Batik belanda is booming

Geplaatst op 15 december 2011 door Boeroeng

 De Helmondse fabrikant voor Afrikaanse batikstoffen Vlisco is voor komend jaar op zoek naar 100 man nieuw personeel. Omroep Brabant.

Dit bericht werd geplaatst in diversen. Bookmark de permalink .

26 Responses to Batik belanda is booming

  1. Wal Suparmo (@WSuparmo) schreef:
    15 januari 2020 om 08:25

    De grootste batik promotor was Nelson Mandela. Niemand durft in een batik hemdje voor Koningin Elisabeth te veschjinen behalve hij.

    Beantwoorden
  2. Jeroen schreef:
    23 december 2011 om 10:11

    Ik heb begin dit jaar Batik Madura gekocht, super!
    Heb vorige week nog twee batik”hoodies” (trui met capuchon) en een batik huisbroek gekocht, en wil heel graag nog batik sneakers.
    En heb twee moderne dames batik tassen gekocht die ik ga verkopen.
    Ooit wil ik me storten op het batikken en m’n creativiteit in gooien.

    Beantwoorden
  5. Peter van den Broek schreef:
    22 december 2011 om 14:50

    Een jaar of 20 geleden was ik in Lomé, in Togo op de Markt en zag al die vrouwen en mannen in kleurige gewaden. Bij nader inzien bleek het een soort afrikaans batik te zijn, gemaakt door een fabriek in Nederland. Een man vertelde dat Nederlanders welhaast een monopoli hebben in dit soort batik. De batik wordt veelal op Duitse high-tech machines gemaakt. Wat druktechnieken en kleurendruk betreft zijn de Duitsers n° 1 in de wereld. Nederlanders hebben daaraan hun vakmanschap en hun handelsgeest aan toegvoegd. Er is wel nagedacht om de machines naar Afrika of China te verplaatsen maar dan zijn er de problemen van 24-uur-onderhoud (die machines kosten miljoenen en elk uur stilstand kost een hoop geld) en vakkundig personeel om snel en flexibel van produktietype te veranderen. Daar komt nog bij dat verkopen vanuit Europa veel gemakkelijker gaat dan verkoop van het ene naar het ander Afrikaanse land te verkopen (invoerrechten e.d.). Ik ken daarnaast veel modefabrikanten die hun kleding geoutsourced hebben maar komen er nu op terug aangezien de kwaliteit in landen zoals China en Roemenie veel te wensen overlaat. Daar komt nog bij dat de supply-chain -management gecompliceerd is. Dit geldt ook voor batik.

    Ik ben zelf in 1985 in Indonesie geweest en was op zoek naar modern en eigentijds batik wat ik bij een jonge artiest in Djokjakarta vond, Wat afbeelding en kleur betreft verschilt het in elk opzicht van traditioneel batik. Ik heb non-figuratieve en welhaast naive batikkunst. tevens heb ik wat moderne batikshirts gekocht en die zijn na al die jaren, gekrompen noch verkleurd. Ik wil ze opspannen en dan inlijsten. Wat ze waard zijn, weet ik niet en is ook niet belangrijk, dat het mooi is en tegemoet komt aan mijn gevoelens voor Indie vind ik veel belangrijker

    Beantwoorden
    • Pierre de la Croix schreef:
      22 december 2011 om 23:36

      Pak Van den Broek,

      Die fabriek in NL moet Vlisco in Helmond zijn geweest (zie o.a. mijn reacties onder dit topic van 16 en 17 dezer). Vlisco produceerde oorspronkelijjk voor Nederlands Indië (vanaf 1852) en kreeg later vaste voet aan de grond in West Afrika.

      Het zou kunnen dat die HiTec batikmachines allemaal Duits zijn, maar ik meen mij te herinneren dat ook fabrieken van Stork, met name die in Boxmeer, hele sophisticated machines voor textielbewerking konden maken.

