Museum de Tijd in Bolsward:
Politieke omstandigheden dwongen ongeveer 350.000 Indische Nederlanders vanuit Nederlands-Indië en Indonesië tussen 1946 en 1968 naar Nederland te verhuizen.
Via een landelijk spreidingsbeleid kwamen ze ook in Friesland terecht. In kampen, hotels, pensions, vakantieparken en bij particulieren in onder andere Leeuwarden, Harlingen, Sneek, Makkum en Fochteloo kregen ze onderdak.
Auteur Henk de Vries, die in november 2025 zijn boek “Was Friesland het beloofde land?” presenteerde, vertelt aan de hand van vele bijzondere beelden over de aanleiding van het vertrek en hoe de opvang in Friesland geregeld werd. Hij zoomt daarbij ook in op de lokale situatie rond Bolsward. Wees welkom op vrijdag 6 november in de grote zaal van Museum De Tiid. Inloop met koffie/thee vanaf 19.00 uur, de verhalenavond start om 19.30 uur.
...................
Op foto’s van “evacuatieschepen” (!) die vertrokken tussen 1945 en 1949 waren vnl witte mensen te zien. Daarentegen op die na 1950 waren het hoofdzakelijk donkere mensen. Bij zwart-wit foto’s is dat duidelijk te zien, daarvoor hoef je geen intellectueel voor te zijn.
Uit analyse (!) van passagierslijsten van deze evacuatieschepen blijkt dat het om “witte” ex-geïnterneerden (RAPWI) ging die voor recuperatieverlof naar Nederland. De ltnt-GG Van Mook beklaagde zich erover dat deze passagiers helemaal naar Nederland werden vervoerd terwijl recuperatie best in Nederlands-Indië kon plaats vinden. Hij verwachtte dat velen niet zouden terugkeren, zijn verwachtingen werden bewaarheid, 70% keerde van het verlof niet terug. Verlof bleek gewoon een goedkoop excuus te zijn.
De gekleurde ex-geïnterneerden mannen zoals de geachte Heer Bo Keller werden bij terugkeer anders behandeld. Voor hen geen recuperatie-verlof om van de kampontberingen te bekomen, maar werden direct klaargestoomd om als militair Orde en Rust te handhaven. Zij mochten dus het vuile werk opknappen, terwijl de blanke elite, de echte gerepatrieerden, zich in alle rust terugtrok op het Vaderland. Voor hen was er in Indië niets meer te halen. Achteraf mag in deze context gezegd worden dat zij defaitisten waren en figuurlijk (!) als ratten het eerst het zinkend schip verlieten, klinkt cru maar dat kwam er wel op neer.
De passagierslijsten van de schepen die na 1950 uit Indonesië vertrokken, wordt vergeleken met de paspoort aanvragen uit die periode. Aangezien bij de aanvraag een pasfoto is bijgesloten is het duidelijk te zien wat de persoon is, vnl Indo-Europeaan, door vader Drees zo treffend als Indische Nederlander aangeduid.
Geconcludeerd mag worden dat anders dan het dominante beeld in Nederland, zie bovenstaande theoretische en onlogische reacties, er duidelijke kwantificeerbare verschillen waren tussen de eerste migratiegolf (1945-1949) en de daaropvolgende migratie golven uit Indonesië. De eerste golf bestond vnl uit (witte) personen die werkelijk naar het vaderland terugkeerden, dus repatrianten waren . Dat kan van indo-Europeanen van de opvolgende golven, waaronder ikzelf toch niet worden gezegd.
De eerste “witte” golf betaalde niet voor de repatriatie, en de golven daarna van Indo’s gingen kopje onder in golven van kosten en lasten opgelegd door de Ned. autoriteiten. O.a. reiskosten, meubelvoorschotten ,kleding, betaling van onderdak kosten, etc.
@Anoniem:’capitulatie etc.’- 27 dec.1949 Jakarta/Batavia; toen onze driekleur onder een hels gefluit en gejoel van duizenden Indonesiërs werd gestreken. Ter zien op film.doc.van Charles Breyer. Veelal vertoond met het weglaten/gesmoord geluid! Wel opgetekend in het boek JGdeBeus; Het laatste jaar van Nederlands-Indië; ‘het erge was dat op dat ogenblik de massa achter ons begon te fluiten….de aanwezige Nederlanders sneed het uiteraard door de ziel!
Ik kende een oudere Indo die na lange tijd in Bandung gewoond te hebben, ervoor gekozen heeft zijn -volgens hemzelf- laatste levensjaren opnieuw in Friesland door te brengen. Ik dacht dat het door de omgeving met de meren of door familie kwam maar hij bleek de seizoenen te missen.
citaat: “Politieke omstandigheden dwongen ongeveer 350.000 Indische Nederlanders vanuit Nederlands-Indië en Indonesië tussen 1946 en 1968 naar Nederland te verhuizen”.
Hier worden twee denkfouten gemaakt of is er sprake van geschiedkundige misleiding (!).
Hoezo politieke omstandigheden ? Omstreeks december 1945 vertrokken de eerste Evacuatie-schepen met Nederlanders (!) vanuit Nederlands-Indië naar Nederland. Zij, de Nederlanders vetrokken vanwege “Recuperatieverlof” veelal betaald door het Gouvernement. Slechts 30% keerden van verlof terug naar Indië! Degenen die terugkeerden kunnen beschouwd worden als economische vluchtelingen of verlieten zij als ratten het zinkend schip om het wat cru voor te stellen?
