kerst 1930 a/b Baloeroan naar Indië
XXXXXXXXXXXXXX
Bertha Lammerts van Bueren-de WitXXXXXXXXXX zwieten 214
Bisch
!!!!!!!!!!!
Detachement Verbruiksmagazijn,
Hollandia
van Hall
Smith
Emy Augustina
Detajongens
von Stietz
de Bar
Soerabayaschool ca 1953
Wie zijn dit ?
Damwijk
Klein
IJsselmuiden
van Braam
Zuiderkruis
Foto
Koster
Versteegh
Baume
Falck
Boutmy
Otto
oma Eugenie Henriette Smith
Meliezer-Andes
christelijk lyceum bandoeng
christelijk lyceum bandoeng
Saini Feekes
Mendes da Costa
Anthonijsz
Bromostraat
Wie?
Tambaksari/Soerabaja-1946
Ornek
van Dijk
.Haacke-von Liebenstein
Theuvenet
Sollaart
Berger-de Vries
Foto's gemaakt door Henrij Beingsick
Augustine Samson-Abels
Samson
Huygens
Hartman
Otto en Winsser
Marianne Gilles Hetarie
Constance en Pauline
Versteegh
Lotje Blanken
Charlotte Hooper
John Rhemrev
Schultze
W.A. Goutier
Otto-Winsser
Bastiaans
Verhoeff
Beisenherz
Stobbe
Wendt-van Namen
Harbord
Pillis-Reijneke
Nitalessy-Papilaja
Reijneke
Oertel-Damwijk
Bruidspaar te Semarang
Daniel
Krijgsman
van Dun
Ubbens en van der Spek
Kuhr
Oertel
Nijenhuis-Eschweiler
Wie ben je
Philippi-Hanssens
Tarenskeen-Anthonijsz
Hoorn-Dubbelman
Mendes da Costa
Palembang
Deze slideshow vereist JavaScript.







































https://www.youtube.com/watch?v=lPBtOFVDHpQ Van Koos en Cesarine Speenhoff.
er gaat wel eens wat mis bij het schrijven op mijn mobieltje
correctie: sentimentele nostalgische geluid.
Baboes en djongos waren in de Nederlands -Indische koloniale samenleving een normaal koloniaal verschijnsel, Mijn opa, een eenvoudige KNIL-sergeant had er een paar.
Baboe had wel een negatieve connotatie. De uitspraak “ik ben je baboe niet” laat niets te wensen over. Uit de boeken en verhalen komt ook een ander beeld van de baboe naar voren. De sociale betekenis van dat soort baboe gaat verder dan die van een eenvoudige kinderverzorgster. Lees ik vluchtig de Indische literatuur op na, dan zijn het voornamelijk totok families waar zo’n baboe, een moederfiguur, in voorkwam, vandaar het sentimentele en nostalgische sentiment, dat zo’ n documentaire opwekt. Typisch neo/post-koloniaal geluid.
Maar hoeveel verdiende een baboe eigenlijk per maand voor 24×7? Waren het ZZPers of moeten we ze naar de toemalige maatstaven beoordelen?
“een eenvoudige KNIL-sergeant had er een paar.” Mijn ouders, vader gezaghebber GM, hadden er één. Met soms eentje extra, zoals een toekan kebon.
“had wel een negatieve connotatie. De uitspraak “ik ben je baboe niet” ” Maar dan wel (van Zeeuws meisje) naar mij toe. (waarschijnlijk terecht!).
