Moordende kolonialen? Wij?

Nederland verloor in het naoorlogse Indië ruim 6000 militairen en meer dan 24.000 burgers waren al door toedoen van de Japanners gestorven. Het zou zeker zinvol zijn de opschudding, veroorzaakt door de in een vuilnisvat teruggevonden foto’s van de oud-soldaat Job Ridderhof, als aanleiding te gebruiken om eindelijk, na ruim zestig jaar, een zinvolle geschiedenisbeschrijving te maken. Een beschrijving die niet misbruikt wordt voor politieke doeleinden, maar die recht doet aan alle betrokkenen, namelijk de slachtoffers van een uiterst pijnlijke periode in de Staat der Nederlanden.

Prof. Smalhout 

Dit bericht werd geplaatst in Algemeen. Bookmark de permalink .

20 reacties op Moordende kolonialen? Wij?

  1. Dank u wel professor R. Smalhout

  2. Boeroeng zegt:

    Smalhout probeert ouderwets weer het leed van Indische Nederlanders voor zijn politiek karretje te spannen en ‘links’ de schuld te geven van de niet gewenstheid in Nederland, de zgn kille ontvangst.
    Het waren ‘vreemde mensen’ en meestal niet zuiver van het eigen soort die asiel zochten in Nederland en die krijgen meestal een kille ontvangst in elke cultuur. ( De Indische kwestie is niet toevallig) Dat is geen kwestie van links of rechts.
    Die ongewenstheid die ik ervoer als ‘vreemde eend in de bijt’ in Nederland was niet politiek van aard in de zin van ‘jullie zijn onderdrukkers’ .
    Het had altijd te maken met niet blank genoeg uit te zien.

    Een 15 augustusherdenking is voor mij een familiegebeuren.
    Het is een gezamenlijk rouwen en die ga je niet politiseren met politieke stokpaardjes. Dát presteerde de prof dus wel een jaar of 8 terug toen hij spreker was op de 15 augustusherdenking in Den Haag.

    • Jan A. Somers zegt:

      Ach ja, het is, geloof ik, niet indolent om nu maar weer eens te zeggen: soedah, laat maar.

    • P.Lemon zegt:

      Smalhout kon er natuurlijk een politieke draai aangeven en men zat hier ook niet op zo’n invasie van ‘onbekende landgenoten’ te wachten in een door oorlog nog verarmd land.
      “Afhoudend”
      -De Nederlandse regering past aanvankelijk een afhoudend toelatingsbeleid toe. De opvangcapaciteit in Nederland is laag en onder het mom van te verwachten aanpassingsproblemen probeert Nederland de groep Indo-Europeanen zo veel mogelijk in Indonesië te houden.
      “Versoepeling”
      Onder druk van belangengroepen en verslechterende politieke omstandigheden in Indonesië, versoepelt Nederland uiteindelijk het beleid. Een aanzienlijk deel van deze migranten vestigt zich, vaak na een kort verblijf in Nederland, uiteindelijk in landen als de Verenigde Staten, Canada, Australië, Nieuw-Zeeland en Brazilië en Zuid-Afrika. http://indieinoorlog.nl/oorloginindie/oorloginindie/elements/story/indonesische/index.jsp

      * De Nederlandse houding tegenover de Indische Nederlanders, maar ook in mindere mate de Hollandse “totoks”, nam verschillende vormen aan. Aan de ene kant was er veel welwillendheid te bespeuren bij de opvang hetgeen tot uitdrukking kwam in de bereidheid om de repatrianten op te vangen. Er werd een netwerk opgezet van sociale werkers die zich bezig hielden met de noden van de nieuwe Nederlanders. De arbeidsbureaus hielpen actief bij het vinden van een baan en de overheid had bepaald dat minstens vijf procent van de woningwetwoningen ter beschikking gesteld moesten worden aan repatriantenfamilies.

      Aan de andere kant was er duidelijk een tendens bespeurbaar van cultureel onbegrip: Er werd weinig rekening gehouden met het feit dat de Indische gemeenschap al voor de oorlog deel uitmaakte van de Nederlandse samenleving. Niet zelden werd tegenover de repatrianten een paternalistische houding aangenomen, aan wie nog van alles en nog wat moest worden “bijgebracht”, alsof zij uit een “apenland” afkomstig waren! Sociaal werkers kwamen controleren of de repatrianten wel een Hollands “sociaal” huishouden voerden. Als er over een familie gerapporteerd werd dat zij een “net gezin” vormden met een “volledig westerse huishouding”, kwamen zij in aanmerking voor zelfstandige huisvesting.