      Pak Pierre

      Beantwoorden
  6. Jeroen schreef:
    20 december 2011 om 14:17

    Ergens heb ik gelezen dat Indo-Europese batik duur is en dat het erg gewild is bij o.a. Japanse verzamelaars.
    Batik Belanda werd voornamelijk in een bepaalde plaats gemaakt, ben even vergeten welke.
    Vaak werd het verhandeld door Arabieren.
    Op de sarongs werden vaak boeketten bloemen afgebeeld en tekeningen afgeleid van Europees behang.
    De Indo-Europese dames waren ook een van de eersten die echte batik fabriekjes begonnen en de batik populair maakten buiten Indonesie.

    Naast Indo-Europese Batik bestaan er ook Indo-Europese Kebaya’s.
    Deze Kebaya’s waren wit voor overdag en zwart voor ’s avonds zonder blote stukken zoals in de Indonesische.
    Er werd Nederlands en Belgisch kant in verwerkt en de mouwen waren korter dan de Indonesische.

    Beantwoorden
  7. Indisch4ever schreef:
    17 december 2011 om 11:38

    …tot straks bij Nusantara Wouter?

    Beantwoorden
    • wouter schreef:
      17 december 2011 om 11:48

      Hoe laat?

      Beantwoorden
      • Bo Keller schreef:
        17 december 2011 om 12:04

        Wat een vertrouwen heeft U,met :,Hoe laat”.
        Is ’t jam karet of ketemu macan di tengah jalan.?
        Sorry lóh voor inmengennya.

      • wouter schreef:
        17 december 2011 om 18:16

        Sudah Bo, bèrès….gue punya badan rupanya sekarang seperti di cakar macan…baru di kerok ni.

        @ sigeblek.
        Betul. Zal je wat vertellen over die Rolex (wit met gouden wijzers en cijfers). Beschaafd model. Ik heb dat aan mijn jongste zoon gegeven met de mededeling dat het van mijn vader is. Heb verder helemaal geen verstand van al die klokjes.
        Op een dag ging ik met hem naar de Bijenkorf (horloge afd) om gewoon een ander voor me te zoeken. Een jonge vent hielp ons en plotseling zag hij die Rolex. Zegt ie: meneer, ik ben een verzamelaar, weet u wat uw zoon om zijn pols heeft? Ja een erfstuk, zei ik. Ja, maar weet u ook wat dat waard is?
        Nou? vroeg ik. Meneer u kunt er zo 9000,- euro’s voor krijgen……zei hij begerig. Nou mijn kuping lowoh gaat keplekkeplek en mijn ogen melotot kayak ekor.
        Ik kijk naar mijn zoon en bracht toen uit: ” Bewaar hem maar goed, jongen….” En toen al. Mòsoh…geloof je….

  8. sigeblek schreef:
    17 december 2011 om 09:42

    @ Pak Wouter.
    Tegenwoordig heb je moderne batikhemden met nieuwe design .
    Het stikt daar van de batik designers met internationale naam .
    Moet niet vragen de harga/prijzen.
    Had ooit 4 hemden willen kopen van Danarhadi(Solo) in een speciale boetiek in Jln Raden Saleh Menteng .Heb de nieuwe batik herontdekt omdat ik voor mijn huwelijk een hemd kreeg van Danarhadi.
    Kostte mijn hele maandsalaris, dus toneelstuk gevoerd tegen mijn vrouw of ze de creditcards bij zich had. Tierlijk niet, want het is bij mij.
    Wah sorry, ma’af , lupa creditcardnya..
    Zien ze mij nooit meer terug.

    Jaren 50-60 was batikhemden ook niet populair bij de jongeren van Djakarta.
    Itu murahan , werd geassocieerd met oude muzikanten van orkes gambus melayu of kroncong bij TVRI .
    Malu toh om een “goedkope”batik te dragen , als ken celana jean Levi en poloshirt Cap Buaya , vaak smokkelwaar gekocht in Glodok .
    Ik kreeg spullen/barang import van mijn oom ( Kapitein bij Pelni) .
    Heb nog nooit mijn schoolgenoten tijdens mijn SMP en SMA gezien met een batikkleren.
    Maar die oude vrienden lopen nu wel met batikhemden tijdens reunies/feesten in Jakarta.
    Elke zichzelf respecterende seleb(celebrities) , bintang sinetron , zakenmensen,bapak/ibu pejabat (regerings bobo’s) gebruiken tegenwoordig batik .