Ontroerende film ! Komt vooral door die baboe en dat kleine totok jongetje ,zij hield van hem alsof het haar eigen kind was maar tegelijkertijd ook een tragische film ,die baboe verliest haar man Riboet ,die sneuvelt in de strijd tegen Nederland maar ook die beelden van lachende ,onbezorgde kinderen ,zij waren zich nog niet gewis ,wat hun te wachten stond .Ja wij de kijkers weten het : Japanse bezetting ,gedwongen internering ,honger ,vernedering ,marteling etc de Blanke viel na maart 1942 hard van zijn voetstuk ! Tijdens hun verblijf in Den Haag was er een optocht en op een van de karren stond een jaartal 193 ? nou ben ik toch benieuwd wat dat laatste cijfer was ,er loopt precies een jongetje voor ,nou weet ik wel dat die film een compilaties van verschillende fragmenten zijn maar ik wil de leeftijd van Jantje weten ,denk dat hij van 1937 is ,dus hij zou nog in leven kunnen zijn ,verder ook opmerkelijk ,de uitspraak van de moeder van Jantje na 15 augustus “” Zij hebben ONS land afgepakt !”” met zij bedoelde ze de Indonesiers .Nee zei de baboe “” Wij hebben het teruggenomen !”” Al met al goede film ! goed gedaan mw Beerends .
@ Zij hebben ONS land afgepakt !””
# Dacht dat de tekstschrijver deze uitspraak de voice over van de baboe in de mond legde voor het dramatisch effect. Het koloniale Rijk stond praktisch /bestuurlijk op de eigen benen met sultanaten en hun feodale heersers aan de top. Op papier ‘ regeerden’ de kolonialen mee om hun graantje mee te pikken. De japanse overval legde die echte machtstructuren bloot. Enfin “ze hebben het teruggenomen” was meer ‘we moeten geen buitenlandse bemoeials meer binnen onze grenzen hebben’ en voortaan ons door onze eigen burgeoisie en leger laten ‘koeioneren’ zoals het in het koloniale tijdperk ons is voorgedaan.
@@en voortaan ons door onze eigen burgeoisie en leger laten ‘koeioneren’ zoals het in het koloniale tijdperk ons is voorgedaan.@@
En niet vergeten ook overheerst worden door de radikale moslims ter plaatse. Misschien mag ik dan ook constateren, dat de CaLIndo het beste af is. Want ook zijn wij van het Nederlandse (o.a. belasting) systeem, bemoeizucht en het wonen in rantangs af.
@Zij hebben ons land afgepakt !”” kijkt u maar op 1.03.52 uur is gezegd door de totok moeder van Jantje pal na de nederlaag van Japan ,zij bedoelde dus de Inlanders ,waarop de baboe antwoordde “” Niet afgepakt ,wij nemen terug “” Met die laatste zinnen ben ik het wel volmondig mee eens .Dat Indonesische volk heeft die buitenlandse onderdrukker en uitbuiter ingeruild voor een binnenlandse onderdrukker en uitbuiter .Hoewel als je naar de 10 allerrijksten van die Archipel kijkt zijn daarvan er 8 Chinees ,de economische macht in Indonesie is nog steeds in handen van buitenlanders .In mijn ogen zijn de 2 grootste problemen in Indonesie 1) Overbevolking 2) Toenemende invloed van radicale moslims ,uiteraard zijn er nog wel meer problemen maar deze 2 pik ik er even uit.
@@In mijn ogen zijn de 2 grootste problemen in Indonesie 1) Overbevolking 2) Toenemende invloed van radicale moslims ,uiteraard zijn er nog wel meer problemen maar deze 2 pik ik er even uit.@@
Overbevolking zie ik niet als het directe probleem. Wel de grote corruptie en de militaire onafhankelijkheid. Want als de regering niet doet wat de militaire leiders willen, is het over.
Overbevolking vindt over de hele wereld plaatst. Ook in het landje waar jij woont.
Beste RG. Overbevolking in Indonesie in bepaalde gebieden zeker (Java). Corruptie is wijdverspreid en hardnekkig. Speelde n.a.v. uw constatering even met de vraag, scoort Indonesië slechter of beter dan Nederland ? Wat hebben we in dit landje : 1. Grootste drugsdistributiecentrum ter wereld 2. Hoogste productie chemdrugs 2. Centrum pedofilie 3. Corruptie 4. Overbevolking 5. Enorme vergrijzing 6. Dichtslibben van wegennet 7. Enorm huizentekort 8. Integratieproblemen 9. Islam 10. Linkse media en onderwijs 11. Zeer hoge zorgkosten 12. CO2 en Stikstofproblemen. Deze zaken zouden in een relatief arm land direct explosief zijn. Niet in Nederland waar de grote nationale rijkdom deze zaken bedekt en verzacht. Sociaal herverdeeld uit zeer hoge belastingen. Pappen en nathouden zou je ook kunnen zeggen. Liever hier rijk dan daar arm. Maar wat als de armoede toeslaat ? De hoge levensstandaard is immers niet vol te houden.