      Deze bewuste of onbewuste politiek van assimilatie leidde ertoe dat de Indische Nederlanders buiten de geborgenheid van de familiekring zich in vérgaande mate moesten aanpassen aan de Hollanders. Het devies was dat men de kop niet moest uitsteken boven het maaiveld. De eerste generatie geneerde zich niet zelden over de specifiek Indische kenmerken die zij hadden meegekregen uit Nederlands-Indië. Op school was het woord “Indo” een scheldwoord, temeer omdat Indische kinderen door hun huidskleur in Nederland een herkenbare groep vormden.

      Gevolg van dit alles was dat de eerste generatie vooral bezig was een plaats te vinden in de Nederlandse samenleving en er weinig “Indische cultuur” werd doorgegeven aan de jonge generatie.
      http://www.indischerfgoed.nl/achtergrond/6-opvang-in-nederland

  3. melvyn burer zegt:

    “een zinvolle geschiedenisbeschrijving te maken” citaat….

    Dan ben ik benieuwd hoe “zinvol” het beschreven zal worden.

  4. Peter zegt:

    Smalhout schrijft een heel afgewogen stuk over het Einde van Nederlands Indie. ik zie niet in voor welke politiek kar de Indische Nederlanders werden gespannen, ze werden in Indie wel geslachtofferd, bij alle RTC waren ze niet aanwezig, bij de soevereiniteitsoverdracht ook niet, het IEV koos voor het Nederlands standpunt en verkocht de Indischen aan de R.I..
    Dat Smalhout alleen de linksen de schuld geeft vindt ik wat overtrokken. Gezien het Rapport Werner van 1952 (naar het aantal voorletters is het een Katholiek) waren ook de RK en protestanse kerken niet gewild de Oosterse Nederlanders op te nemen. De redactie van het rapport zou heden ten dagen voor rassendiscriminatie zich voor de rechter dienen te verantwoorden..

    Ik denk dat ongewenstzijn de 1ste generatie altijd wel in het geheugen blijft gegrift. Het is niet de kille ontvangst die schrijnt maar het ongewenstzijn die een wrange en vieze smaak bij Indische Nederlanders achterlaat. Hiervoor zou ik wel van de premier of de Koningin verontschuldigingen willen zien, maar het is wel een heiklee kwestie zoals met een ongewenst kind, daat praat je niet gezellig onder een nasi over. . Een bewijs van het schrijnen blijkt uit het feit dat mijn vader na velen jaren mij met ontzag het bewijs van mijn Nederlanderschap liet zien wat hij na heel veel moeite kreeg om naar Nederland te emigreren. Ik kan mij daarom indenken dat er veel Indische Nederlanders zijn doorgeemigreerd. Ik heb dit bewijs ingelijst en leg aan belangstellenden uit wat het betekent. Ik noem het ook het bewijs van belachelijkheid.

    Rouwen is zingeving en daar kan je tenminste bij 15 Augustus niet de politiek buitenhouden. Je kan het misschien onderscheiden maar niet scheiden.

    Wie heeft gezegd: Vrede in Indie was de voorzetting van de oorlog met andere middelen.

  5. Mas Rob zegt:

    Die Smalhout bazelt zoals gewoonlijk.
    In de eerste alinea:
    ( Nederlands Oost-Indië)”was in augustus 1945 weliswaar bevrijd van de Japanse bezetting.” Er was helemaal geen bevrijding van de Japanse bezetting. De oorlog was afgelopen, maar de Japan werd door de geallieerden verantwoordelijk gehouden voor de status quo. De soldaten waren nog steeds bewapend en traden op als het hun te gortig werd.

    “de politieke leider van de Indische Nationalisten, Soekarno” Smalhout heeft een hekel om het woord Indonesië in de mond te nemen, maar het predicaat “Indisch” voor de nationalisten van augustus 1945 is belachelijk.

    “Soekarno, greep de naoorlogse chaos aan om op 17 augustus 1947 de Republiek Indonesië uit te roepen.” Moet ik hier nog op ingaan? Niet alleen het jaartal is fout (kan een typo zijn), maar het getuigt ook van een totaal gebrek aan inzicht in waarom en hoe de onafhankelijkheid werd uitgeroepen op die 17e augustus.