Tussen 1945 en 1949 vertrokken Volbloed Nederlanders of totoks uit Indië naar Nederlands. De term “Indische Nederlanders” was in die tijd voorbehouden aan Nederlanders van gemengde afkomst (Indo-Europeanen ).
correctie : Degenen die – migreerden (vluchtten? ) van Indië naar Nederland – kunnen beschouwd worden als economische vluchtelingen of verlieten zij als ratten het zinkend schip om het wat cru voor te stellen?
@vandenBroek; ‘politieke omstandigheden etc.’- Bedoelt is; na de capitulatie van Nederland…..!
capitulatie can Nederlands-Indie =KNIL in maart 1942?
capitulatie can Nederlands-Indie =KNIL in maart 1942?
misleiding – van den Broek schreef 8 oktober 2026 om 18:50 onder meer: “Politieke omstandigheden dwongen ongeveer 350.000 Indische Nederlanders vanuit Nederlands-Indië en Indonesië tussen 1946 en 1968 naar Nederland te verhuizen”. Hier worden twee denkfouten gemaakt of is er sprake van geschiedkundige misleiding (!). Hoezo politieke omstandigheden ?”
Tja …. volgens mij is die hele exodus het gevolg van een dekolonisatie proces en een dekolonisatieproces is in de kern een politiek proces, c.q. een gevolg daarvan. Dus wél een massale uittocht door politieke omstandigheden.
Dan haalt de geachte schrijver verschillende soorten na-oorlogse uittochten en intochten door elkaar. Onder meer:
Quote
Zij, de Nederlanders vetrokken vanwege “Recuperatieverlof” veelal betaald door het Gouvernement. Slechts 30% keerden van verlof terug naar Indië! Degenen die terugkeerden kunnen beschouwd worden als economische vluchtelingen of verlieten zij als ratten het zinkend schip om het wat cru voor te stellen?
Unquote
Dat slechts 30 % naar Indië terugkeerde zal in grote mate te maken kunnen hebben met het kerende tij in Indië. Wie was er nog nodig voor zijn werkgever, wie moest terug om persoonlijke zaken af te wikkelen?
Om over die 30 % terugkeerders de suggestie te wekken dat zij “economische vluchtelingen” of “ratten die het zinkende schip zouden verlaten” waren is ronduit infaam, zeer afkeurenswaardig.
Of maak ik een denkfout?
Natuurlijk wordt hier een denkfout gemaakt.
Er wordt in wit Nederland gedaan of de migratie golven hetzelfde waren. Maar uit empirisch en verantwoord onderzoek blijkt dat de eersten migratiegolf (1945-1949) anders was, dan de opvolgende golven.
migratiegolf (1945-1949)
1) voornamelijk totoks. witte Nederlanders
2) onder mom van recuperatieverlof naar Nederland, gemigreerd, het Gouvernement betaalde het recuperatie-verlof, veelal vanwege een Japans kampverleden.
3) slecht 30% keerde van verlof terug naar Indië . Dit houdt in dat 70% na recuperatieverlof (< 1jaar) niet naar Indië terug keerde terwijl het Nederlands leger onder gen. Spoor Orde & Rust herstelde zie de heldhaftige eerste en tweede politionele acties. Kennelijk had deze 70% uit defaitistische en economische overwegingen Indie verlaten, zij waren de echte landverraders , de de ratten die het zinkend schip verlieten (1946-1948).
Ja Pierre, we zien het orakel weer bezig. Hoe weet Peter trouwens wat ‘wit Nederland’ denkt?
Er wordt nergens gedaan alsof alle migratie golven hetzelfde waren. Sowieso weet niemand er iets van af, zelfs de jonge Indo’s niet, en als ze er iets van af weten is het echt wel bekend dat er verschillende samenstellingen waren.
Het is trouwens heel grof om mensen die een conflict- of oorlogsgebied ontvluchten weg te zetten als ratten. Ik zou zelfs de (huidige) economische vluchtelingen niet zo durven noemen; iedereen wil toch een beter leven?
Ons gezin (Ma, Pa , mijn oudste zus en ik) kwam medio 1955 aan in Nederland, waar we direct
verspreid werden naar Gorredijk, in Friesland of all places, we waren protestants dus vandaar. Wat mijn ouders opviel was dat er meer koeien dan mensen waren in Friesland, de friese inwoners spraken ook nog eens een onbegrijpelijke taal, dat later het dialect van de streek bleek te zijn, kan je voorstellen, de Friezen begrepen mijn ouders niet!. Frieslan zou dan the promised land zijn. Mijn ouders hadden een andere voorstelling van het Beloofde land zoals dat in de bijbel was duidelijk gemaakt. Kan je nagaan hoe de inburgeringscursus zou zijn verlopen bij die boeren! Na enige maanden migreerden we naar de Randstad., de bewo
onde wereld.
Kan iemand mij in Algemeen Beschaafd Nederlands ABN uitleggen wat de olgende theoretische volzinnen betekenen gezien het boekje “Indische Nederlanders en gerepatrieerden” van J.E. Ellemers en R.E.F. Vaillant (1985) :
“ Er wordt nergens (!) gedaan alsof alle migratie golven hetzelfde waren(!) . Sowieso weet niemand er iets van af (!) , zelfs de jonge Indo’s (!) niet, en als ze (de jonge onbeschreven Indo?) er iets van af weten is het echt wel bekend dat er verschillende samenstellingen waren(!).