@@Niet in Nederland waar de grote nationale rijkdom deze zaken bedekt en verzacht. Sociaal herverdeeld uit zeer hoge belastingen. Pappen en nathouden zou je ook kunnen zeggen. Liever hier rijk dan daar arm. Maar wat als de armoede toeslaat ? De hoge levensstandaard is immers niet vol te houden@@
Dat is inderdaad niet te handhaven. Want een hoge levensstandaard is alleen te handhaven met hoge belastingen. Er zijn boeken geschreven over de hoogte van belastingen en waar de grens ligt en de mens in opstand komt. O.a. kennis emigratie. Las ook net dat Nederland de grootste drugdealer/postverzorger in de wereld is. Ik volg dat allemaal van een veilige afstand; een 10,000km.
“wij hebben het teruggenomen”,maar het is weer afgepakt door de “nieuwe eigen meesters” en de multinationals die er een nieuw zooitje van maken,gebaseerd op hun materialisme,zucht naar geld en macht en greed.
@Anoniem; ‘we hebben het terug genomen etc.’- Toch een rake opmerking van zo’n baboe! – In de jaren ’70, toen veel Surinamers hier kwamen was er tijdens een
Amsterdamse tramrit een voorval. De bestuurder maakte een (racistische?) opmerking toen een Surinamer binnen stapte; ‘daar komen ze weer etc.’ De Surinamer beantwoorde het met; ‘toen was er bij ons wat te halen. En nu is hier(!) wat te halen….!’ Ik zat ook in die tram en brulde; ‘één nul’! Ik heb hard gelachen; een Mokumer met de mond vol tanden! De rest van de passagiers bleven stil voor zich uit staren! ( institutioneel racisme?)…..
De baboe kwam vaak al als jong meisje vanuit het platteland via een soort uitzendbureau in dienst bij Indische (Indo-Europese) en Hollandse gezinnen. Zij was soms kindermeisje en vaak hulp in de huishouding. Er ontstond door de tijd heen een verschil tussen Indische (Indo-Europese) en Hollandse gezinnen en hun relatie met de baboe. Prof. Pamela Pattynama vertelt: ‘Hoe meer men naar de 20e eeuw toe ging, hoe meer er een scheiding ontstond tussen de Hollandse en Indische gezinnen en ook hoe er vervolgens met de baboe werd omgegaan. In het begin van de 19e eeuw waren vooral klasse en status belangrijk, terwijl in de 20e eeuw ras echt een belangrijk onderscheidingspunt werd. Dat had natuurlijk gevolgen voor de baboe.
Een baboe als kindermeisje bevordert wel het Verindischen, daarom gebruikt Indischen i.c. de Indo-Europeanen juist niet de baboe als kindermeisje maar meer als huishoudelijke hulp.
Niks uitzendbureau! Gewoon door de buren aangemeld. Noem eens zo’n uitzendbureau, dan weet ik ook weer meer.
@ Hr Somers ,natuurlijk zijn er gevalletjes waar zo,n meisje door de buren is aangemeld maar als je daar nou geen buren hebt ? Als u de film GOED gevolgd heeft zult u merken dat er sprake is van een bureau die bemiddelt tussen klant en personeel .Meisje komt binnen en dat bureau laat haar een aantal vacatures zien ,vroeger zullen ze dat geen uitzendbureau genoemd hebben maar eerder een bemiddelingskantoor enfin bijna hetzelfde .
Daar heb ik dan weer wat geleerd. In ons gezin is dat bij mijn weten niet voorgekomen. Wat ik nog wel weet is dat baboe Soep assistentie regelde als dat nodig was, een toekang kebon of zoiets. Maar ook de inzet van haar dochter. En na Europees verlof stond ze vanzelf weer voor de deur. Ik heb me overigens nooit afgevraagd hoe of ze dat op tijd te weten was gekomen.
Herinneringen kwamen weer naar boven…..ook ik had een baboe zij heette Latta, was een 2e moeder voor mij geweest, vaak denk ik nog aan haar…..vooral na deze film …..Nu kijk ik het met andere ogen…..Diep respect voor álle baboe’s het had nooit zo mogen zijn…..maar als kind wist je het niet beter…..
Was het niet zo, dat een Babu om kinderen op te passen, altijd bij de Totok familie was te vinden?
In ieder geval bij ons thuis was er alleen een persoon voor het koken en djongos voor de tuin.
Mijn beide oma’s hebben ons opgevoed. Het meest met de Nederlandse taal, maar ook met het Frans.
Behalve de nostalgie en ontroering langs de tijdas van de dekolonisatie, vanuit het perspectief van een vertegenwoordigster van een lagere klasse, was er ook het gemak en plezier om personeel te hebben. Ieder van mijn broers en zusters hadden een eigen babu (pembantu) naast ons ander personeel. Later in West-Afrika een boy-cuisinier, een jardinier enz en in Zuid-Azie acht man/vrouw personeel. Conform de etiquette een belletje aan tafel voor de volgende gang en bij recepties in witte kleding met smetteloze witte handschoenen. Beseffende dat 8 families geholpen waren met vrij riante salarissen. Uitstekende verhoudingen en nog jarenlang contact, m.n. met de kinderen.
Dat was prachtige nostalgie en ik kan het wel zien dat er toen goed van werd geleefd.
De Chevalier van moederskant hadden voor de oorlog ook goed geboerd. Eigen autodrijf, hotel restaurant, landerijen, enz. Vaderskant waren meer de arme of gewone Indo familie. In mijn leven in Nederland vanaf 13 jaar en erna in SoCal heb ik het verschil tussen de twee families ontdekt. Mijn jongere broer, reeds overleden, was een echte Geenen. Was speels, plezier maken, enz stonden voorop. Mijn leven werd beheerst door de vermoedelijke DNA van mijn Franse moeder familie kant. Na de oorlog in Indie waren we straatarm. De eerste 10tal jaren in Ned. ook. Er was echter een verschil. De economie begon te draaien en etalages toonden camera’s, horloges, pennen, auto’s, enz. Leerde ook mijn vrouw kennen en vond uit dat ze een wees was. dankzij o.a. de Bersiap. Daarbij had ik de drive van de Chevalier in mij. Mijn motto werd nooit meer ARM. Kijk, en dat is iets, dat de meeste Indo’s niet hebben. Plezier maken stond hoog in hun vaandel. Zag geen toekomst meer in Ned. Kreeg de kans om naar SoCal met een goede aanbieding. Heb nooit meer omgekeken. Het leven is hier goed, gemakkelijk en rijk.
De rol van de baboe en ander huispersoneel bij de gegoede witte nederlander cq totok van voor de WO2 werd poëtisch in beeld gebracht. Ook de nare japanse bezettingstijd en de merdekastrijd werden ahw als een natuurverschijnsel aangestipt. Als opgroeiende jongere na de overdracht in een samenleving onder indonesisch bestuur tot halverwege de jaren 50 kijk je wat bevreemdend tegen de weergave vd vooroorlogse jaren. Herinner me het hartverscheurend afscheid van onze hulpen in (losse) dienstbetrekking. Zo riant als bij de totoks was het bij de indischen in het algemeen niet.
Naast nostalgische gevoelens wekte de film toch vooral veel ergernis. Het spijt mij.
Vertel!
Wat een prachtige beelden! Heel mooie film. En nu eens de baboe in de hoofdrol i.p.v. in de bijrol.
Prachtige film . Boeiend . Heerlijke stem van de vertelster.
Voor mij herkenbaar. Mooi: Jantje. Jammer dat de ondertiteling slecht was, geluid was vaak niet te verstaan.