    Moet ik nog verder gaan voor de verdere alinea’s?

  6. Boeroeng zegt:

    Dat cijfer van 24.000 burgers in de Japanse bezetting omgekomen?
    Hoe onderbouwt hij dat?
    En welk cijfer voor de Nederlandse en de Indonesische burgers omgekomen in 45-50?
    En de Indonesische militairen/strijders?

    De titel is’ moordende kolonialen, wij” ?
    En dat is tekenend voor het gebrek aan culturele zelfkritiek.
    Men betrekt de excessen van enkelen op “wij” .
    Het is niet moeilijk om zo aan te tonen dat “wij” dat niet gedaan hebben.
    Het waren maar enkelen.
    Waar velen van “wij” wel schuldig aan zijn, is het niet willen weten wat er zeer fout ging namens ‘wij’ .(zie de reactie op dat forum: Ik heb mij enorm verbeten tijdens de uitzending die daarop gestoeld was, ik dacht, mijn God, we gaan weer heerlijk trappen en schoppen en de NL-ers weer eens een heerlijk schuld gevoel aanpraten”)

    Kolonialisme en de Indonesische onafhankelijkheidsstrijd waren niet fraai.
    Drink die gifbeker nou eens leeg. . En dat geldt ook voor Indonesië

  7. Harry zegt:

    Moordende kolonialen. Wat mij betreft is het een tautologie. Het een werd niet gedaan zonder het ander te laten. Het vestigen van het Nederlandse imperium kostte levens en dat bleef het doen totdat de Japanners de wacht af losten. Dien aangaande vind ik de woorden van wijlen Rudy Kousbroek het meest treffend:

    ‘Je zou kunnen zeggen (en ik zeg het) dat deze mensen, tegenwoordig aangeduid als ‘Indische Nederlanders’, tijdens de Japanse bezetting van Nederlands-Indië de rekening gepresenteerd kregen voor alle negatieve aspecten van de koloniale overheersing. De vraag is niet of ze dat verdiend hadden en of er aan die overheersing dan geen positieve aspecten verbonden waren, en ook niet of degenen die de rekening presenteerden wel het recht hadden om dat te doen. Het feit is dat het gebeurde en dat het een keer gebeuren moest.’

    • P.Lemon zegt:

      Kousbroek’s koloniale overheersing moet je dan maar als een hyperbool zien afgezet tegen wat de Britten presteerden: ” Op zijn hoogtepunt rond 1900 telde het Britse Rijk een kwart van de wereldbevolking. Op ieder continent hadden de Britten grondgebied.” Dit cynisch commentaar spreekt boekdelen:

      “een weloverwogen beslissing tot een koloniale oorlog die door de Nederlandse regering was genomen”…….. Voor de verschillende volkeren van het eilandenrijk maakte het door de bank genomen geen verschil door wie ze werden ‘geregeerd’. De nederlander speelde onder één hoedje met de vele vorstendommen die over de verschillende ‘volkeren’ regeerden. Toen de jap aandrong had die ook het nederlands minilegertje zo onder de voet gelopen en buitenstaanders verbaasden zich over het feit dat men hiermee over zo’n groot gebied kon ‘regeren’. Op het hoofdeiland Java, namen een groepje westers geschoolde javanen hun kans waar om na de japanse bezetting, de nederlandse rol in de ‘overheersing’ over te nemen.

      • Harry zegt:

        Ik denk dat Kousbroek doelt op die gebieden waar de Nederlandse aanwezigheid een duidelijk en niet te negeren stempel drukte: de ‘pacificatie’ van Atjeh (de moordpartijen en het opgebruiken van dwangarbeiders, paarden waren te duur), de tabaksplantages van Sumatra (slavernij, mishandeling, moord en kinderen van 13,14 en 15 als troostmeisjes), het penitentiaire stelsel met een mortaliteit die kan wedijveren met die van de Japanners en natuurlijk de ‘politionele’ acties, met de verjarende oorlogsmisdaden. Dat zijn de zaken die niet in de doofpot gingen of er net uitgevist zijn. En laten we ook het uitmoorden van de diverse vorstenhuizen (Bali o.a.) niet vergeten. Ik zou eerder over een parabool willen spreken.

  8. Surya Atmadja zegt:

    Mas Rob, op 21 juli 2012 om 15:22 zei:
    Die Smalhout bazelt zoals gewoonlijk.
    ——————————————————————–
    Gelukkig doet hij dat na zijn pensionering, als columnist is het kennelijk normaal dat je allerlei zaken kan schrijven.
    Zoals :
    1.” Alleen is een van onze grootste fouten geweest dat wij zelden of nooit Indonesiërs benoemden in gezaghebbende functies. Dat kweekte onvrede en haat bij ontwikkelde Indonesiërs.

    Of dit :
    2.Om dit reusachtige eilandenrijk in cultuur te brengen, inclusief een goed werkende infrastructuur, waren er slechts 300.000 Nederlanders in Indië werkzaam.

    *.Als je de cijfers van CBS Nederlands Indie 1941 kan geloven waren er meer goed ontwikkelde Indonesiers dan Nederlanders .
    Zie het aantal leerlingen met een ELS-Mulo-AMS-HBS en verder.
    Ook het aantal bevoegde leraren .
    Buiten het aantal Vreemde Oosterlingen.
    Voor zo ver ik uit de verhalen van de 1ste generatie Indonesiers begrepen heb hadden ze geen haat.
    Hoogstens een beetje onvrede om te moeten dienen om samenwerken met Nederlanders die hun baan krijgen omdat ze blank waren.

    * In 1942 waren er 1.294.000 Indonesiers die Nederlands verstaan en kunnen lezen en 337.000 Vreemde Oosterlingen.

    Het lijkt wel als of 300.000 Nederlanders(iets meer of minder, who cares) het besturen van Nederlands Oost Indie zelf hadden gedaan.
    Terwijl de hele archippel al lang ontwikkeld waren met hun eigen bestuur etc voordat de Compagnie van Verre aan land kwam in Bantam(1596) .
    Dat de Sultan op Java een goede bestuursapparaat hadden , vanaf de Bupathi(Regent) , Wedhana ,Tumenggung tot en met de laagste echelons .

    Zelfs bij het leger gebeuren moeten de Nederlanders het hebben van import en inheemse soldaten .
    De plantages / fabrieken kunnen goed functioneren dankzij de mandoers .
    Bron:
    Weg tot het Westen (Kees Groeneboer) , Het Nederlandsch in Indie( Dr.G.J Nieuwenhuis)
    Als het verhaal (een omong kosong verhaal) van Prof Dr BS las lijk wel als of ik de beroemde boek “Daar werd wat groots verricht ” van Mr Van Heldringen oud Volksraad naar voren ziet zweven.

    Sorry , ik kan het niet laten.

    • Ed Vos zegt:

      Dit lijkt wel op het verhaal van het samengaan/de samenwerking van kapitaal en arbeid. Zonder kapitaal geen arbeid. Zonder arbeid geen kapitaal.

      Maar zonder De Nederlanders, geen RI .
      Een en ander doet mij denken aan Animal Farm van G. Owell. Na de revolutie der dieren olv de varkens zagen de merdaka dieren niet meer het verschil tussen de revolutionaire varkens en hun voormalige bazen

    • Jan A. Somers zegt:

      U heeft wel gelijk met dat grote aantal goed geschoolde Indonesiërs. Daardoor was het indirect bestuur zo goed ontwikkeld. Daardoor hoefde het KNIL helemaal niet zo groot te zijn, en voornamelijk bemand met Indonesiërs, net als de politie. Als ik de verhalen hoor over de uitbuitende kolonialen krijg ik steeds de neiging mijn vader te zien als een klewangzwaaiende onderdrukker. Was helemaal niet nodig.

  9. Surya Atmadja zegt:

    P.Lemon, op 21 juli 2012 om 18:26 zei:
    Op het hoofdeiland Java, namen een groepje westers geschoolde javanen hun kans waar om na de japanse bezetting, de nederlandse rol in de ‘overheersing’ over te nemen.
    —————————————————————————-
    Westers geschoolde Javanen?
    Niet helemaal waar.
    Bij de Boedi Oetomo ( 1908?) waren het Javanen .
    Na 1945 waren het goed geschoolde Javanen, Sundanezen, Padanger, Batakker, “Ambonezen “, Menadonezen en nog jongeren uit andere streken.

    En het is ook bijna logisch dat ze de leiding hadden genomen .
    Ze hebben de kennis en ook het voordeel dat het volk uit hun streken hun min of meer kenden en ook erkennen.

    • P.Lemon zegt:

      De opmerking geschoolde ‘Javanen’ moet ook niet te letterlijk worden opgevat als je terugkijkt op de cijfers en het gevoerde beleid. :

      “Omstreeks 1930 volgden 85.000 autochtone kinderen westers onderwijs. Dit was slechts 0,14 procent van de totale bevolking.

      -Wilde scholen-
      Nederland bleven echter westers onderwijs voor de oorspronkelijke bevolking zien als uitzondering. De bevolking drong echter aan op uitbreiding, omdat dit de enige mogelijkheid was op in sociaal en economisch opzicht vooruit te komen. Nederland kon niet aan deze vraag voldoen. Zo wilde men voorkomen dat te veel mensen beïnvloed zouden worden door nationalistische denkbeelden. Hierdoor ontstonden in de jaren 1920 de zogenaamde ‘wilde scholen’. Scholen, die niet langer gesubsidieerd werden door de Nederlandse overheid. De kwaliteit was niet altijd even goed als op de HIS of de HCS, maar deze scholen hebben vele Nederlands sprekende leerlingen voortgebracht.
      . Voor inheemse kinderen die het zich financieel konden verloven om uiteindelijk naar de universiteit te gaan, werd in 1919 de AMS (Algemeen Middelbare School) in Djokjakarta opgericht. Een kleine groep, met name de autochtone elite, kon in Bandoeng, Batavia, Semarang of Soerabaja naar de HBS (Hogere Burger School).
      Het onderwijs op de MULO is een voorbereiding op hoger onderwijs en bestaat uit 3 leerjaren. Er waren twee niveau’s; diploma A en B. Alleen met diploma B kon je naar het hoger onderwijs. Het onderwijs van de AMS is gericht op Indische eisen.
      http://www.virtueelindie.nl/index.php?pagina=virtueelindie&locatie=5

  10. sigeblek. zegt:

    P.Lemon, op 22 juli 2012 om 13:01 zei:

    De opmerking geschoolde ‘Javanen’ moet ook niet te letterlijk worden opgevat als je terugkijkt op de cijfers en het gevoerde beleid. :
    ———————————————————————————–
    Doe ik ook niet .

    Mijn vader /oudere ooms en oudere zusters (Orang Betawi Asli) geboren tussen 1915-1906 hadden na hun ELS hun middelbare onderwijs gedaan.
    Mijn moeder (Sundanese) van 1915 had ook Mulo B en Kweekschool.
    Beiden waren leraren bij de Gouvernement HIS in West Java.

    Wilde Scholen : Ksatriaan van E.D.D in Bandung was uitwijkplaats geweest voor een oudere broer van mijn moeder, hij werd niet tot de Mulo toegelaten omdat hij alleen een 5 had voor Nederlands.
    Uiteindelijk ging hij na Ksatriaan ook verder studeren, in buitenland( niet Holland).

  11. sigeblek. zegt:

    Jan A. Somers, op 22 juli 2012 om 11:43 zei:
    Als ik de verhalen hoor over de uitbuitende kolonialen krijg ik steeds de neiging mijn vader te zien als een klewangzwaaiende onderdrukker. Was helemaal niet nodig.
    —————————————————————————————-
    Pak J.
    Ik kan namens mijn ouders getuigen (wink) dat er veel goede Nederlanders waren. Ehwaar.
    Mijn vader en zijn oudere broer gingen ook in de” leer” bij een Hollandse Ingenieur familie in Gondangdia Batavia om Hollandse “gewoonten” te leren .

  12. Ted Hartman zegt:

    OK. Het slotwoord van dit artikel van prof.Smalhout is gericht aan de politiek. HOPELIJK MAAKT DE POLITIEK ER BIJ DE A.S.VERKIEZINGEN GEBRUIK VAN, OM ZO DOENDE: – … EEN ZINVOLLE …… BESCHRIJVING TE MAKEN DIE NIET MISBRUIKT WORDT VOOR POLITIEKE DOELEINDEN, maar die recht doet aan alle betrokkenen, namelijk de slachtoffers van een uiterst pijnlijke periode in de Staat der Nederlanden – !
    Wij zijn afhankelijk van die politiekelingen, dat wel, want de uiteindelijk gekozen coalitie schrikt terug voor elke poging om de Indische Kwestie recht te doen! Kost te veel in deze Euro-crisis.
    Kan er dan geen genoegdoening komen zònder kosten?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.