    Beantwoorden
    • wouter schreef:
      17 december 2011 om 11:24

      Iya…ada rupah, ada harga. Danarhadi… Menteng, itu memang tempatnya menteri2 dan diplomat, tentu adalah mahalnya bukanmain……

      Inderdaad heb mijn vader ook nooit in batikhemd gezien. Was not done. Je wou immers niet op die krocong-boys lijken….
      Je was ergens Hollands dus wit overhemd met mouwophouders en dasje jasje, liefst met beschaafde Rolex of Omega…..het was de tijdgeest toen. Je moest blijkbaar laten zien dat je die andere (Europese) oriëntatie had. Gedragscodes van een bepaalde klasse in die samenleving van toen, denk ik….

      Dat bedoel ik, nu na al die jaren, beseffen velen eindelijk wat een rijkdom aan levensgeluk en leefruimte we daar in ons ‘paradijs’ hadden.
      Die gevoelens van affectie willen we nu blijkbaar uitdragen. Laten zien waar je wortels liggen….
      En misschien geldt dat ook voor mij, alleen beslist niet in kain bladju met opdruk en in safarilook. A bit stylish, please…

      Beantwoorden
      • sigeblek schreef:
        17 december 2011 om 17:28

        Wouter, nu heb je mijn droom om ooit arlodji Rolex ( geen emas, maar de witte) te dragen weer naar voren gebracht.
        Froeher droomde ik , als al punya uang (al kerja) ga ik sparen voor een Rolex.
        Nu tig jaren later , ken ik wel kopen, maar vind nu een beetje patserig geworden.
        Dus , loop ik gewoon met arlodji van Beverwijk. Als ik het ergens verlies niet meer sakit hati.
        Mijn oudeheer van 1915 is altijd netjis gekleedt , met tropicalwol ,gabardine, colbert , pake dasi en als ik zijn schoenen zie (oude foto’s) had hij zo’n Italiaanse “bordeelsluiper” .2 kleurige schoenen.
        Netjis kaya orang Belanda .

  9. Boeroeng schreef:
    17 december 2011 om 01:00

    quote:

    Dus niet helemaal Indonesisch, maar toch ook weer wel, maar dan liefst met een Europese touch of snit..

    Daar ben je indo voor. De essentie van het indoschap.
    Maar voor 1940 was batikhemden dragen voor mannen toch notdone in de Nederlandse gemeenschap te Indië ?
    Werd dat niet pas in Nederland gedaan ?

    Beantwoorden
  10. wouter schreef:
    17 december 2011 om 00:41

    Pak Atmadja, ik woon onderhand langer hier dan daar, maar kan niet ontkennen dat de roep erg sterk is geworden. Dat uitte zich ook bij iets dat vroeger zo gewoon was in mijn omgeving dat ik het niet meer zag: batik, batikkleuren en batikmotieven. E.e.a. heeft me toch aan het denken gezet.

    In Jkt zat ik tijdens officiële ontvangsten soms te zweten in mijn pakian deftig en keek dan jaloers naar al die mooie batikhemden van de andere gasten. Maar merk hier dat ik dat ook graag wil dragen, maar dan met een vleugje “apart” of lichte Europese design of ander kleurstelling. Dus niet helemaal Indonesisch, maar toch ook weer wel, maar dan liefst met een Europese touch of snit..
    Ik heb ooit mijn blauwe batikhemd zelfs in Rome gedragen tijdens de vakantie. Bagus betul bij het Colosseum.

    Ik denk dat het toch de psychologische klassieke tweespalt is die ik als Indo heb: de herwaardering of herontdekking van ons hybride verleden.
    Toen ik verleden jaar het ziekenhuis inging heb ik spontaan mijn felgele sarongbroek meegenomen en liep ermee door de gangen. Ik vond dat helemaal niet erg. Men vond dat wel apart en mijn broer zelfs heel mooi. Het hoorde op een of andere manier bij mij; en ook thuis in de zomer draag ik het graag….
    Vreemd, toch voor iemand met een Hollandse opleiding en opvoeding dat dit proces bij zoiets simpels weer onbewust een rol gaat spelen. Misschien omdat ik nu ook die cultureel weggedrukte gevoelens eindelijk mag koesteren? Sowhat, je houdt toch immers van beide partijen……

    salam

    Beantwoorden
  11. Boeroeng schreef:
    17 december 2011 om 00:29

    Pierre,
    Wat weet je over de oorsprong van Vlisco ?
    Bestond het al in 1950 te Indonesië ?
    Of pas in de eighties opgericht zonder Indië-wortels ?

    Beantwoorden
    • Pierre de la Croix schreef:
      17 december 2011 om 11:58

      Pak Boeroeng,

      Ik mocht het bedrijf leren kennen toen ik er als kleine zelfstandige een paar klussen deed. Als Indische jongen heb je natuurlijk wat met “batik” en zo ging het gesprek al gauw in de richting van “Indië”.

      Als je op de trefwoorden “Vlisco geschiedenis” googelt, dan krijg je nogal wat interessante info over het bedrijf. Nu een dochter van Gamma Holding, maar ooit begonnen als een van de ondernemingen van een vroege Fentener van Vlissingen (Vlisco was ooit Van Vlissingen & Co). De ondernemersfamilie doet nu vnl. in energie en zwaait de scepter over SHV (ooit Steenkolen Handelsvereniging, ooit met een eigen rederij om steenkool te vervoeren, SSM Coal).

      Ik heb uit een van de googleverhalen het navolgende gelicht (met excuses, “copyright is the right to copy”, zeggen de Chinezen), om de verbinding met voormalig NOI te illustreren.

      Pak Pierre

      Quote

      1852: eerste schepen met imitatiebatik naar Oost-Indië

      Batikken komt oorspronkelijk uit India. Al in de 13e eeuw werd het principe van deze wasdruktechniek in Java geïntroduceerd. Het woord batikken komt ook van het Javaanse (am)batik wat oorspronkelijk stippelen betekende. Bij het batikken worden de delen van het doek die ongeverfd moeten blijven met was bedekt. De was wordt in vloeibare, warme toestand op het doek gesprenkeld. Als de was is gestold, gaat de doek in een verfbad. Is de verf droog dan wordt de was verwijderd. Waar de was zat, is de stof niet gekleurd. Het zeer verfijnde craquelé-effect is typisch voor de gebatikte stof. Het maken van handgeschilderde batikstof is zeer tijdrovend en dus kostbaar.

      Omstreeks 1852 begon Vlisco met de uitvoer van imitatiebatik (een fabrieksmatige kopie van de Indische Batik) naar het toenmalige Nederlands-Indië, waar grote behoefte bestond aan goedkope gebatikte sarongs, slendangs en hoofddoeken. Een oom van Pieter werkte reeds in Nederlandsch-Indië, wat de zaken vergemakkelijkte. Men wist de motieven van het originele batikwerk zeer goed te imiteren. Het dessin, inclusief batiklijntjes, wordt op het doek gedrukt door middel van een grote drukplaat.

      Unquote

      Beantwoorden
  12. Pierre de la Croix schreef:
    16 december 2011 om 23:50

    Vlisco ….. ik heb er in de jaren negentig v.d.v.e. een rondleiding gehad en mij aangenaam laten verrassen.

    Leuk bedrijf dat lange tijd uitsluitend produceerde voor de Nederlands-Indische markt en de dekolonisatie heeft overleefd door nieuwe markten op te zoeken. Nu al vele jaren vooral in West Afrika vaste voet aan de grond met kleurige “Dutch Wax” of “Wax Hollandais”.

    Dit vergat ik toen te vragen: Waarom kon de productie in NL blijven en ging die niet naar Bangladesh, India of China?

    Pak Pierre

    Beantwoorden
  13. sigeblek schreef:
    16 december 2011 om 23:27

    Pak W ,
    ik ben ook pas op latere leeftijd toen ik interesse kreeg van mijn budaya Indonesia, in het bijzonder de Sundanese.
    Vroeger ben ik zelfs anti batik (benar2 te ereg) , tegenwoordig heb je echt mooie en moderne batikhemden .
    Toevallig heb ik een boek van Mevr Alit-Veldhuisen-Djajasoebrata , dochter van Nyi R Koestinah uit West Java ( ?) .
    Bloemen van het helaal .De kleurrijke wereld van de textiel op Java.

    Naast Batik Belanda heb je ook Batik Tjina( met Chinese invloeden).
    De Sundanese Menak(adel) hebben ook speciale batikmotieven die iets afwijkt van de Javaanse ( Yogya of Solo) , de erfgenamen van Mataram.
    Men gebruikt verschillende soorten batikmotieven en kleuren , overeenkomstig met hun status .Vorst, bupathi , wedana etc .

    slm
    A.M.I.S.S. Atmadja

    Beantwoorden
  14. Boeroeng schreef:
    16 december 2011 om 18:09

    Met even googlen kom je veel tegen over batik belanda
    Bijv van nusantara : http://www.nusantara-delft.nl/nl/collecties/99-batik-belanda-de-indo-europese-batik

    De Batik ‘Belanda’ (Hollands) kenmerkt zich door Europese motieven (boeketten, hoefijzers, hartjes, sprookjes) en lichte heldere tinten in roze, groen en blauw. Sommige Batik Belanda-doeken zijn gesigneerd. Bekende batikkerijen waren: Van Zuylen, Jans, Van Oosterom en Willems. Batik is een uitsparingstechniek van was op katoen of zijde. In de negeniende eeuw hadden de verschillende streken op Java een duidelijk herkenbare, lokale batikstijl. In de traditionele cultuur gaven de kleuren en patronen de status van de drager aan. De Batik Belanda was in dit opzicht vrijer: westerse patronen werden vermengd met traditionele motieven en leidden zo tot unieke creaties die zeer gewild waren bij de koloniale elite.
    .

    De topictitel is van mij. Toen ik het artikel las, dacht ik…. heeeeee dit is ook batik belanda.. Plus het rijmt zo lekker met de B van booming.
    Wat men traditioneel en nog steeds in Indonesië verstaat onder ‘batik belanda’ is van een andere stijl, andere productiewijze, van een andere tijd en van een andere cultuur.
    Keep in mind…. ik riep maar wat.

    Beantwoorden
    • wouter schreef:
      16 december 2011 om 19:33

      Ach ja, natirlek Boeroeng….merk dat ik een generatie ben dat niet met googlen is grootgebracht. Hoe kèn dit Indische begrip, dese in het grote googleboek?…Een beetje macho dacht ik ook: lamaar..batik is vrouwenstuff…maar toen Sigeblek allerlei wetenswaardigheden wist…kwam er een licht soort schuldgevoel…dit had ik toch moeten weten van mijn geboorteland, denkende aan mijn fel gele sarongbroek ooit op de PMB gekocht…. hahaha
      Voel me nu beetje Indoruwet, klemgezet door de moderne ontwikkelingen ….Boeroeng, volgende keer ik cabut weer jouw bulu ayam….terima kasih ya, pèh….

      Beantwoorden
  15. sigeblek. schreef:
    16 december 2011 om 13:20

    Batik Belanda.
    Ik denk niet dat we tegenwoordig makkelijk kan komen aan Batik Belanda.
    Als je dat (nog) hebt dan is het bijna niet te betalen, of in ieder geval mahal sekali(erg duur).

    “Batik Vlisco” is Batik Afrika , Cap Vlisco die ook geCap(gedrukt) werd.

    Beantwoorden
    • wouter schreef:
      16 december 2011 om 17:44

      Vraagje. Wat is eigenlijk batik belanda? Waart staat dat voor?
      Hier gemaakt of heeft dat met Europees design te maken?
      En waarom dan zo duur? Is dit soms bijzonder handwerk? Heeft het misschien met de betere kwaliteit van het bedrukte katoen te maken?

      Over de klassieke werkwijze, de voorbestemde motieven (prinselijk hof/dames van adel, e.d.) is mij genoegzaam bekend, maar batik belanda?
      Eerlijk gezegd nooit van gehoord (ligt aan mij). Sta open voor alle info….. Wie weet meer?
      Wil komende week mss een bezoek brengen aan Nusantara Delft die een expo heeft op gebied van moderne batik. Met deze info krijg ik mogelijk een andere kijk op deze traditionele kunstvorm?

      Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *