Mythes en bijgeloof 

Geplaatst op 21 april 2017 door Boeroeng

Hier in Indonesië merk ik dat de mensen zich enorm vasthouden aan hun cultuur en geloof. Dit maakt dat veel mensen oude tradities nog steeds naleven en er bepaalde dingen geloofd worden, die voor ons als westerlingen soms nogal vreemd kunnen klinken. Nu moet ik erbij vertellen dat niet iedereen dit gelooft, maar als je naar de oudere generatie kijkt en de mensen die in de dorpen leven, bijna iedereen nog gelooft in wat wij mythes en bijgeloof noemen.   Indonesie.nl

Dit bericht werd geplaatst in diversen. Bookmark de permalink .

34 Responses to Mythes en bijgeloof 

  1. Huib schreef:
    31 augustus 2017 om 11:36

    Als kind in Bandoeng werden we door baboe Neneh altijd bang gemaakt met een geest die stoute kinderen die teen de schemer niet naar binnen wilden de ogen uit prikte.
    Tjoelik noemde ze dat meen ik me te herinneren.
    De naam van de rondwarende geest was zoiets als Genderia of iets dergelijks.

    Beantwoorden
    • PLemon schreef:
      31 augustus 2017 om 13:56

      @Genderia ozid,

      Bedoeld wordt? Genderuwa (dalam pengucapan Bahasa Jawa: “Genderuwo”) adalah mitosJawa tentang sejenis bangsa jin atau makhluk halus yang berwujud manusiamirip kera yang bertubuh besar dan kekar dengan warna kulit hitamkemerahan, tubuhnya ditutupi rambut lebat yang tumbuh di sekujur tubuh. 
      https://id.m.wikipedia.org/wiki/Genderuwa

      Zie nog de reacties op topic :

      Indische geesten…

      Beantwoorden
    • Ron Geenen schreef:
      31 augustus 2017 om 17:30

      @De naam van de rondwarende geest was zoiets als Genderia of iets dergelijks.@

      Toch wel grappig. Na de oorlog woonden we in het voormalig Cideng en op een driesprong van de Cilamaya straat stond een hele grote waringin boom. Wij Indo kinderen speelden vaak zelf onder de boom.

      Beantwoorden
  2. Arthur Olive schreef:
    30 augustus 2017 om 20:36

    Of je nouw jezelf Katholiek, Protestant,Christen, Moslim , Boedist, Atheist of wat dan maar ook noemt, als je aan bijgeloof doet dan is dat jouw geloof geworden.
    Hiermee wil ik niet beweren dat er geen geesten zijn, integendeel.

    Beantwoorden
    • bokeller schreef:
      31 augustus 2017 om 09:27

      Na al die jaren weet ik dat er veel bangheid en
      groot gebracht met momok je dan parten speelt
      en in de donkere nachten beweegt alles en
      geluiden klinken dan heel geheimzinnig
      bijna fluisterend.
      Maar je kan het maar nooit weten .
      siBo

      Beantwoorden
  3. bokeller schreef:
    30 augustus 2017 om 19:13

    Gedurende mijn Knil tijd was er geen
    één standplaats waar ik verbleef,die vrij
    was van Goede en of Slechte geesten.
    In de korte schemer ,pikdonkere Tropen nachten
    vol geluid en geurtjes,overal kon je wat overkomen
    dus lief en aardig wezen al stonden je haren
    recht overeind voor het onbekende ergens in
    huis ,of tegenkomend op je pad of in de bush.
    Je klewang en geweerwaren hier weerloos voor.
    siBo

    Beantwoorden
    • Pierre de la Croix schreef:
      30 augustus 2017 om 20:00

      Mijn goede totok grootvader van moeder’s kant placht in zulke pikdonkere tropennachten vol geheimzinnigheid bij ieder gerucht te zeggen:

      Zo Gij een geest zijt, verschijn
      Zo Gij een mens zijt, verdwijn

      Pak Pierre

      Beantwoorden
      • bokeller schreef:
        30 augustus 2017 om 20:40

        Pak Pierre,
        Oei dan ben ik wel de hele nacht bezig met het prevelen.

        Dan is ook de gewoonte bij het Knil om elk half en heel uur
        op de bel /stuk ijzer oid te rammen,met het resultaat
        dat je het eerste kwartier niets meer kan horen
        en dan komen juist setan-setan te voorschijn.
        Tsja,’t vreemde is dat ik en vele maatjes van me
        hier in Holland–Duitsland en Korea over deze enge
        verschijnselen niets meer vernamen, op enkele
        vreemde geluiden van parende egeltjes en
        vallende eikeltjes in de herfst.
        siBo

      • Pierre de la Croix schreef:
        30 augustus 2017 om 21:51

        Toen ik als dienstplichtig rekruut voor het eerst op wacht moest – toen nog met scherpe munitie in het magazijn – kreeg is als instructie mee: Bij onraad is eerst roepen “wie is daar”, bij geen antwoord in de lucht schieten en als het onraad er dan nog was “gericht schieten”.

        Ik dacht “dikke neus, ik draai de volgorde wel om. Eerst gericht schieten, dan een 2de schot in de lucht en dan roepen”.

        Gelukkig dat het onraad zich tijdens mijn vele wachten nooit heeft aangediend. Wel een patrouillerende OKP die zo verstandig was zich al van verre als zodanig aan te kondigen.

        Pak Pierre

      • Jan A. Somers schreef:
        31 augustus 2017 om 12:15

        “Eerst gericht schieten” Het grootste probleem met dat schieten was geloof ik niet eens het slachtoffer, maar de vragen in de Tweede Kamer. In het wachtlokaal hing overigens een foto van de minister van defensie. Die had ongevraagd toegang. De meesten hadden die foto nog nooit gezien, schieten dus.
        “door baboe Neneh altijd bang gemaakt ” Opgevoed door baboe Soep hoefde je niet bang te zijn voor geesten. Wel vriendelijk blijven, je weet maar nooit! En je kunt ze wel eens nodig hebben. Zelf bracht ze elke dag een pisangblad met wat rijst onder de blimbingboom. Ik zag daar niemand, maar volgens baboe Soep zat er een oude man. Na een uurtje haalde ze dat offer weer weg Op mijn opmerking dat er nog rijst op lag was het antwoord: Hij heeft genoeg gehad.

  4. Wal Suparmo schreef:
    18 juli 2017 om 21:55

    Verhalen over de GEESTENWERELD heb ik een GUDANG VOL, Dat alleen maar i Indonesie kan gebeuren? Over MYTHES en BIJGELOOF is eigenlijk alles teug tevoeren naat het JAVANISME of KEDJAWEN. Dat frappant in Suriname erkent wordt als AGAMA DJAWA. Maar juist in Indonesia di alleen maar GEIMPORTEERDE godsdiensten erkent Javananimes( vele takken zo als PENGESTU, SUBUD ,SAPTA DHARMA enz)) bestaat uit BIJGELOOF( GUGON TUHON/PAMALl, KLENIK/PERDUKUNAN ). Maar het WERKELIJKE geloof , dat zijn OEFENINGEN( GEBED,PRACTISES, LATIHAN EN NGlLAKONI) voor ZELFBEHEERSING.Want zonder dat kan je nooit MANUNGGALING KAWULO GUSTI of EENHEID MET GOD(GODCONSIOUSNESS) bereiken. Wat het ware doel is van het leven.

    Beantwoorden
    • Jan A. Somers schreef:
      30 augustus 2017 om 16:17

      Bij ons thuis staan alle binnendeuren open. Voor de Jaga Rumah. Een beetje dom natuurlijk, die kan ook door een sleutelgat of door die deur. Maar we willen aardig blijven, kan nuttig zijn. Mijn Zeeuws meisje heeft hem zelfs gezien! Was een ouwe vent.

      Beantwoorden
  5. kiduljava schreef:
    23 april 2017 om 19:06

    Sja wil hier op reageren. Doe nu ong. 25 jr. onderzoek en studie over het phenomeen “Nyai Loro Kidul”, dat zowel als bijgeloof, als ook Javaanse mythologie, als ook pure nonsens, wordt beschouwd. Op Java wordt dit onderwerp vandaag de dag nog steeds breeduit besproken, beoordeeld en ervaren in o.a. columns, de media en op straat. Echter eveneens ritueel uitgevoerd in allerlei “bijgelovige” zaken, zoals afdwingen van onheil, zegen vragen en op bepaalde dagen van de kalender. Door het z.g. Javanisme, de Kebatinan en Tenaga Dalam/Stille Kracht worden bestaande symbolische invloeden van buitenaf gewoon samengevoegd en versmolten met eigen tradities. Die aldus de achtergronden bevatten van die “geleende” symbolen van buitenaf. En dáár schuilen de z.g. betekenissen van welk geloof ook. Best opzienbarend dat deze symbolen/symbolieken in verste oorsprong veelal de natuur betroffen, steeds vaker in moderne tijden “wetenschappelijk” bewezen. En dát is geen toeval …

    Beantwoorden
    • Ron Geenen schreef:
      23 april 2017 om 19:15

      25 jaar studie en onderzoek op Java? Ik dacht dat Indonesie uit zeker 13000 bewonende eilanden bestaat. Het wordt steeds gekker!

      Beantwoorden
      • PLemon schreef:
        23 april 2017 om 20:47

        @Hr Ron “…onderzoek op Java?”

        Lezenswaard…

        *** Anthropoloog Clifford Geertz heeft in zijn standaardwerk “The Religion of Java” de Javaanse bevolking opgedeeld in een drietal groeperingen: de “abangan”, de “santri” en de “priyayi”. Tegen zijn onderdeling is door andere anthropologen bezwaar gemaakt maar we willen haar toch volgen. 
        De abangan zijn nominaal Moslim, maar laten zich leiden door het oude volksgeloof of kejawen. Daarin wordt alles in de natuur bezield gezien. “Flora en fauna hebben evenals de mens een ziel, die echter meer dan bij de mens in het materiele bestaan verzonken is. Daardoor kunnen bepaalde dieren en planten schadelijk zijn…”. De Godheid staat daarboven in serene rust en bied geen hulp. Er resten de abangan twee mogelijkheden. “Eerst die van het offer en spreuk, in latere tijd de mogelijkheid van overgave – rela en aanbidding – bekti. Deze primitieve grondideeën keren in de 20e-eeuwse mystieke groepen terug, zijn wellicht nooit afwezig geweest.” (Dr.S.de Jong:”Varen naar de Overkant. Een vergelijking van oosterse en westerse mystiek” Kampen 1987). 
        Priyayi
        De priyayi waren afkomstig uit de erfelijke aristocratie van de Javaanse vorstenhuizen van Djogja- en Surakarta. De Nederlanders wisten hen bij het begin van hun overheersing voor zich te winnen. Zij begonnen zich minder afhankelijk van hun vorsten op te stellen. De Nederlanders lieten veel van het bestuurlijke apparaat aan hen over. Door die collaboratieve houding wekten zij de achterdocht op van de orthodoxe Moslims – de Santri.
        https://wichm.home.xs4all.nl/javmysnl.html

      • P.Lemon schreef:
        24 april 2017 om 11:33

        @Hr Geenen. Van de Sumatraan wordt verteld dat het een trots, intelectueel begaafd maar ook praktisch/zeer technisch onderlegd volk is. Enfin in het mystieke doen ze niet onder voor de andere eilandbewoners.

        ***De Mentawaiers zijn animisten, ze geloven dat alle levende wezens en voorwerpen bezield zijn.
        De wereld wordt niet alleen bewoond door mensen maar ook door geesten en demonen die je al of niet kunt zien. Deze geesten en demonen kunnen iemand serieuze schade berokkenen als je er niet op de juiste wijze mee omgaat. Een medicijnman is vaak degene die precies weet wat voor rituelen er moeten worden verricht om de geesten en demonen te vriend te houden of af te weren. 

      • Ron Geenen schreef:
        24 april 2017 om 17:35

        @De Mentawaiers zijn animisten@ Ja, ik wist dat deze eilandbewoners dat waren.
        En zo hebben de Niassers ook hun bijgeloof, maar op zijn minst 90% van hun zijn protestant en een klein gedeelte katholiek of moslim. Het merendeel van de Batakkers zijn ook christenen terwijl de Minangkabau mensen overheersend moslim zijn en dat in combinatie met hun matrilineal adat.
        De vrouw heerst over het huis en land en alleen de dochters kunnen dat van de oudste moeder erven. De zonen hebben geen verantwoording aan hun vader afteleggen maar de oudste broer van de regerende vrouw heeft daarover het gezag. Onder de familieleden van mijn moeder Chevalier zijn er die met een Niasse, een Batakse, een Atjehse zijn getrouwd. De oudste zoon van een Batakse Helena Hallahap, Henry Chevalier is Advocaat in Djakarta.

      • Jan A, Somers schreef:
        24 april 2017 om 16:30

        Waarom is dat zo gek? Eén persoon doet onderzoek naar één klein stukje van het geheel. Honderd personen doen onderzoek naar honderd stukjes. Enz. Mijn dissertatie bestreek het hele handelsgebied van de VOC: de halve wereld! Ook in onderzoek moet je keuzes maken, dat archief is alleen al in Den Haag 2,4 km. kastruimte. Naast het onderwerp zelf dat voor het hele gebied gold, heb ik mij beperkt tot Amsterdam/Zeeland/Den Haag, Batavia/Mataram. Ambon, Ceylon en Kaap de Goede Hoop. Was werk genoeg. Onbetaald! Waar volgens mijn promotor nog best een stuk of vijf dissertaties mogelijk waren. Maar ja, in de wereld zijn er zo veel belangrijke en leuke onderwerpen te vinden.

      • Ron Geenen schreef:
        24 april 2017 om 18:06

        Nu u het over dissertatie heeft, heb ik toch een vraag. Tijdens uw onderzoek, had u het recht tot alle documenten en geschriften? In het algemeen gesproken, hebben historici en andere soort onderzoekers ook het recht van toegang tot bepaalde gegevens, die voor Jan publiek geheim blijven? B.v. het rapport van Commissaris van politie Goldman te Padang mag voor mij pas bekend zijn na 2023. Mag een persoon die aan een dissertatie werkt er wel in kijken en bestuderen? Immers hoe kunnen de nu drie ingestelde onderzoeksgroepen achter een waarheid komen over de handelingen van de militairen?

      • kiduljava schreef:
        30 augustus 2017 om 09:28

        Hahahhh wat bent U een lolbroek… of grapjurk? Hahahhhh humor hoor… dank U wel, helaas geen koffie op de visite… dan maar naar Lombok toh adhughhh xxx

  6. Jan A. Somers schreef:
    23 april 2017 om 16:30

    Stelling uit mijn proefschrift: 12a ‘Ik geloof er niet in maar houd er wel rekening mee’ is de opvatting van de Indische Nederlander over in Indië gangbare paranormale verschijnselen, maar moet ook de grondslag zijn voor een correcte (natuur)-wetenschappelijke attitude. Het aantal stellingen bij dit proefschrift zou dan ook als ongepast moeten worden beschouwd.

    Beantwoorden
  7. Jan A. Somers schreef:
    23 april 2017 om 16:29

    Stelling uit mijn proefschrift: 12a ‘Ik geloof er niet in maar houd er wel rekening mee’ is de opvatting van de Indische Nederlander over in Indië gangbare paranormale verschijnselen, maar moet ook de grondslag zij voor een correcte (natuur)-wetenschappelijke attitude. Het aantal stellingen bij dit proefschrift zou dan ook als ongepast moeten worden beschouwd.

    Beantwoorden
    • Ron Geenen schreef:
      23 april 2017 om 17:34

      @Ik geloof er niet in maar houd er wel rekening mee@
      Is dat niet het geval met alle geloven?
      Het zelfde geldt ook met “goena-goena”, tot je er zelf mee te maken heb gehad.

      Beantwoorden
      • Pierre de la Croix schreef:
        23 april 2017 om 21:59

        Waar wetenschap ophoudt begint geloof.

        En m.i. is er geen verschil tussen “geloof” en “bijgeloof”, want “bijgeloof” is ook “geloof”.

        Iedereen mag wat mij betreft geloven wat-ie wil. Als-ie er anderen maar niet (al te veel) mee lastig valt.

        Die verhalen van de volwassenen, verteld in de tropennacht met haar vele geheimzinnige geluiden, bij de lampoe teplok of onder het licht van een kaal electrisch peertje hangend aan een draad van het plafond, over setans, momoks, koentilanaks, goena-goena, spookhuizen, wonderbaarlijke gebeurtenissen, heilige waringins en graven, gingen er ook bij mij als kind in als koek en bezorgden mij slapeloze nachten. Waarschijnlijk ook oorzaak dat ik nu als hoogbejaarde in nuchter Nederland een tikkeltje animistisch ben en rekening houdt met de invloed op mijn leven van al datgene wat ik niet zintuigelijk kan waarnemen maar wat er mogelijk toch is.

        Pak Pierre

      • Ron Geenen schreef:
        23 april 2017 om 22:11

        Volledig waar van de eerste tot de laatste letter. Ik sta daar ook 100% achter. Vooral dat lastig vallen, want dat doet de politiek meestal. O.a. het kinder Sint Nicolaasfeest. Om over al het andere maar te zwijgen.

      • Pierre de la Croix schreef:
        23 april 2017 om 22:42

        Tja …. in die Zwarte Pieten discussie tasten bepaalde volwassenen het diepe en zuivere geloof van kleine kinderen aan Sinterklaas en zijn knechten aan. Dat is in strijd met artikeltje zoveel van de Grondwet (meneer Somers zal het nummertje wel kennen) waarin vrijheid van geloof wordt gegarandeerd en beschermd.

        Pak Pierre

      • Jan A, Somers schreef:
        24 april 2017 om 16:39

        Als misdienaar vond ik de begrafenissen op Kembang Koening het leukst. Het spookte daar. En dan die verhalen van de grafdelvers! Later in de Werfstraatgevangenis zaten bij mij in de cel een paar oude Indische heren die wel elke avond een prachtig verhaal wisten te vertellen. Net zo mooi als al die Indische complottheorieën. Die hoorden toch ook bij bijgeloof? Daar werd toch ook in geloofd? Vandaar mijn opvatting: Sinterklaas en Zwarte Piet moeten blijven.

    • Arthur Olive schreef:
      23 april 2017 om 17:57

      “Ik geloof er niet in maar houd er wel rekening mee”.
      Het bijgeloof wordt het geloof.
      Een weinig zuurdeesem verzuurt het geheele deeg (Gal. 5:9).

      Beantwoorden
    • e.m. schreef:
      23 april 2017 om 22:33

      Bijgeloof was het éérste geloof !!! En met J.K. Rowling’s ‘Harry Potter dan Batu Bertuah’ zijn we min of meer weer terug bij af. Spannend . . .

      Beantwoorden
      • Pierre de la Croix schreef:
        23 april 2017 om 22:47

        Tja …. maar dan heb je ook nog De Steen des Aanstoots. “Batoe Bertoeah – Awas kesandoeng” staat er op een bordje.

        Pak Pierre

  8. PLemon schreef:
    22 april 2017 om 16:34

    Wie aanvullende spook, griezel ea bovenntuurlijke verhalen heeft kan hier terecht…

    *** Wanneer na het eten de volwassenen begonnen met  vertellen, dan hielden wij ons zo stil mogelijk om te voorkomen dat we naar bed moesten. De ooms vertelden dan stoere verhalen over jagen, vissen en hoe ze gelachen hadden in het jappenkamp. De tantes hadden meer interesse in koken, kwaaltjes en onverklaarbare zaken.
    Deze verhalen over Goena Goena en Stille Kracht zijn een wezenlijk onderdeel van mijn/onze Indische wortels
    http://rat.home.xs4all.nl/babipangang/Goena%20goena.htm

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *